Deze verordening wordt aangehaald als: "Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuren 2019 .Gemeente Maastricht" (AVOI 2019).
Aldus besloten door de Raad der gemeente Maastricht in zijn openbare vergadering van 26 november 2019.
De Griffier,
J.L.L. Goossens.
De Voorzitter,
J.M. Penn-te Strake.
Toelichting Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuren 2019 Gemeente Maastricht (AVOI 2019)
Algemeen
Deze verordening (AVOI 2019) vervangt de AVOI 2016. De besluiten tot intrekking van de AVOI 2016 en tot vaststelling van de AVOI 2019 worden gelijktijdig bekendgemaakt.
Materieel blijft de oude verordening AVOI2016 geheel in stand. Aanleiding om deze te wijzigen is het voornemen van Burgemeester en Wethouders te besluiten tot het aangaan van de OGN2021 met de beide nutsbedrijven WML en Enexis. De OGN 2021 vervangt de OGN 2011 per 1 januari 2021. In verband hiermee worden de verwijzingen in de oude verordening naar de OGN2011 in deze nieuwe AVOI 2019 vervangen door verwijzingen naar de OGN2011 (tot 1 januari 2021) en vanaf 1 januari 2021 naar de OGN2021 c.q. opvolgende contractuele afspraken met de beide nutsbedrijven.
Hoofdstuk 1: Inleidende bepalingen
Artikel 1 - Begripsbepalingen
College
Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Maastricht. Het college is bevoegd de taken voortvloeiende uit de verordening af te handelen, waarbij deze voor wat betreft de uitvoering naar wens en behoefte uit praktische overweging deels gemandateerd kunnen worden aan één of meer daartoe aangewezen ambtenaren.
Net of netwerk
De definitie is afgeleid van de omschrijving zoals die gehanteerd wordt in de Wet Informatie- uitwisseling Ondergrondse Netten (WION). De omschrijving maakt met name duidelijk dat het om ondergrondse netten gaat, en dan zowel de distributie- en transportnetten voor energie (gas, water, elektriciteit, riool) als de elektronische communicatienetwerken (zoals specifiek geregeld in en krachtens de Telecommunicatiewet).
In de tekst wordt geen inhoudelijk onderscheid gemaakt tussen de termen net en netwerk.
Kabels en leidingen
De AVOI ziet enerzijds op netwerken bestaande uit fysieke kabels en/of leidingen inclusief ondergrondse ondersteuningswerken (zoals mantelbuizen, kabelgoten, handholes, lasdozen, duikers), beschermingswerken, signaalinrichtingen (zoals optische en elektrische versterkers en kasten) en dergelijke en anderzijds op componenten voor het verbinden van kabels en leidingen in de openbare grond met die in de gebouwen. Inhoudelijk en procedureel is geen onderscheid gemaakt in de begrippen kabels en leidingen.
Netbeheerder, grondroerder
Het begrip netbeheerder wordt gehanteerd als uniforme term voor enerzijds de beheerders van de netten voor de levering van energie en anderzijds de aanbieders van (niet-)openbare elektronische communicatienetwerken.
Veelal zal de netbeheerder in het geval van voorgenomen graafwerkzaamheden de rol van opdrachtgever op zich nemen. In aansluiting bij de recente wet- en regelgeving op het gebied
van graafrechten wordt de opdrachtgever meer dan voorheen medeverantwoordelijk gehouden voor een juiste uitvoering en naleving van de rechten en verplichtingen met betrekking tot graafwerkzaamheden.
De grondroerder is de partij die daadwerkelijk de graafwerkzaamheden verricht of laat verrichten. Dit zal veelal een aannemer of installateur zijn, maar kan ook een interne afdeling van een netbeheerder betreffen als die dergelijke werkzaamheden zelf uitvoeren. Indien een grondroerder namens een netbeheerder optreedt, wordt nu expliciet naar een machtiging gevraagd, dit ter wille van rechtszekerheid en rechtsgeldigheid. Ook kan de grondroerder een partij zijn die voor eigen naam en rekening netwerken aanlegt, maar niet zelf exploiteert en het netwerk of netwerkcapaciteit daarna verhuurt of verkoopt. De grondroerder is verplicht om over een instemmingsbesluit te beschikken voor aanvang van de werkzaamheden.
