Diverse ontwikkelingen hebben onze geplande en uitgevoerde taken in 2019 beïnvloed.
Fysieke veiligheid
Omgevingswet
In 2019 hebben we het zaakgericht werken verbeterd en de werkprocessen geoptimaliseerd. We zijn ook gestart met een inventarisatie van de gevolgen van de Omgevingswet voor initiatieven, vergunningen, toezicht en handhaving. In 2020 werken we dit verder uit.
Begeleiding grote bouwprojecten
Bouwprojecten die vanwege hun omvang meerdere jaren duren, vragen om intensieve begeleiding. Een goed voorbeeld is het Amphia-zieken¬huis, met een bouwsom van € 225 miljoen. De nieuwbouw van het ziekenhuis is in 2019 afgerond na een bouwtijd van drie jaar. Daarna is Amphia begonnen met de verbouwing van het bestaande ziekenhuis. Verder zijn er diverse (woning)bouwprojecten vergund, gestart en in aanbouw in het stationsgebied van Breda: Crossmark Breda (voorheen: Via Breda). Tijdens de bouw controleren we het werk van de aannemer om de veiligheid en kwaliteit van het bouwwerk te waarborgen en waar nodig bij te sturen. We controleren specifiek op de constructieve veiligheid, de brandveiligheid en de gezondheid in het gebouw. Door wekelijkse bezoeken ontstaat er een continu proces van controles op de regelgeving van het Bouwbesluit en de uitvoering op de bouwplaats. De plantoetser, de constructeur, de brandweer en de bouwkundig opzichter houden over een lange termijn de focus op deze werken. Tijdens dit traject krijgen ze wekelijks vragen en opmerkingen van de bouwende partijen.
Monumenten
Het erfgoed in Breda wordt door bewoners en bezoekers zeer gewaardeerd. Het is dan ook van belang om dit te behouden en waar nodig te versterken. Daar wordt dan ook continu aan gewerkt door onderhoud, restauratie en herbestemming van rijksbeschermde stadsgezichten, rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten. Deze projecten hebben wij getoetst tijdens het vooroverleg en het vergunningstraject. Daarnaast begeleiden we deze projecten uitvoerig tijdens de uitvoering op de bouwplaats.
Momenteel zijn er drie grote projecten in uitvoering, waarvoor we in 2019 een vergunning hebben verleend en/of waarvan de uitvoering in 2019 is gestart. Het gaat om:
de restauratie van de Heilig Hart Kerk;
de restauratie en herbestemming van De Klokkenberg tot woningen;
de restauratie, de verbouwing en het nemen van brandveiligheidsmaatregelen bij het Kasteel van de Koninklijke Militaire Academie (KMA).
Het uitgangspunt bij de toetsing en de begeleiding is het behoud van verschillende waarden: de cultuurhistorische, de algemeen historische, de ensemble-, de architectuurhistorische en de bouwhistorische waarden en de waarden vanuit de gebruikshistorie van de panden. Om die te behouden, zetten we in op onderhoud en restauratie, zoals bij de Heilig Hart Kerk. Verder maken we deze gebouwen toekomstbestendig, afgestemd op de aanwezige waarden. Dit bereiken we bijvoorbeeld door ze een nieuwe functie te geven, die dient als nieuwe economische drager voor de instandhouding, zoals bij De Klokkenberg. Of door verbetering van het comfort en de veiligheid, zodat het huidige gebruik op een goede manier kan worden voorgezet, zoals bij het Kasteel. Uiteindelijk is het doel dat we ons erfgoed, onze identiteit in stand houden. Dit doen we voor onze inwoners en onze bezoekers.
Stikstoftoetsing
Vanuit het Programma Aanpak Stikstof (PAS) werkte Nederland aan maatregelen om de uitstoot van stikstof te verminderen. De Raad van State heeft op 29 mei 2019 geoordeeld dat het PAS onvoldoende is onderbouwd om vergunningen te beoordelen voor nieuwe (of bestaande) activiteiten die stikstof uitstoten. Door deze uitspraak is de gemeente Breda – veel meer dan voorheen – overgegaan tot het beoordelen van Wabo-aanvragen op het aspect stikstof. Dat betekent dat we beoordelen:
of een stikstoftoets nodig is bij een aanvraag (volledigheidstoets) – en vervolgens:
of de stikstoftoets inhoudelijk correct is (inhoudelijke toets).
