**1..** De in dit hoofdstuk vermelde bepalingen maken geen onderdeel uit van het instemmingsbesluit. Deze bepalingen vormen een concretisering van het bepaalde in artikel 5.4 van de Telecommunicatiewet dan wel, na wijziging van de Telecommunicatiewet in verband met een herziening van het nationale beleid ten aanzien van de aanleg van kabels ten dienste van openbare elektronische communicatienetwerken, van het bepaalde van artikel 5.7.
**2..** De in dit hoofdstuk vermelde bepalingen maken geen onderdeel uit van de vergunning.
**3..** De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en een representatieve vertegenwoordiging van de telecomaanbieders hebben overeenstemming bereikt over de rekenmethodiek en de tarieven van de Richtlijn Tarieven (graaf)werkzaamheden telecom voor de berekening van de schadevergoeding in verband met de opgebroken bestrating. De schadefactuur zal betrekking hebben op de onderhouds- en beheerkosten en, indien van toepassing, de degeneratiekosten, uitgedrukt in een percentage van de uitvoeringskosten, conform het gestelde in de artikelen 8 en 7 van de Richtlijn (B2=tarief). De aldus afgesproken forfaitaire bedragen zullen de betrokken aanbieders, die zelf zorg dragen voor herstel en onderhoud (12 maanden garantie) in rekening worden gebracht. De tarieven zullen jaarlijks worden geïndexeerd.
**4..** Indien de gemeente heeft aangegeven, overeenkomstig het gestelde in paragraaf 6.3 eerste lid, tweede volzin, dat zij het herstel in eigen beheer zal laten uitvoeren, zal aan de aanbieder het A-tarief van de genoemde VNG-Richtlijn in rekening worden gebracht.
**5..** Gelet op de algemene bekendheid en het gezag van deze rekenmethodiek en tarieven, gaat de gemeente ervan uit dat de Richtlijn door de aanbieder en beheerder wordt geaccepteerd.
**6..** Voor zover de Richtlijn geen tarieven vermeldt, bijvoorbeeld voor herstel van groenvoorzieningen, dienen per geval afspraken te worden gemaakt.
**7..** Wanneer de herbestrating betreft een tracé door jonge bestrating als bedoeld in de paragraaf 4.2 vijfde lid, eist de gemeente herstel door de beheerder of aanbieder over de gehele straat- of trottoirbreedte dan wel zal de gemeente het herstel over de gehele straat- of trottoirbreedte in eigen beheer laten uitvoeren en de kosten daarvan aan de beheerder of aanbieder in rekening brengen. Deze kosten bestaan dan uit het VNG-tarief over die gehele straat- of trottoirbreedte, verminderd met 20% gatvergroting en, bij klinkers, degeneratiekosten. Voor de beheerder: zie negende lid.
**8..** Indien de gemeente ten gevolge van het werk en de inbeslagname van de weg, hetzij direct hetzij in een later stadium, tijdelijke maatregelen of voorzieningen moet treffen, zoals verkeersmaatregelen, de verplaatsing of verwijdering van gemeentelijke eigendommen en het uitbreiden van de openbare verlichting, zullen de werkelijke, marktconforme kosten hiervan aan de aanbieder in rekening worden gebracht.
**9..** In de hierboven genoemde schadevergoeding zoals aangegeven in het tweede tot en met zevende lid in verband met de opengebroken bestrating geldt voor de beheerder dat in de geest van genoemde rekenmethodiek van de Richtlijn Tarieven (graaf)werkzaamheden dezelfde voorwaarden (12 maanden garantie) en tarieven gelden voor het tot stand komen van een factuur.
**10..** Aanvullend op hoofdstuk 6.7 lid 1: Eventuele schadeberekeningen ten aanzien van bomen dienen, voor zover niet specifiek anders voorgeschreven, te worden getaxeerd volgens de op het moment van schade geldende richtlijnen van de NVTB (Nederlandse Vereniging van Taxateurs van Bomen).
**11..** Bij een beheerder of aanbieder toerekenbare beschadiging van een boom of het niet naleven van de in het Handboek Bomen 2016 of eventuele latere versies, bij algemene bepalingen artikel 2 zesde lid, van de onder 2.1 tot en met 2.4 gestelde bepalingen geldt, ongeacht de eventuele schade omvang, een boeteclausule van minimaal €500.
Gestelde boeteclausule is steeds wederkerig van toepassing voor iedere keer dat er sprake is van een aan de beheerder of aanbieder toerekenbare beschadiging van een boom of wanneer de bepalingen 2.1 tot en met 2.4 niet worden nageleefd.
**12..** Herstel van schade aan gemeentelijke eigendommen zal in overleg met de gemeente en voor rekening van de aanbieder of uitvoerder worden verricht. Indien de aanbieder of uitvoerder daarvoor toestemming heeft verkregen, mag deze zelf het herstel uitvoeren.
