Vitale kernen en buurtschappen vormen een belangrijk speerpunt binnen de woonvisie van Opmeer. Uitgangspunt is dat we kijken naar de positie die de verschillende kernen 5 Naast de kern Opmeer gaat het om de kernen, Hoogwoud, Aartswoud, De Weere, Gouwe, Spanbroek, Wadway, Zandwerven. en buurtschappen 6 Het gaat om de buurtschappen Abbekerkeweere, Harderwijk, De Kaag, De Snip, Lagehoek, Langereis, Paradijs, De Kolk. binnen de regionale structuurschets hebben en binnen het regionale afwegingskader hebben.
We maken onderscheid tussen onze kernen
Om Opmeer aantrekkelijk te houden, willen we onze sterke kernen sterk houden of versterken. We zien dat er nu al onderscheid is in de kracht en vitaliteit van onze kernen (omvang, aantal voorzieningen en bereikbaarheid) en accepteren dit, zowel in de benadering van kernen voor het woningbouwbeleid als het voorzieningenbeleid. Ons vitale kernenbeleid betekent niet dat er in elke kern bouwmogelijkheden zijn, maar ook niet dat er een slot op nieuwbouw in kleine kernen komt. Dit is een belangrijk uitgangspunt in deze woonvisie en past bij het karakter van Opmeer. Of initiatieven gefaciliteerd kunnen worden hangt af van lokale omstandigheden en bijvoorbeeld de beschikbaarheid van transformatielocaties. Zo kunnen we sterke lokale initiatieven die de bestaande voorraad aanvullen en passen binnen de Ladder voor duurzame verstedelijking wel toestaan. Als gemeente Opmeer maken we ons hier hard voor. We voorkomen hiermee dat er sprake is van onbalans op de woningmarkt en onnodige concurrentie.
We zorgen voor goede bereikbaarheid en toegankelijkheid van voorzieningen
We streven als gemeente, waar mogelijk naar een goede spreiding en bereikbaarheid van het voorzieningenniveau, levendigheid, het verenigingsleven en de mate van (zelf)redzaamheid, bijvoorbeeld door initiatieven te faciliteren en in goed contact te zijn met de inwoners in alle kernen. We zetten ons als gemeente in om de leefbaarheid te verbeteren of op het huidige niveau te behouden. Dat betekent dat we onder andere inzetten op het mengen van de functies wonen en werken (mits dat geen overlast met zich meebrengt). Ook richten we ons op het in stand houden van voorzieningen op regioniveau, om zo vitale kernen te hebben en houden. Dit betekent dat we meer kijken naar kansrijke producten en locaties voor (nieuwbouw of behoud van) bijvoorbeeld voorzieningen zoals winkels, zorg of maatschappelijk vastgoed en de samenhang met woningbouw. Ook kijken we voor het thema (OV-) bereikbaarheid van de kernen naar samenhang met andere beleidsterreinen om deze te behouden en of te verbeteren. Voor het speerpunt Vitale kernen hanteren we het uitgangspunt: lokaal doen wat lokaal kan: we kijken naar de kansen en behoeften op kernniveau, en waar inwoners gebruik kunnen maken van voorzieningen, zoveel mogelijk binnen de eigen kern, maar afhankelijk van het benodigde draagvlak van voorzieningen in nabijgelegen kernen. Soms kijken we dus ook verder dan onze gemeentegrenzen!
We besteden extra aandacht aan revitalisering van kernen, buurtschappen en buurten
Als het gaat om stadsvernieuwing of revitalisering kijken we niet naar de woningen alleen, maar ook andere zaken die samen een wijk of buurt, buurtschap of kern maken. Het blijvend goed onderhouden en een kwalitatieve goede inrichting van de openbare ruimte hoort er vanzelfsprekend bij om een aantrekkelijke woonomgeving te creëren en te behouden voor de inwoners van Opmeer en als Opmeer aan te sluiten bij de regionale ambitie die we gesloten hebben in het Pact van Westfriesland. Daarin hebben we als regiogemeenten afgesproken ons te ontwikkelen tot de top tien van aantrekkelijkste regio’s van Nederland. Eentonige wijken, en buurten, kernen en buurtschappen zijn kwetsbaar. We streven naar differentiatie op buurtniveau en ongedeelde buurten, waar binnen één buurt verschillende inkomensgroepen wonen en passende woningen voor deze inkomens beschikbaar zijn. We bekijken onze huidige woningvoorraad en toekomstige plannen ook op die manier en zoeken hierin de verbinding met andere beleidsterreinen, partijen en inwoners. Aandacht voor het verduurzamen en levensloopbestendig maken van woningen is per kern en buurtschap een belangrijk aandachtspunt.
Bijzondere aandacht vraagt vrijkomende agrarische bebouwing buiten de kernen
Opmeer is voor een belangrijk deel een agrarische gemeente, met een groot buitengebied rondom de kernen en buurtschappen. De komende jaren is landelijk de verwachting dat de schaalvergroting in de landbouw doorzet. Daarnaast heeft een deel van de agrarische ondernemers geen opvolger. Dat betekent naar verwachting dat de leegstand in agrarisch vastgoed (overwegend de bedrijfsgebouwen) zal toenemen. Opmeer zet in op ruimte-voor-ruimte-regelingen. Met als doel om vrijkomen agrarische bezit een herbestemming te geven. Denk aan het saneren van overtollige bedrijfsgebouwen in ruil voor bouwrecht op ruimtelijk passende locaties.
Hoofdstuk 5
Artikel 5.1
Woonvisie en leefbaarheid
Onderdeel van Besluit van de gemeenteraad van de gemeente Opmeer houdende de Woonvisie gelukkig wonen in Opmeer 2018-2022