Bij deze toetsen winnen we advies in bij de OMWB.
Ondermijning
Verstoring criminele bedrijfsprocessen
Het volledige thema ondermijning is een focuspunt in het meerjarenprogramma. Daarbij verstoren we het criminele ondernemings¬klimaat en vergroten we de weerbaarheid tegen ondermijnende criminaliteit. Bij het verstoren ligt het accent op het tegenhouden en frustreren van criminele activiteiten. Voor de gemeente ligt daar vooral een rol als deze criminele activiteiten zich manifesteren in de bovenwereld. Wat betreft de weerbaarheid maken we onderscheid tussen bestuurlijke, maatschappelijke en sociale weerbaarheid.
De gemeente zet adequate interventies in op basis van een gedegen analyse. Dit doen we integraal vanuit onze eigen taken, maar vooral ook integraal met de ketenpartners – in duo-samenwerking of binnen de Taskforce-RIEC Brabant-Zeeland. Voor de optimale aanpak van een casus kan het nodig zijn om integraal samen te werken met de Taskorce-RIEC-partners. Dan maakt de gemeente een signaaldocument op en besluit de Districtelijke Stuurploeg (DSP) of de casus integraal wordt opgepakt. Dit leidt tot 25 à 30 casussen per jaar.
Bij het verstoren van criminele bedrijfsprocessen en faciliterende activiteiten is een RIEC-handhavingsknelpunt benoemd: het bedrijventerrein Neerloopweg/Heilaar. Op dit industrieterrein speelden in 2018-2019 vier RIEC-casussen waarop voorheen geen zicht was. De activiteiten van deze ondernemers vonden al langer plaats buiten het zicht van de overheid. In 2019 hebben we een begin gemaakt met de aanpak van ongeveer 100 adressen, waarop een analyse heeft plaatsgevonden. Aan de hand daarvan zijn verschillende actielijnen opgezet, die ook in 2020 een vervolg krijgen.
Aanwijzen risicobranches vergunningsplicht
De politie heeft de bestuurlijke rapportage ‘Project autoverhuur’ opgesteld. Dit gebeurde naar aanleiding van onderzoeken naar criminaliteit. Conclusie: in de autoverhuurbranche zijn ernstige misstanden aan de orde van de dag. Uit de rapportage blijkt onder meer dat er banden zijn met de zware en georganiseerde criminaliteit. Deze rapportage is voor de gemeente aanleiding om in 2020 een vergunningsplicht voor de autoverhuurbranche in te stel¬len. Onderdeel hiervan is een bestuurlijke maatregel om onder meer tegen te gaan dat gehuurde auto’s gebruikt kun¬nen worden bij ondermijnende criminaliteit. Deze maatregel helpt ons bij de aanpak hiervan.
Aanpak Weerbare Stad
We zetten in op preventie via de netwerken van bewoners en ondernemers. In 2019 is de bestuurlijke wens uitgesproken om de preventieve aanpak te formaliseren onder de titel ‘Aanpak Weerbare Stad’. Deze aanpak is geborgd binnen het team dat onder andere Buurtpreventie Breda en Veilig Ondernemen Breda coördineert. Naast bewoners en ondernemers vormen ook jongeren een belangrijke doelgroep. We willen hen meer en beter bereiken op het gebied van veiligheid en preventie.
Buurtpreventie Breda als schakel
Het netwerk van Buurtpreventie Breda draagt bij in de aanpak tegen ondermijning. Tijdens kennisbijeenkomsten krijgen de bewoners uitleg over ondermijning. Wat is het? Op welke signalen kunnen ze letten? En hoe kunnen ze een melding doen? Door deze doelgroep te informeren en te stimuleren om te melden, maken we van bewoners een belangrijke partner in de aanpak van ondermijnende (drugs)criminaliteit.
Veiligheid openbare ruimte
Standplaatsenbeleid
In 2019 hebben er meerdere gesprekken plaatsgevonden om het huidige standplaatsenbeleid te herzien. De herziening is noodzakelijk vanwege uitspraken van de afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State. Het eerste concept is begin december besproken door de staf Economische Zaken. Het beleidsstuk zit nu in de laatste fase en wordt in 2020 door het college besproken.
