In de gemeente wordt op verschillende manieren ingezet op het bevorderen van een gezonde levensstijl van jeugdigen. Een gezonde levensstijl gaat onder andere om bewegen, gezonde voeding en (beperkte) inname van genotsmiddelen. We zetten in op bewustwording onder jeugdigen en daadwerkelijk verandering van gedrag. Ook in de gemeentelijke aanpak om sociaal economische gezondheidsverschillen aan te pakken, wordt aandacht besteed aan het bevorderen van de gezondheid van inwoners.
C.1. Sport en bewegen
Wat hebben we gedaan?
In 2012 is er een onderzoek uitgevoerd naar sport- en bewegen onder de inwoners van Neder-Betuwe. Hieruit bleek dat bij kinderen de sport- en beweegdeelname verbeterd is, bij jongeren niet. Beiden liggen echter nog steeds achter op het landelijk gemiddelde. Kinderen en jongeren missen als sport nog hockey en klimmen in Neder-Betuwe. Het sportbuurtwerk is bezig om een klimvereniging op te zetten of klimmogelijkheden te realiseren in samenwerking met Juliën in Verenigingshal De Leede in Kesteren.
Omdat jongeren niet voldoende bewegen en sporten, wordt ingezet op het voortgezet onderwijs. Op een andere manier is het namelijk nog niet gelukt jongeren te bereiken. Er wordt op dit moment gekeken of de Voortgezet Onderwijs scholen interesse hebben om deel te nemen aan het project B-fit. Dit project is specifiek bedoeld om jongeren in de eerste jaren van het Voortgezet Onderwijs bewust te maken van voeding en bewegen. Na afloop van dit project dat een jaar duurt, kunnen de scholen dit project zelfstandig voortzetten en is dit onderdeel van het lesprogramma.
Verder heeft de SportZbeatsformule nog steeds de aandacht. Inmiddels is er al een SportZbeats in Ochten geweest en zijn er in Kesteren en Opheusden gesprekken geweest met de betrokken verenigingen die enthousiast zijn. In Dodewaard heeft De Meeting de organisatie van SportZbeats sinds 2011 overgenomen met ondersteuning van zowel het jongerenwerk als sportbuurtwerk.
In het kader van de combinatiefuncties/buursportcoachregeling is voor schooljaar 2012 – 2013 een combinatiefunctionaris aan de slag gegaan op 6 basisscholen om als vakdocent de gymlessen vorm te geven en ook naschoolse activiteiten te organiseren. Sinds schooljaar 2013-2014 is deze combinatiefunctionaris nog slechts op 1 school voortgezet actief, omdat de andere scholen geen of onvoldoende middelen hebben om deze functie te behouden. Daarnaast houdt er vanaf september 2013 een jongerenwerker zich binnen de buurtsportcoachregeling bezig met sportactiviteiten voor jongeren.
Tot slot zijn er meerdere pannakooien binnen de gemeente gerealiseerd, zowel vast als een mobiele pannakooi. Het project ‘Niks mis met fris’ is geweest om alcoholmatiging bij sportverenigingen te promoten, in de Meeting is boksen opgestart en helaas ook weer gestopt, en de pogingen om een schooltoernooi voor de VO-scholen op te zetten zijn gestopt omdat dit niet van de grond kwam.
Wat gaan we doen?
2014 is het laatste jaar dat we subsidie krijgen van het Rijk (NASB) waarmee we het sportbuurtwerk kunnen bekostigen. Belangrijk aandachtspunt zijn sport en bewegen onder jongeren en het opzetten van B-fit. Daarnaast zal het sportbuurtwerk blijven zoeken naar het opzetten van activiteiten en mogelijke samenwerkingen met het jongerenwerk.
C.2. Preventie genotsmiddelengebruik
Wat hebben we gedaan?
De gemeente heeft aandacht besteed aan de preventie van overmatig alcoholgebruik. Het percentage leerlingen dat recent alcohol heeft gedronken is afgenomen en ouders zijn zich meer bewust van de schadelijke effecten van alcohol. Het blijft belangrijk om de komende jaren in te blijven zetten op alcoholpreventie, mede omdat de minimumleeftijd voor het verkopen en schenken van alcohol per 1 januari 2014 verhoogd is van 16 naar 18 jaar.
Het aanbod van preventieve activiteiten op met name scholen heeft niet tot het gewenste resultaat geleid. Maar weinig scholen zijn met het project ‘gezonde school en genotsmiddelen’ aan de slag gegaan. Voor een deel had dit te maken met het aanbodgericht werken, maar daarnaast sloot het aanbod niet overal aan bij de identiteit van de scholen.
Een straathoekwerker van Iriszorg (verslavingszorg) is vier uur per week werkzaam in de gemeente en moet in deze (beperkte) tijd alle kernen bedienen. Het traject van Iriszorg is geëvalueerd. Daaruit bleek dat preventie pas echt resultaat heeft, als meerdere preventieve interventies in samenhang met elkaar hetzelfde probleem op verschillende niveaus aanpakken. Daarnaast moet preventie aansluiting vinden bij andere fasen in de zorgketen, zoals behandeling en begeleiding. In het najaar 2013 is gestart met de pilot ‘Iris in de Buurt’, waarbij een adviseur in de dorpen fysiek aanwezig is en binnen 24 uur beschikbaar is als een beroep op hem gedaan wordt. Door integraal en vraaggericht te werken hopen we binnen de vier beschikbare uren meer te bereiken.
Wat gaan we doen?
Voor 1 juli 2014 moet het nieuwe Preventie en Handhavingsplan Alcohol door de Raad zijn vastgesteld. In dit plan zal met name worden beschreven welke acties worden ondernomen om alcoholgebruik onder met name jongeren te voorkomen.
Daarnaast gaan we werken met het signaleringsinstrument sociaaleconomische gezondheidsverschillen (segv). De resultaten geven een objectieve kijk op de problematiek per dorp. Er wordt geïnventariseerd wat het reeds bestaande aanbod op het gebied van segv is, waardoor de ‘witte vlekken’ zichtbaar worden. Een thema wordt vervolgens bij verschillende partijen onder de aandacht gebracht. Zo kan, indien dit blijkt uit het signaleringsinstrument, genotsmiddelengebruik bij bijvoorbeeld scholen onder de aandacht worden gebracht. Door onderbouwing met cijfers zijn zij sneller overtuigd om samen te werken op dit thema. Om het bereik onder reformatorische scholen te vergroten is Iriszorg een onderaannemerschap aangegaan met Stichting Voorkom. Dit is een stichting waar reformatorische scholen reeds gebruik van maken.
C.3. Overige gezondheidsbeleid
In de afgelopen jaren is er in het voortgezet onderwijs steeds meer aandacht voor het terugdringen van roken. Seksuele gezondheid is een nieuw speerpunt in het regionale gezondheidsbeleid. Scholen maken zich met name zorgen om het aantal jongeren met een ongewenste seksuele ervaring. Ook is het spreekuur en de website van Sense relatief onbekend en moet deze meer gepromoot worden. Tot slot verdienen ook overgewicht en psychosociale problematiek (depressie) blijvend prioriteit in het lokale beleid.
Artikel Bewustwording en bevordering van een gezonde levensstijl
Artikel Bewustwording en bevordering van een gezonde levensstijl
Onderdeel van Update nota jeugdbeleid