Indien de aanbieder of uitvoerder toestemming heeft verkregen om bij schade aan huisrioolaansluitingen en kolkaansluitingen zelf het herstel te mogen uitvoeren, dient dit herstel te geschieden onder de volgende voorwaarden. De aansluiting waaraan de schade is toegebracht dient te worden vervangen door een PVC-buis met noodzakelijke hulpstukken, klasse 34, met gelijke diameter en de eventueel noodzakelijke hoekverdraaiingen mogen bij huisrioolaansluitingen niet groter zijn dan 30 graden en bij kolkaansluitingen niet groter dan 45 graden.
**13..** Materialen en containers die gedurende de in paragraaf 5.3 vierde lid genoemde werkonderbrekingen tijdens vakantie en feestdagen op het werkterrein of het opslagterrein aanwezig zijn worden van gemeentewege op kosten van de beheerder of aanbieder verwijderd.
**14..** Indien het werkterrein en het opslagterrein na afloop van het werk niet schoon worden opgeleverd, zal dit door of namens de gemeente geschieden en zullen de werkelijke kosten hiervan aan de aanbieder in rekening worden gebracht.
**15..** Beheerder of aanbieder zal de redelijkerwijs mogelijke maatregelen nemen om te voorkomen dat de gemeente dan wel derden ten gevolge van het werk schade lijden.
**16..** Indien tijdens werkzaamheden beschadigingen optreden dan dient de beheerder of aanbieder deze direct te melden aan de gemeente en aan de beheerder van het beschadigde eigendom. Hierna geeft de beheerder of aanbieder zo spoedig mogelijk, doch in elk geval binnen 24 uur nadat hem daarvan is gebleken, schriftelijk kennis aan de gemeente t.a.v. de toezichthouder. Bij schade aan ondergrondse voorzieningen kan worden gedacht aan schade aan de hoofdriolering, huisaansluitingen, kolken en kolkaansluitingen op het riool, peilbuizen, kabels van de openbare verlichting en verkeersregelinstallaties, drainageleidingen en ondergrondse containers.
**17..** Het herstel of vergoeding van opgetreden schade vindt plaats in overleg en is voor rekening van de veroorzaker. Uitgangspunt bij het herstel van de (voorziene) schade als gevolg van de werkzaamheden is dat, voor zover de Wegenwet hierin niet voorziet, de aanbieder, beheerder of uitvoerder de situatie in de oorspronkelijke staat herstelt of de schade vergoedt binnen de door het college te stellen termijn.
**18..** Voor schade die zich als gevolg van leidingwerkzaamheden achteraf openbaart of in geval van verborgen gebreken is de aanbieder, beheerder en/ of uitvoerder aansprakelijk.
Voorbeelden hiervan zijn onder andere:
werkzaamheden waarbij de overlevingskans van de aanwezige/teruggeplaatste beplanting gering is en deze beplanting vervangen dient te worden;
werkzaamheden waarbij boomwortels zodanig zijn aangetast dat de overlevingskans of stabiliteit van de boom verloren is gegaan;
aantasting (ecologische) kwaliteit groeiplaats.
**19..** In geval van schade of vervanging aan/van groenvoorzieningen zal de gemeente voor herstel c.q. vervanging zorgdragen. De kosten hiervan zullen voorafgaand aan het herstel worden geraamd en worden doorbelast aan de beheerder of aanbieder.
**20..** Bij schade buiten de sleuf of het werkgebied ten gevolge van werkzaamheden is de aanbieder, beheerder en/of uitvoerder aansprakelijk. Hierbij kan o.a. worden gedacht aan schade aan voet-/fietspaden, groenstroken etc. als gevolg van rijden/parkeren door voertuigen of ander materieel. Afhankelijk van de situatie kan het wenselijk zijn voorafgaand aan de werkzaamheden een (gezamenlijke) schouw uit te voeren waarbij de bestaande situatie wordt nagegaan en vastgesteld. Ontstane schade als bedoeld zal door de veroorzaker worden vastgelegd in een schaderapport voorzien van fotomateriaal.
**21..** De beheerder of aanbieder vrijwaart de gemeente voor alle vorderingen van derden tot vergoeding van schade, die ten gevolge van het maken, gebruiken, onderhouden, in stand houden of opruimen aan eigendommen van derden wordt toegebracht.
**22..** De gemeente vrijwaart de beheerder of aanbieder niet voor schade, tenzij de schade is ontstaan door schuld van de gemeente.
**23..** Alle ontstane schade zal door de veroorzaker worden vastgelegd in een schaderapport voorzien van fotomateriaal en overhandigd worden aan de gedupeerde.
**24..** Alle geschillen inzake de in hoofdstuk 7 van dit Handboek wat betreft de aanbieders vermelde schadevergoeding zullen, ongeacht de hoogte van de vordering, worden beslist door de kantonrechter overeenkomstig het bepaalde in hoofdstuk 5 van de Telecommunicatiewet.
**25..** Alle geschillen inzake de in hoofdstuk 7 van deze Handboek wat betreft de beheerders vermelde schadevergoeding zullen worden beslist door de absoluut en relatief bevoegde burgerlijke rechter.
Hoofdstuk 7.
Artikel 7.2