Speelautomatenhallenverordening
Eind 2019 is een projectgroep gestart met een voorstel om de speelautomatenhallenverordening te herzien. Voor deze herziening zijn drie belangrijke redenen: de huidige verordening stamt uit 1997, er zijn recente ontwikkelingen in de rechtspraak en er liggen verzoeken om een arcadehal te vestigen binnen de gemeente Breda. De definities zijn inmiddels duidelijk en de knelpunten uit de huidige verordening zijn in kaart gebracht. In 2020 werken we de nieuwe verordening verder uit.
Ligplaatsen voor roeiboten
De belangstelling voor ligplaatsvergunningen voor roeiboten overstijgt ruimschoots het aantal ligplaatsen. Inmiddels is er een wachtlijst van meer dan 400 belangstellenden. Daardoor waren we genoodzaakt om de wachtlijst te sluiten.
Door diverse oorzaken zit er weinig beweging in de wachtlijst. Ligplaatsvergunningen worden niet of nauwelijks opgezegd of ingetrokken. De gemeente heeft beperkte mogelijkheden voor handhaving, gezien het huidige beleid en de vergunningsvoorwaarden. Ook de beperkte beschikbare juridische capaciteit speelt mee. Daarnaast hebben vergunninghouders de vergunning voor onbepaalde tijd tegen relatief lage jaarlijkse kosten. Dit moeten we herzien, omdat inmiddels duidelijk is dat het om schaarse vergunningen gaat. Deze mogen niet voor onbepaalde tijd worden afgegeven en niet automatisch verlengd worden. Daardoor moeten we het beleid en de vergunningsvoorwaarden aanpassen. Daar zijn we in 2019 mee gestart.
Evenementen
Het wielerevenement Vuelta a España doet in 2020 onder meer Breda aan. Dat vraagt om extra inzet van diverse partijen binnen de gemeente, waaronder onze afdeling. In 2019 vroeg dit al om inzet van de coördinator veiligheid evenementen, onze vergunningverleners en onze juridisch adviseurs. Dit geldt ook voor de reguliere vergunning-aanvragen die we jaarlijks afhandelen. De afgelopen jaren zijn deze aanvragen toegenomen in aantallen en in complexiteit. Ook het aantal ingediende zienswijzen en bezwaarschriften neemt toe.
De processen rondom evenementen zijn complex doordat er intern en extern veel partijen bij betrokken zijn. Samen met de Centrale Intake Evenementen (CIE) werken we aan een verdere verbetering van de inrichting hiervan. Zo is er een nieuw digitaal formulier voor het aanmelden van een evenement op de evenementenkalender. Dit formulier volstaat nu ook als er voor een evenement alleen een melding nodig is en geen vergunning. Voorheen waren er aparte formulieren voor aanmelding en melding.
Aannamebeleid boa’s
Het aannamebeleid voor de boa’s is aangescherpt. Zo zijn zij fysiek en mentaal geschikt voor hun taken en de omgeving waarin ze deze uitvoeren. In 2019 is het verplicht geworden om een assessment te doen op mentale weerbaarheid. Daarnaast moeten boa’s de sporttest behalen. Deze sporttest is gelijk aan die van de politie.
Inzet op kwetsbare wijken
In 2019 is onze inzet op kwetsbare wijken nog intensiever geworden. We hebben de boa’s extra ingezet en de samenwerking met ketenpartners in deze wijken verder geoptimaliseerd. We treden gezamenlijk op om problemen in deze wijken integraal aan te pakken.
Mobiel handhavingskantoor
In 2019 hebben de boa’s een mobiel handhavingskantoor in gebruik genomen. Deze keet is ingericht als werkplek en kan overal neergezet worden. Hij draagt bij aan de zichtbaarheid en bereikbaarheid van de boa’s. Dit kantoor is onder andere intensief ingezet tijdens het jaarlijkse donkere dagen offensief.
Motoren
Sinds eind 2019 hebben de boa’s twee dienstmotoren. Deze worden gebruikt door boa’s die hiervoor zijn opgeleid. Met de motor zijn ze wendbaarder en hebben ze makkelijker toegang tot bepaalde plaatsen en routes die niet geschikt zijn voor auto’s. Dat is vooral handig in het buitengebied, bij calamiteiten en tijdens evenementen.