De grondroerder is gehouden een melding van de voorgenomen graafwerkzaamheden te verzorgen richting het college en eventuele overige betrokken partijen.
Gedoogplichtige
De gemeentelijke betrokkenheid is vooral gericht op haar rol als beheerder van de openbare gronden. Hiertoe worden conform wettelijke omschrijving gerekend de openbare wegen inclusief trottoirs/voetpaden, glooiingen, bermen, sloten, bruggen, viaducten, duikers, tunnels, beschoeiingen en andere werken, alsmede wateren inclusief bruggen, plantsoenen en pleinen, die voor ieder toegankelijk zijn. In deze hoedanigheid is de gemeente Maastricht voor wat betreft de elektronische openbare communicatienetwerken gedoogplichtige althans voor zover van toepassing conform de Telecommunicatiewet. Het begrip gedoogplichtige slaat tevens op andere partijen die krachtens de Telecommunicatiewet gedoogplichtig zijn en op partijen en rechtspersonen die krachtens de Belemmeringenwet Privaatrecht gedoogplichtig zijn. Gedoogplichtigen moeten de aanleg, instandhouding en opruiming van kabels en leidingen toestaan in en op hun gronden.
Werkzaamheden
Hoewel gezien de consequenties ervan de regelingen van de AVOI met name betrekking hebben op mechanische werkzaamheden, vallen handmatige werkzaamheden er ook onder. Voor zover die beperkt van karakter zijn, zullen ze overigens veelal betrekking hebben op de separaat onderscheiden categorieën spoedeisende werkzaamheden of minder ingrijpende werkzaamheden. Tot de werkzaamheden die deze AVOI betreffen behoren eveneens de werkzaamheden in verband met het medegebruik van voorzieningen, zoals dat van kabelgoten of geleidingen. Vanuit de te behartigen belangen kan het nastreven of voorschrijven van medegebruik door het college gestimuleerd worden.
Instemmingsbesluit
Werkzaamheden als bedoeld in deze verordening dienen steeds (in principe) vooraf gemeld te worden, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen reguliere (graaf)werkzaamheden, werkzaamheden van minder ingrijpende aard en spoedeisende werkzaamheden ten gevolge van een ernstige belemmering of storing. Voor de reguliere (graaf)werkzaamheden en werkzaamheden van minder ingrijpende aard geldt dat pas gestart mag worden met die werkzaamheden als op basis van een aanvraag een instemmingsbesluit is verleend.
Breekverbod
In de verordening zijn bepalingen over het breekverbod opgenomen die het college de bevoegdheid geven een verbod op te leggen tot uitvoering van breekwerkzaamheden bij extreme weersomstandigheden. Dit ter voorkoming van schade door deze werkzaamheden. Het verbod wordt opgelegd naar oordeel van het college.
Artikel 2 - Toepasselijkheid
De gemeente Maastricht heeft contractuele afspraken met de netwerkbedrijven Enexis, WML en Ennatuurlijk. Deze contractuele afspraken zijn vastgelegd in de OGN2011 en vanaf 1 januari 2021 in de OGN 2021.
Dat betekent dat de verwijzing naar de OGN in de AVOI 2019 betrekking heeft op de OGN2011 (tot 1 januari 2021), respectievelijk de OGN2021 (vanaf 1 januari 2021) dan wel opvolgende wijzigingen daarvan.
Voor Enexis, WML en Ennatuurlijk staat de inhoud van de van toepassing zijnde OGN2011, de OGN2021 dan wel opvolgende wijzigingen daarvan, in rangorde boven de inhoud van deze verordening. Omdat ook het Handboek Kabels en Leidingen 2016 Gemeente Maastricht en overeenkomst met Ennatuurlijk ook verwijzingen bevatten naar de OGN2011 zijn deze documenten ook aangepast.
