INLEIDING
Participatie door burgers en instellingen staat centraal in de nieuwe werkwijze van de raad. In stadsrondes krijgen burgers en andere belangstellenden in verschillende gespreksvormen de gelegenheid om mee te denken, te spreken en te beslissen over Maastricht. Bij deze stadsrondes volgen de mensen de agenda van de raad. Er is ook de mogelijkheid om als belanghebbende het initiatief te nemen. Hiervan is het burgerinitiatief oude stijl het meest bekend: de belanghebbende probeert een onderwerp op de agenda van de raad te krijgen door handtekeningen op te halen. Het blijkt dat de inzet hiervan niet altijd effectief is. Er is maar één smaak die niet altijd past bij de behoefte van de burger. Hieronder volgt een nadere duiding van het burgerinitiatief nieuwe stijl.
VISIE
Het burgerinitiatief blijft dé manier voor burgers om inspraak te krijgen in het democratisch proces. Waar deze term echter nu nog gereserveerd is voor één specifieke vorm van participatie, maken we dit breder en voegen we instrumenten toe. Zo krijgen we de kans om het burgerinitiatief beter af te stemmen op de behoefte van de inwoner en instellingen.
De vraag die centraal staat bij het bepalen van het juiste instrument voor de initiatiefnemer is: “Wat wilt u bereiken?” Door instrumenten sterker af te stemmen op het antwoord op deze vraag, is de initiatiefnemer beter geholpen en kan de organisatie haar beter ondersteunen binnen bestaande kaders.
Verschillende instrumenten hebben verschillende ‘zwaarte’ en bovendien spreken zij verschillende organen aan. Een besluit kan bijvoorbeeld alleen genomen worden door de gemeenteraad in een raadsvergadering. Een gesprek met raadsleden vindt juist plaats in een stadsronde. En wat als de initiatiefnemer wilt dat raadsleden geïnformeerd worden over ontwikkelingen over een onderwerp dat nog niet op de agenda staat? Door het juiste soort burgerinitiatief te kiezen voor de juiste behoefte sparen we tijd en frustratie voor de initiatiefnemer én de raad.
ALGEMENE UITGANGSPUNTEN
De term burgerinitiatief is bekend bij burgers en raad en zal bewaard blijven. Echter volgt er voortaan een tweede stap: bepalen welk soort burgerinitiatief het beste past bij het verzoek.
De ‘traditionele’ vorm van burgerinitiatief zoals we deze nu kennen blijft bestaan onder de naam burgervoorstel als één van de mogelijkheden. Deze vorm is zeer strikt aan criteria onderhevig; de overige opties worden samen met de initiatiefnemer eerst verkend.
Bij het inbrengen van nieuwe agendapunten is voorwaarde dat besluitvorming hierover niet in de laatste 6 maanden heeft plaatsgevonden.
Over de vernieuwde werkwijze inzake burgerinitiatieven wordt breed gecommuniceerd. Mensen moeten weten dat ze kunnen meedoen.
HET BURGERINITIATIEF
Wanneer een inwoner of andere belangstellende aanklopt met een verzoek om iets met de raad te bespreken, is de eerste stap een oriënterend adviesgesprek met de griffie. Op basis van de aard van het verzoek en de behoefte wordt een van onderstaande instrumenten geadviseerd:
Advies aan de burger:
Details
Neem plaats achter een stand op het burgerplatform
Kort iets presenteren, mede delen of aankaarten over een thema dat nog niet op de raadsagenda staat.
Inwoners en belangstellende kunnen zich aanmelden voor een plek achter een tafel in de hal waar zij zich van 17 uur tot 19 uur kunnen presenteren.
Dit kan gaan over allerlei onderwerpen, van buurten tot verenigingen tot actuele thema’s.
Verzoek een nieuwe stadsronde
Uitgebreid een onderwerp met de raad en burgers bespreken dat nog niet op de agenda staat.
Schriftelijk verzoek opgesteld samen met griffie, aan het presidium: "Wij verzoeken het presidium om een stadsronde in te plannen inzake het volgende: …."
Het aanvragen moet laagdrempelig zijn, zonder veel harde criteria.
Presidium beoordeelt verzoek op inhoud. Zij bepalen gezamenlijk of de raad deze kwestie wilt bespreken en geven schriftelijk via de griffie reactie aan de initiatiefnemer.
-Griffie is contactpersoon tussen ambtenaar en initiatiefnemer
Burgervoorstel
Een beslispunt toevoegen aan de raadsvergadering, ter bespreking in raadsronde.
Alleen voor concrete beslispunten die zonder twijfel binnen de bevoegdheid van de raad liggen.
Presidium beoordeelt verzoek op de geldende criteria.
College/ambtenaar wordt altijd betrokken voor advies.
Opzet vergelijkbaar met raadsvoorstel vanuit college: concreet, SMART en zo verwoord dat de raad ermee kan instemmen of het kan afwijzen.
Minimaal 150/300 handtekeningen vereist.
Naast bovenstaande instrumenten om thema’s aan te dragen, zijn onderstaande instrumenten uiteraard nog steeds mogelijk wanneer het verzoek van de inwoner of belanghebbende aansluit op een thema dat reeds op de agenda van de raad staat:
Bezoek een stadsronde
Meepraten over een onderwerp dat reeds op de agenda staat.
Verschillende vormen zoals debat, informatiemarkt, rondetafelgesprek, etc.
Iedereen is welkom.
De mensen waarvan bekend is dat ze belangstelling hebben, worden uitgenodigd.
Inspreekronde
Mening of zienswijze delen over een thema dat reeds geagendeerd is voor de raadsronde.
Belanghebbenden kunnen zich aanmelden om in te spreken op onderwerpen die geagendeerd zijn voor de raadsronde.
Wordt een onderwerp niet in de raadsronde besproken, maar direct in de raadsvergadering, dan geldt het spreekrecht voor een onderwerp in de raadsvergadering.
In essentie ongewijzigd ten opzichte van nu.
Hoofdstuk
Artikel 52