Gemeenten zijn de belangrijkste uitvoerders van de Drank- en Horecawet geworden. Zowel op juridisch-, handhavings-, en educatief vlak is de gemeente de regisseur van het Nederlandse alcoholbeleid. De belangrijkste wijzigingen per 1 januari 2014 zijn het algehele alcoholverbod (zwak- en sterk alcoholische drank) voor jongeren onder 18 jaar en de verplichting voor de gemeenteraad om een integraal preventie- en handhavingsplan vast te stellen.
Eén van de voornaamste doelen van de Drank- en Horecawet is dat ze onze jeugd beschermt tegen de schadelijke effecten die alcohol kan hebben op de gezondheid en de veiligheid.
In 2013 heeft een groot landelijk onderzoek plaatsgevonden naar de gezondheid, het welzijn en de opvoeding van jongeren in Nederland, uitgevoerd door het Trimbos Instituut, de Universiteit Utrecht en het Sociaal en Cultureel Planbureau. In het rapport, dat in september 2014 is uitgekomen, blijkt dat jongeren in vergelijking met 2003 later beginnen met het drinken van alcohol. Daardoor is het alcoholgebruik onder jongeren tussen de 11 en 16 jaar de afgelopen jaren flink gedaald. De onderzoekers spreken van een cultuuromslag onder jonge pubers. Dat jongeren minder drinken zou het gevolg zijn van een strengere aanpak van ouders. Die realiseren zich steeds beter hoe schadelijk alcohol is voor kinderen en hanteren striktere regels. De voorlichting is de afgelopen jaren sterk gericht geweest op ouders. Dat blijkt nu zijn vruchten af te werpen. Wanneer jongeren gaan drinken, doen zij dit echter ook erg stevig. Dit blijft een punt van aandacht.
Uit dit onderzoek blijkt dus dat jongeren beïnvloedbaar zijn. In de afgelopen jaren is in de regio Noord-Veluwe, dus ook in de gemeente Oldebroek, al veel gedaan rond het thema alcoholmatiging. Schadelijk alcoholgebruik is een speerpunt van de regionale beleidsnota gezondheid 2012-2015: ‘Gezondheid nog dichterbij: goed bezig!’. Op scholen en bij (sport)verenigingen is ervaring opgedaan met de uitvoering van preventieactiviteiten. In 2014 zijn in dat kader met deze partijen ook convenanten afgesloten om afspraken te maken over alcoholmatiging.
Met toezicht en handhaving op met name de leeftijdsgrenzen is tot nu toe minder ervaring opgedaan, omdat de gemeente pas sinds 2013 toezichthouder is op de naleving van de Drank- en Horecawet.
Wijzigingen Drank- en Horecawet
Met ingang van 1 januari 2013 is de Drank- en Horecawet (hierna: DHW) ingrijpend gewijzigd. Aanleiding voor de wijziging van deze wet is dat er steeds meer bekend is over de schadelijke gevolgen van alcoholgebruik onder met name jongeren. Daarnaast zorgt alcoholgebruik vaak voor overlast in de openbare ruimte en bij het overgrote deel van de geweldsdelicten en vernielingen is alcohol in het spel.
De belangrijkste redenen voor deze wijziging zijn:
• Schadelijk alcoholgebruik onder jongeren terugdringen
• Alcoholgerelateerde verstoring van de openbare orde voorkomen en aanpakken
• Bijdragen aan het verminderen van de administratieve lasten
• Tegengaan van oneerlijke concurrentie door de paracommercie
Op 19 / 20 december 2013 heeft de gemeenteraad besloten tot het vaststellen van een verordening tot wijziging van de Algemene Plaatselijke Verordening Oldebroek 2010. Hierin staan regels rondom schenktijden, alcoholverstrekking tijdens bijeenkomsten van persoonlijke aard en tijdens niet-verenigingsgebonden activiteiten van paracommerciële rechtspersonen. Deze regels zijn met ingang van 1 januari 2014 in werking getreden.
Door de wetgever zijn op 1 januari 2014 bepalingen uit de wet van 1 januari 2013 aangescherpt. Niet alleen is de leeftijd waarop alcohol mag worden verstrekt verhoogd van 16 naar 18 jaar, in artikel 43a wordt de gemeenteraad opgedragen om elke vier jaar een preventie- en handhavingsplan op te stellen, gelijktijdig met de lokale nota gezondheidsbeleid.