De AVOI 2019 heeft bijgevolg een aanvullende werking op de privaatrechtelijke overeenkomsten met Enexis, WML en Ennatuurlijk.
De gemeente Maastricht heeft contractuele afspraken met N.V. Nederlandse Gasunie. Deze contractuele afspraken zijn vastgelegd in de overeenkomst van levering en afname van gas tussen NGU en de gemeente Maastricht d.d. 11 november 1988 en de vergunning voor het leggen van gasleidingen d.d. 8 februari 1968.
Voor N.V. Nederlandse Gasunie (NGU) staat de inhoud van de overeenkomst van levering en afname van gas tussen NGU en de gemeente Maastricht d.d. 11 november 1988 en de vergunning voor het leggen van gasleidingen d.d. 8 februari 1968 in rangorde boven de inhoud van deze verordening. Deze verordening heeft bijgevolg een aanvullende werking op de overeenkomst van levering en afname van gas tussen NGU en de gemeente Maastricht d.d. 11 november 1988 en de vergunning voor het leggen van gasleidingen dd 8 februari 1968.
De volgende artikelen bevatten aanvullingen op de OGN 2011 (vanaf 1 januari 2021 de OGN 2021 dan wel opvolgende wijzigingen daarvan) en de overeenkomst van levering en afname van gas tussen de NGU en de gemeente Maastricht d.d. 11 november 1988 en de vergunning voor het leggen van gasleidingen d.d. 8 februari 1968:
artikel 4 – instemmingsvereiste;
artikel 5 – aanvragen en melden;
artikel 6 – gegevensverstrekking;
artikel 7 – termijnen;
artikel 8 – voorschriften en beperkingen;
artikel 11 – breekverbod;
artikel 14 – informatieplicht
artikel 15 – digitale gegevens
artikel 18 – naleving voorschriften
artikel 19 – bevoegdheid college
De bestaande Telecommunicatieverordening (vastgesteld 22-11-2011) is in 2016, tegelijkertijd met de vaststelling van de AVOI 2016, op grond van artikel 19 van de AVOI 2016 ingetrokken.
Tevens is toen (2016) de op grond van de telecommunicatieverordening vastgestelde nog bestaande “Regeling uitvoering kabel- en leidingwerkzaamheden gemeente Maastricht” (vastgesteld door het college 20-12-2011) ingetrokken. Door vaststelling van de AVOI 2016 zijn tegelijkertijd de volgende besluiten gepubliceerd met eenzelfde datum van inwerkingtreding:
raadsbesluit tot vaststelling van de “Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuren 2016 gemeente Maastricht”;
raadsbesluit tot intrekking van de bestaande “Telecommunicatieverordening”, vastgesteld door het college op 20-12-2011;
raadsbesluit tot wijziging van de Legesverordening fysieke diensten Maastricht 2016;
collegebesluit tot vaststelling van het “Handboek Kabels en Leidingen 2016 gemeente Maastricht”;
collegebesluit tot vaststelling van de “Verlegregeling Kabels en leidingen 2016 gemeente Maastricht”;
collegebesluit tot intrekking van de “Regeling uitvoering kabel- en leidingwerkzaamheden gemeente Maastricht”.
Tegelijkertijd met de vaststelling van de voorliggende AVOI 2019 wordt de indertijd in 2016 vastgestelde AVOI 2016 (zie hiervoor onder 1) ingetrokken.
De AVOI geeft invulling aan de wettelijke verplichting voor de gemeente Maastricht om een Telecommunicatieverordening op te stellen.
Vooralsnog is niet voorzien in een algemene wettelijke grondslag voor een vergelijkbare regeling voor de energienetten. Daarom wordt vooruitlopend op mogelijke toekomstige nationale basisregelgeving hiermee voorzien in uniforme, lokale afspraken met daarbij een zo gelijk mogelijke behandeling van beheerders/aanbieders van deze infrastructuren. Dit vereist wel afstemming met de (al dan niet) contractuele afspraken tussen de gemeente Maastricht en de beheerders van de energienetten.
