Met de invoering van de uniforme arbeidsverplichtingen zijn de maatregelen aangescherpt, maar is er ook een ‘inkeerbepaling’ in de wet opgenomen (artikel 18 elfde lid Participatiewet). Het doel van deze inkeerbepaling is om de belanghebbende de kans te geven zijn gedrag aan te passen en/of te herstellen waarmee er wel weer aan de verplichtingen wordt voldaan (reparatoir karakter). De maatregel wordt deels ongedaan gemaakt (herzieningsverzoek) zodra de belanghebbende weer ondubbelzinnig aan de arbeidsverplichtingen voldoet. De belanghebbende heeft zelf invloed op de uiteindelijke duur en hoogte van de maatregel.
Met de invoering van een herzieningsverzoek wordt het idee van de ‘inkeerbepaling’ overgenomen. De belanghebbende kan een schriftelijk verzoek indienen om de maatregel in verband met de schending van de arbeidsverplichtingen of de schending van artikel 55 Participatiewet te herzien zodra uit de houding en gedragingen van de belanghebbende ondubbelzinnig is gebleken dat hij de verplichtingen wil nakomen. In dat geval vervalt de maatregel voorzover deze nog niet is uitgevoerd, met dien verstande dat de maatregel minimaal een maand duurt.
Een herzieningsverzoek moet schriftelijk ingediend worden. Dit om misverstanden over verzoeken en aanvragen te voorkomen. Met een herzieningsverzoek eindigt de maatregel en gaat belanghebbende weer bijstand ontvangen als deze daarom verzocht heeft en uit diens houding en gedraging ondubbelzinnig is gebleken dat hij de arbeidsverplichtingen nakomt. Eveneens in verband met het reparatoire karakter van de maatregel is besloten om de maatregel niet de vorm te geven van een weigering van uitkering en hervatting van de uitkering op verzoek. Bij die weigering zou het namelijk gaan om een volledige uitsluiting van het recht op uitkering, hetgeen verder gaat dan het behoud van het recht met een nihilstelling via een 100 procent verlaging gedurende maximaal drie maanden (die na die periode weer herleeft). De maatregel heeft op deze wijze een karakter dat past bij de bijstandsuitkering als vangnet. Daarmee kan de maatregel de proportionaliteitstoets doorstaan.
Ondubbelzinnig aan verplichting voldaan
Wanneer heeft de belanghebbende ondubbelzinnig aan de verplichtingen voldaan? Hierop kan niet eenduidig een antwoord gegeven worden. Dit is zeer afhankelijk van de individuele omstandigheden van de belanghebbende en zijn situatie. Een limitatieve lijst kan dan ook niet gegeven worden. Voorts geeft de memorie van toelichting bij de ‘inkeerbepaling’ geen antwoord op deze vraag.
Uitleg Wikipedia: ondubbelzinnig: niet mis te verstaan.
Uitleg Van Dale: ondubbelzinnig: vatbaar voor slechts één uitleg, duidelijk.
Als richtlijn kan genomen worden dat uit woord en daad van de belanghebbende moet blijken dat deze weer aan de verplichtingen voldoet. De enkele opmerking of verklaring dat een belanghebbende is geschrokken van de maatregel geeft geen aanleiding om de maatregel te herzien. Ook het feit dat er een schriftelijk herzieningsverzoek wordt ingediend, waarbij wordt aangegeven dat de belanghebbende aan de verplichting wil voldoen, geeft geen aanleiding om de maatregel te herzien. Uit de daden moet blijken dat belanghebbende zijn gedrag heeft veranderd.
Enkele voorbeelden:
Verwijtbare gedraging
Voorwaarde voor herziening
Het niet aanvaarden van algemeen geaccepteerde arbeid
Het wel aanvaarden van algemeen geaccepteerde arbeid. De geweigerde baan wordt alsnog geaccepteerd of een nieuwe baan wordt gevonden voor een vergelijkbaar aantal arbeidsuren.
Het door eigen toedoen niet behouden van algemeen geaccepteerde arbeid
Het accepteren van een nieuwe baan voor een vergelijkbaar aantal arbeidsuren.
Het niet ingeschreven staan bij uitzendbureaus, terwijl deze verplichting wel was opgelegd.
Het zich alsnog in laten schrijven bij uitzendbureaus.
Het niet ingeschreven staan bij het UWV als werkzoekende en ook geen gevolg geven aan het verzoek zich als nog in te schrijven.
Zich alsnog inschrijven als werkzoekende bij het UWV.
Onvoldoende solliciteren
Het overleggen van actuele en voldoende sollicitatiebewijzen.
Het weigeren mee te werken aan een traject naar werk
Alsnog meewerken aan dat traject naar werk
Het niet indienen van een verzoek tot alimentatie, terwijl deze verplichting wel was opgelegd.
Het alsnog indienen van een verzoek tot alimentatie.
Het uitschelden van een medewerker van de gemeente.
Het aanbieden van excuses aan deze medewerker van de gemeente
Het vernielen van eigendommen van de gemeente.
Het aanbieden van excuses en het vergoeden van de schade.
Beantwoorden met besluit
Een herzieningsverzoek wordt beantwoord middels een besluit. De belanghebbende vraagt namelijk om een besluit in de zin van de Algemene wet bestuursrecht. Blijkt uit het herzieningsverzoek niet ondubbelzinnig (bijvoorbeeld uit de bijgevoegde bewijsstukken en/of de concrete handelingen) dat de belanghebbende weer aan de verplichtingen voldoet, dan wordt het herzieningsverzoek afgewezen.
Hoofdstuk 1.
Artikel 5.
Herzieningsverzoek
Onderdeel van Maatregelverordening Participatiewet, IOAW en IOAZ Weststellingwerf 2017