Zorg en veiligheid
Wet aanpak woonoverlast
In 2017 trad de Wet aanpak woonoverlast in werking. Deze wet wijzigt de Gemeentewet en geeft burgemeesters de mogelijkheid om specifieke gedragsaanwijzingen te geven aan overlastgevers. Gemeenten krijgen hiermee meer wettelijke mogelijkheden om woonoverlast aan te pakken. De wet kan alleen worden toegepast bij ernstige en herhaaldelijke hinder, die redelijkerwijs niet op een andere geschikte manier kan worden tegengegaan. Hiervoor is altijd een sterke motivering nodig.
In 2019 heeft de burgemeester in zeven gevallen van overlast waarschuwingsbrieven verstuurd. Deze waarschuwing was blijkbaar in de meeste gevallen afdoende; in slechts twee gevallen was uiteindelijk een gedragsaanwijzing nodig. In het proces naar een gedragsaanwijzing zoeken we uitdrukkelijk de samenwerking op met andere betrokkenen, zoals de politie, de woningbouwvereniging en de zorgverlening.
De Wet aanpak woonoverlast kan duidelijk helpen bij het oplossen van ernstige herhaaldelijke overlastsituaties. Toch krijgen we ook veel vragen vanuit de samenleving om deze bevoegdheid in te zetten in overlastsituaties waarbij andere, minder ingrijpende mogelijkheden nog niet zijn ingezet of de dossiervorming (nog) onvoldoende is. Dit toont aan dat er behoefte is aan meer duidelijkheid: welke stappen moeten vooraf worden genomen en wat is er nodig om tot goede dossiervorming te komen? Hiervoor stellen we beleidsregels op.
Huisverboden
In 2019 hebben onze handhavingsjuristen deze taak uitgevoerd. In 2020 wordt dit overgedragen aan het sociaal domein. De taak hoort daar thuis en de benodigde expertise is er aanwezig.
(Zichtbare) criminaliteit
Traditionele criminaliteit versus digitale criminaliteit
De afgelopen jaren is de traditionele criminaliteit sterk afgenomen (inbraken, overvallen, straatroven). In 2019 is deze afname gestagneerd en zijn de cijfers vergelijkbaar met 2018. Bij specifieke delicten, zoals auto-inbraken, zagen we in 2019 wel een stijging. Daarom hebben we daar actief op ingezet met kennisbijeenkomsten en extra surveillance. Voor digitale criminaliteit geldt dat er een significante toename is. Cybercrime blijft dan ook een focuspunt voor 2020.
Digitale Buurtambassadeurs
In 2019 hebben we veel energie gestoken in het thema digitale veiligheid. Het meest succesvolle project was ‘Digitale Buurtambassadeurs’. In samenwerking met de politie en Avans Hogeschool hebben we een groep van 34 bewoners opgeleid tot ambassadeurs van digitale veiligheid. Het doel is om kennis en kunde over digitale veiligheid te verspreiden in de stad. Het opleidingstraject is vormgegeven en de ambassadeurs zijn in vijf weken opgeleid. Zij zetten zich op verschillende creatieve manieren in om de stad digitaal veiliger te maken. Ze zijn standaard aanwezig bij de start van nieuwe buurtpreventiegroepen, met een informatiekraam voor nieuwe bewoners. Ook zijn er in de buurt vier bijeenkomsten over cybercrime georganiseerd (Bavel, Ulvenhout, IJpelaar en Teteringen). Twee bijeenkomsten volgen later (Effen-Rith en Princenhage). Verder waren ze betrokken bij het Cybercongres in het NAC-stadion, bij de workshop Digitale Veiligheid in Breepark en bij het vormgeven van de pilot Sexting & Jongeren op het Newman College. Het is duidelijk dat de vraag naar kennis groot is en dat we met deze aanpak aansluiten op een behoefte vanuit de stad. In 2020 zetten we deze aanpak daarom voort en breiden we deze verder uit, met financiële ondersteuning vanuit het ministerie van Veiligheid en Justitie.
Buurtpreventie Breda blijft groeien
In 2019 heeft Buurtpreventie haar 100e groep mogen starten. Daarmee is het netwerk uitgebreid tot ongeveer 4700 betrokken ‘buurtpreventen’ met een dekking over bijna de hele stad. Het aantal buurtpreventiegroepen blijft groeien. Dit geeft aan dat bewoners nog altijd interesse en behoefte hebben. Zolang bewoners zich blijven melden, worden er op een gestructureerde manier nieuwe groepen opgezet.
Artikel 3.