De feitelijke situatie is zo dat de fysieke ondergrond vol raakt met een veelheid aan kabels en leidingen en dit noodzaakt tot betere afstemming van werkzaamheden en belangen.
Artikel 3 - Nadere regels
Het college krijgt de mogelijkheid toegekend door de raad om in voorkomende gevallen nadere regels ter uitvoering van deze verordening vast te stellen. Deze nadere regels hebben in ieder geval betrekking op: de wijze van uitvoering bij de aanleg, onderhoud, verplaatsing en opruiming van kabels en leidingen, het medegebruik van voorzieningen en het opstellen van voorschriften op het gebied van markering, afzetting en het toepassen van proefsleuven.
Het college heeft al nadere regels vastgelegd in het “Handboek Kabels en Leidingen 2016 Gemeente Maastricht” alsmede in de “Verlegregeling Kabels en leidingen 2016 Gemeente Maastricht”. Verwijzingen in deze verordening naar handboek en verlegregeling worden ook geacht betrekking te hebben op eventuele door het college in de toekomst vast te stellen nieuwe versies van deze regelingen.
Hoofdstuk 2: Aanvragen en melden van graafwerkzaamheden
Artikel 4 - Instemmingsvereiste
Het in de Telecommunicatiewet wettelijk vastgelegde principe van graafrechten in relatie tot de vereiste instemming van het college is vertaald naar de AVOI in dit artikel en wordt toegepast op alle werkzaamheden. Conform het wettelijk bepaalde geldt dat die instemming betrekking heeft op de plaats, het tijdstip en de wijze van uitvoering van de werkzaamheden.
Het reguleringsonderscheid tussen reguliere werkzaamheden en werkzaamheden van minder ingrijpende aard wordt duidelijk indien dit artikel wordt gelezen in samenhang met het “Handboek Kabels en Leidingen 2016 Gemeente Maastricht”. Tot de minder ingrijpende werkzaamheden behoren werkzaamheden waarvoor slechts gedurende relatief korte tijd in een beperkt gedeelte van het netwerk werkzaamheden worden verricht, en waarvan de impact voor de omgeving relatief beperkt en kortstondig is. Er wordt als norm een lengte van de kabels en leidingen korter of gelijk aan 25 meter gehanteerd.
Artikel 5 - Aanvragen en melden
De voorgenomen werkzaamheden moeten via een aanvraag of melding aan het college worden kenbaar gemaakt. Dat kan bij het college van burgemeester en wethouders of bij de daarvoor gemandateerde ambtenaren. Voor spoedeisende werkzaamheden en storingen wordt een uitzondering gemaakt. Deze dienen voor aanvang van de werkzaamheden gemeld te worden. De uitzonderingsbepaling voor spoedeisende werkzaamheden geldt echter niet als werkzaamheden dienen te worden verricht in door het college aan te wijzen gebieden.
In dit artikel wordt beschreven dat de voorgenomen (graaf)werkzaamheden ook betrekking kunnen hebben op gronden van andere gedoogplichtigen. Dit kunnen andere instanties of rechtspersonen zijn. Ook kan de situatie aan de orde zijn dat er naast het instemmingsbesluit ook nog andere vergunningen aangevraagd moeten worden voor aanvang van de werkzaamheden. De grondroerder is allereerst zelf verantwoordelijk voor afstemming en overeenstemming tussen al deze partijen.
Echter als de grondroerder dat verzoekt kan de gemeente Maastricht inhoudelijke afstemming van de beoordeling van de aanvragen bij andere bestuursorganen nastreven. De grondroerder blijft zelf verantwoordelijk voor de afstemming met private partijen. De grondroerder doet een terugkoppeling aan het college over de uitkomst van het overleg dat is gevoerd met alle betrokken gedoogplichtigen.
