Naar hoofdinhoud

Hoofdstuk 2

Artikel 2.2

Aanwijscriteria waardevolle bomen

Onderdeel van Aanwijsregels voor bomen per statuscategorie, gemeente Lisse

De boom of houtopstand dient tenminste 1 van de volgende specifieke kenmerken te hebben. Beeldbepalend Een boom of houtopstand is beeldbepalend indien deze voor de beeldkwaliteit van de leefomgeving van grote waarde is of indien de boom of houtopstand een belangrijke positieve bijdrage levert aan het karakter en de herkenbaarheid op straat-, wijk‐ of dorpsniveau. Bij particuliere terreinen gaat het veelal om bomen of houtopstanden in voor‐ en zijtuinen, die in het straatbeeld van Lisse een grote rol spelen doordat de habitus (vorm van de boom) zichtbaar is vanuit openbaar toegankelijk gebied. In sommige gevallen gaat het om bomen in achtertuinen die een beeldbepalende bijdrage leveren aan het groene karakter van de wijk of straat. De boom of houtopstand dient in ieder geval ofwel een zodanige omvang te hebben dat deze reeds vanuit 1 windrichting beeldbepalend is voor de omgeving, ofwel de boom of houtopstand is vanuit alle windrichtingen beeldbepalend, waarbij de omvang geen rol speelt. Een bijzondere, opvallende of aansprekende locatie van de boom of houtopstand kan mede bepalend zijn voor opname op de Bomenlijst. Een boom op een markante plek wordt eerder aangewezen dan eenzelfde boom op een achteraflocatie. Soms is de manier waarop een boom is geplant of is gegroeid, bijvoorbeeld ten opzichte van andere bomen, van invloed op de manier waarop een boom zich manifesteert. In specifieke gevallen geldt dit ook voor bomen in groepen, waarbij niet zozeer de individuele boom maar de groep als geheel van beeldbepalende waarde is. Zoals bij een groep van 2 of 3 bomen die tezamen één kroon vormen. Ecologische waarde Bomen en houtopstanden kunnen een belangrijke functie hebben voor het voortbestaan van bepaalde flora en fauna. Het gaat hierbij om een structurele functie voor een bepaalde dier- of plantensoort. Een kolonieboom van blauwe reigers bijvoorbeeld die al jarenlang zo wordt gebruikt. Of een groeiplaats voor een bijzondere korstmossoort, maretak of andere bijzondere plantensoorten. Ook kunnen bomen en houtopstanden als geleiding of verblijfplaats dienen voor vleermuizen. Daarnaast kunnen streekeigen, inheemse soorten van belang zijn vanwege de waarde als autochtoon plantmateriaal door hun genetische oorspronkelijkheid. Cultuurhistorische waarde Bomen en houtopstanden kunnen onderdeel zijn van de lokale geschiedenis of een bepaalde cultuurhistorische betekenis hebben. Het meest bekend zijn de herdenkingsbomen die ter gelegenheid van bijzondere gebeurtenissen zijn geplant. Maar ook kan gedacht worden aan groene elementen die essentieel zijn voor een bepaald landschapstype. Oude knotbomen of houtwallen in het bebouwde gebied bijvoorbeeld markeren vaak vroegere erf- en perceelgrenzen. Onder cultuurhistorische eigenschappen vallen onder andere: Herdenkingsboom Grensboom Markeringsboom Bakenboom Ensemble met historisch pand Boom in historische houtwal Verzetsboom Buurtboom Karakteristieke snoeivorm Ooggetuigeboom Zeldzaamheid, uniciteit of dendrologie Zeldzaamheid: Een boomsoort is voor Lisser begrippen zeldzaam als er vermoedelijk minder dan 5 volwassen exemplaren van voorkomen binnen de gemeentegrenzen. Het gaat hierbij om boomsoorten en niet om variëteiten. Uniciteit: Bomen kunnen uniek zijn binnen Lisse vanwege hun grootte en/of groeivorm, bijvoorbeeld de grootste, dikste of scheefste boom van de wijk of dorp. Dendrologie: Bijzondere soorten kunnen boomkundig (dendrologisch) gezien waardevol zijn. Denk aan een exotische boomsoort of een bijzondere kweekvorm of variëteit. In ‘Dendrologie van de lage landen’ van J. de Koning en W. van den Broek (voorheen: ‘Nederlandse dendrologie’ van dr. B.K. Boom) staat aangegeven welke soorten en variëteiten voor Nederland zeldzaam zijn. Deze kunnen aangevuld worden met specifiek voor Lisse zeldzame en bijzondere boomsoorten. Duurzame groeiplaats Indien de plek/groeiplaats, zowel boven- als ondergronds, zodanig gunstig is dat de boom verder kan uitgroeien, kan dit bepalend zijn voor het aanwijzen van een boom. Het gaat dan om een boom die op grond van de duurzame groeiplaats in potentie kan uitgroeien tot een waardevolle boom. De normen voor groeiplaatsen zoals gesteld in het Handboek Bomen 2014 zijn hierbij leidend. Ondergronds is er dan voldoende vocht, zuurstof, voeding, doorwortelbare ruimte en een lage verdichtingsgraad van de bodem. Bovengronds gaat het om voldoende ruimte voor het door ontwikkelen van de kroon, stam en stamvoet.

Rechtspraak bij dit artikel