Artikel 6 - Gegevensverstrekking
In dit artikel is verduidelijkt op welke wijze een aanvraag dient te worden gedaan en welke gegevens daarbij verstrekt moeten worden. Het betreft informatie die de gemeente Maastricht als beheerder van de openbare gronden nodig heeft om een juiste beoordeling te maken en inzicht te krijgen in de belangen die door de voorgenomen werkzaamheden worden geraakt. Duidelijk is ook gemaakt dat instemming steeds op aanvraag van de verzoekende partij zal plaatsvinden en niet op eigen initiatief van de gemeente Maastricht.
De aanvraag dient te geschieden door middel van de door het college vastgestelde formulieren. Voor aanvragen voor minder ingrijpende werkzaamheden moeten slechts een beperkt aantal gegevens verstrekt worden. Voor reguliere aanvragen moeten meer gegevens verstrekt worden.
Het vereiste dat een aanvraag aangetekend verstuurd moet worden is niet als uniforme eis opgenomen in de AVOI. De verzending is voor risico van de grondroerder.
Het kan in het belang van de verzoekende partij zijn om via aangetekende verzending duidelijkheid te hebben over datum en tijd van de verzending.
Artikel 7 - Termijnen
De beslistermijn van het college is maximaal acht weken en is afgeleid uit de Algemene Wet Bestuursrecht. Op grond van de AWB is een gemeente verplicht binnen een redelijke termijn een besluit te nemen, waarbij die redelijke termijn geacht te zijn verstreken na verloop van acht weken. In navolging van de Wet Dwangsom en Beroep moet een gemeente zich bewust zijn van het belang van de voortgang van de activiteiten en zich inspannen om de termijn tot besluitvorming zo kort mogelijk te houden. Dit geldt met name voor aanvragen voor minder ingrijpende werkzaamheden. Het college kan onder bepaalde voorwaarden de termijn tot besluitvorming verlengen.
Artikel 8 - Voorschriften en beperkingen
Grondroerders moeten aan een aantal verplichtingen voldoen indien zij werkzaamheden gaan verrichten als bedoeld in de AVOI. Daarnaast kan het college aan het instemmingsbesluit aanvullende voorschriften of beperkingen verbinden. Omwille van de uniformiteit is in de verordening geregeld onder welke voorwaarden dit kan en welke soort voorschriften en beperkingen dit zijn.
De voorschriften hebben vooral te maken met de wijze van uitvoering en zijn gericht op de (deels wettelijk vastgelegde) belangen die de gemeente Maastricht geacht wordt te behartigen.
Dit artikel omschrijft ook dat toegebrachte schade vergoedt moet worden en op basis waarvan de hoogte van deze vergoeding berekend wordt. Uitgangspunt hierbij is dat de vergoeding beperkt is tot de marktconforme kosten. De grondroerder moet eventuele verhardingen en beplanting terugbrengen in de oude staat, tenzij het college vooraf heeft aangegeven hiervoor zelf zorg te dragen. Dit naar keuze van het college.
Ook is geregeld dat als er binnen één jaar na uitvoering van groot onderhoud werkzaamheden uitgevoerd moeten worden speciale eisen gesteld kunnen worden met betrekking tot schadeherstel. Dit geldt ook voor gebieden waar bijzondere bestrating is toegepast. Dit naar oordeel van het college.
Artikel 9 - (Mede)gebruik van voorzieningen en vooroverleg
Dit artikel beschrijft dat een grondroerder op verzoek van een gedoogplichtige verplicht is gebruik te maken van reeds aanwezige voorzieningen indien deze tegen een marktconforme prijs worden aangeboden. Het doel hiervan is te voorkomen dat onnodig gegraven wordt in gemeentegrond. De verplichting tot medegebruik wordt opgenomen in het instemmingsbesluit.
Hoofdstuk 3: Overige bepalingen
Artikel 10 - Verleggingen
Op het nemen van maatregelen ten aanzien van kabels en/of leidingen ten dienste van een openbaar elektronisch communicatienetwerk, waaronder het verplaatsen, op verzoek van de gemeente zijn de wettelijke regels van de Telecommunicatiewet van toepassing.
Op het nemen van maatregelen ten aanzien van kabels en/of leidingen die ten dienste staan van een netwerk ten behoeve van nutsvoorzieningen in of op openbare gronden, waaronder het verplaatsen, gelden de in lid 2 geformuleerde bepalingen, tenzij en voor zover daarover andersluidende afspraken zijn overeengekomen tussen partijen.
Lid 2 B, sub y vormt de wettelijke basis voor het college van burgemeester en wethouders om nadere regels vast te stellen met betrekking tot het thema “verleggingen” en verwijst naar de door het college vastgestelde “Verlegregeling Kabels en Leidingen 2016 gemeente Maastricht”.
Artikel 11 - Breekverbod
Het college is bevoegd een breekverbod in te stellen als er sprake is van extreme weersomstandigheden. Dit naar oordeel van het college. Een afweging die gemaakt wordt is de kans op de omvang van schade aan de openbare gronden als er gegraven wordt. Het breekverbod wordt op de dag dat het breekverbod geldt gecommuniceerd naar de betrokken grondroerders. In ieder geval één dag voor het beëindigen van het breekverbod wordt dit medegedeeld aan de betrokken grondroerders. Ten tijde van het breekverbod mogen er op geen enkele wijze breek- en/of graafwerkzaamheden plaatsvinden in de grond en/of bestrating. In het geval van spoedeisende werkzaamheden is het breekverbod niet van toepassing. Overtreding van het breekverbod leidt tot stillegging van het werk.
Artikel 12 - Eigendom
Het zakelijk karakter van de verkregen instemming is gewenst opdat ook een nieuwe netbeheerder, die gebruik maakt van de kabel en/of leiding de betreffende graafrechten heeft, maar ook gehouden is aan de geldende voorschriften. Het college moet op de hoogte gesteld worden van het feit dat het eigendom wordt overgedragen. De wettelijke bepalingen zijn van toepassing op het eigendom van kabelnetwerken in grond van anderen.
Artikel 13 - Niet-openbare kabels en leidingen
Bij werkzaamheden in verband met de aanleg, instandhouding en opruiming van niet-openbare kabels en leidingen in openbare wegen en wateren is het bepaalde in de AVOI in beginsel van overeenkomstige toepassing zoals beschreven in dit artikel.
Artikel 14 - Digitale gegevens
Het college wenst dat aanvragen voor een instemmingsbesluit en aan te leveren gegevens op digitale wijze verstrekt worden. De gemeente Maastricht maakt daartoe gebruik van een door het college aan te wijzen digitaal platform.
Artikel 15 – Overleg
Ter afstemming van allerlei zaken wordt een periodiek overleg gepland tussen de gemeente Maastricht en netbeheerders en andere betrokken of belanghebbende partijen. Dit op initiatief van de gemeente Maastricht. Dit kan ook in samenwerking met andere gemeenten gebeuren.
Hoofdstuk 4: Handhavings- en toezichtbepalingen
Artikel 16 - Toezicht en handhaving door ambtenaren
Dit artikel geeft aan dat het college ambtenaren kan aanwijzen die belast zijn met toezicht op de naleving van het bepaalde krachtens deze AVOI.
Artikel 17 - Naleving voorschriften
Geen nadere toelichting.
Artikel 18 – Handhaving en sancties
Afgezien van voornoemde preventieve en vooral correctieve of repressieve acties kan het college in voorkomende gevallen ook ingrijpen in het lopende proces en werkzaamheden (onder bepaalde voorwaarden) ook tijdelijk stil leggen. In dit artikel staat beschreven in welke gevallen dit kan.
Hoofdstuk 5: Overgangs- en slotbepalingen
Artikel 19 - Inwerkingtreding
Zie de toelichting op artikel 2- Toepasselijkheid.
Artikel 20 - Overgangsbepalingen
Geen nadere toelichting.
Artikel 21 - Citeertitel
Geen nadere toelichting.
HOOFDSTUK 5:
Artikel 21
– Citeertitel
Onderdeel van Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuren 2019 Gemeente Maastricht” (AVOI 2019).