Hoeveel onderhoud nodig is wordt vooral bepaald door de keuze van de beheergroepen, inrichting van plantvakken en de leeftijd/vitaliteit van het groen. Door hierop aanpassingen te doen neemt de hoeveelheid onderhoud, en daarmee ook de kosten van het onderhoud, af. Voor het uitvoeren van deze aanpassingen zijn éénmalige investeringen nodig.
Bij onderstaande maatregelen wordt indicatief berekend wat deze maatregelen kunnen betekenen voor het onderhoudsbudget. Deze indicatie is gebaseerd op een uitgevoerde kaartstudie en controlerende steekproeven. De aangegeven percentages en hoeveelheden zijn daarom bij benadering. Voor een exacte doorrekening van de kosten en opbrengsten van de omvorming moet eerst een gedetailleerder omvormingsplan gemaakt worden.
Omvormen van beheergroepen
Groen wat veel onderhoud of specialistische kennis vraagt is duur. Het betreft dan vooral beheergroepen als vaste planten, eenjarige beplanting, rozen en lei- vorm- en fruitbomen. Door beheergroepen te vervangen door een andere beplanting of boom wordt op het onderhoud bespaard.
Omvormen van fruitbomen laten we bij het omvormen zoveel mogelijk achterwege omdat deze heel specifiek en kenmerkend zijn voor de gemeente. Per beheergroep is beoordeeld welk percentage omgevormd kan worden naar een goedkopere beheergroep. Daarbij is gebruik gemaakt van beoordelingscriteria als functionaliteit, identiteit en diversiteit van de groeninrichting. In bijlage 4 is een nadere toelichting op onderstaande tabel opgenomen.
Huidige/toekomstige beheergroep
% omvormen*
Areaal omvormen
Eenmalige omvormingskosten
Huidige beheerkosten
Toekomstige beheerkosten
Jaarlijkse besparing
Vaste planten (3.790 m2)
43,8%
1.660
€ 29.063
€ 3.966
€ 1.789
€ 2.177
Gazon 24x
14,6%
552
€ 1.518
€ 1.319
€ 365
€ 954
Gazon met bollen 24x
1,2%
45
€ 740
€ 107
€ 30
€ 78
Bermgras extensief 2x (buitengebied)
5,7%
215
€ 592
€ 514
€ 86
€ 428
Bermgras intensief 5x (bebouwde kom)
0,4%
17
€ 46
€ 40
€ 13
€ 27
Bodembedekkers
21,9%
830
€ 26.157
€ 1.984
€ 1.295
€ 689
Bosplantsoen
0,0%
1
€ 10
€ 2
€ 1
€ 2
Rozen (3003 m2)
38,6%
1.158
€ 7.834
€ 4.033
€ 1.245
€ 2.788
Gazon 24x
28,5%
856
€ 2.354
€ 2.983
€ 566
€ 2.417
Gazon met bollen 24x
1,3%
38
€ 629
€ 133
€ 25
€ 108
Bermgras extensief 2x (buitengebied)
0,9%
28
€ 77
€ 97
€ 11
€ 86
Bermgras intensief 5x (bebouwde kom)
0,5%
15
€ 41
€ 51
€ 12
€ 40
Heesters/botanische rozen
7,3%
220
€ 4.722
€ 765
€ 630
€ 135
Bosplantsoen
0,0%
1
€ 11
€ 4
€ 1
€ 3
Bodembedekkers (68.515 m2)
51,3%
35.115
€ 144.318
€ 54.747
€ 21.632
€ 33.115
Gazon 24x
38,8%
26.607
€ 86.472
€ 41.483
€ 17.588
€ 23.894
Gazon met bollen 24x
2,9%
2.004
€ 36.575
€ 3.125
€ 1.325
€ 1.800
Bermgras extensief 2x (buitengebied)
9,0%
6.192
€ 20.126
€ 9.655
€ 2.473
€ 7.182
Bermgras intensief 5x (bebouwde kom)
0,4%
291
€ 947
€ 454
€ 230
€ 224
Bosplantsoen
0,0%
20
€ 197
€ 31
€ 16
€ 14
Heesters/botanische rozen (89.210 m2)
53,6%
47.851
€ 230.887
€ 137.290
€ 30.238
€ 107.052
Gazon 24x
44,4%
39.596
€ 168.282
€ 113.604
€ 26.175
€ 87.429
Gazon met bollen 24x
1,8%
1.626
€ 31.296
€ 4.665
€ 1.075
€ 3.590
Bermgras extensief 2x (buitengebied)
6,5%
5.795
€ 24.630
€ 16.627
€ 2.314
€ 14.313
Bermgras intensief 5x (bebouwde kom)
0,5%
430
€ 1.828
€ 1.234
€ 340
€ 895
Bosplantsoen
0,5%
404
€ 4.850
€ 1.160
€ 335
€ 825
(Blok)Hagen ( 64.824 m2)
43,5%
28.189
€ 210.174
€ 38.876
€ 21.710
€ 17.166
Gazon 24x
37,2%
24.083
€ 150.520
€ 33.213
€ 15.920
€ 17.293
Gazon met bollen 24x
0,2%
153
€ 3.253
€ 211
€ 101
€ 110
Bermgras extensief 2x (buitengebied)
3,4%
2.172
€ 13.577
€ 2.996
€ 867
€ 2.128
Heesters/botanische rozen
2,5%
1.640
€ 40.995
€ 2.261
€ 4.705
-€ 2.443
Bosplantsoen
0,2%
141
€ 1.828
€ 194
€ 116
€ 78
€ 622.276
€238.912
€ 76.614
€ 162.298
*is percentage van het areaal
1 op 1 vervangingen
Een deel van het groen is aan het verouderen en neemt daardoor in vitaliteit af. Gevolg hiervan is dat de groeikracht van de beplanting ontbreekt en daardoor minder of niet meer hersteld na snoei, vandalisme of andere verstoring. Voor het onderhoud betekent dit meer onkruidbestrijding en inboet. Bijkomend gevolg is ook dat het straatbeeld en onderhoudskwaliteit achteruitgaat.
De enige oplossing om dit te herstellen is het tijdig vervangen van groen voordat het zijn herstelvermogen verliest. Het jaarlijks afschrijven en vervangen van een deel van het groen is hiervoor een goede methode. Daarvoor is dan wel jaarlijks structureel budget nodig. Zie ook paragraaf 6.1.
Om nu een kostenbesparing op het onderhoud te realiseren is het noodzakelijk een uitgebreide renovatie van het groen te doen. Dit kan tegelijkertijd plaatsvinden met de hierboven beschreven omvormingsmaatregelen.
Dunnen of verwijderen bomen
Bomen die op de verkeerde plek staan of te kort op elkaar zijn gepland vragen veel onderhoud en geven soms ook overlast bij omwonenden. Per locatie moet gekeken worden of het weghalen van één of enkele bomen een oplossing kan bieden. Door het weghalen van de bomen komen ook de onderhoudskosten voor deze bomen te vervallen.
Op andere locaties moet dan wel ruimte gereserveerd worden om bomen terug te planten die op deze plek oud kunnen worden.
Dunnen/ verwijderen bomen
Beheergroep:
Areaal
Eenheid
Eenmalige kosten
Besparing onderhoudskosten
Straat- en laanbomen
10.081
st
€ 2.520.287
€ 173.074
Leibomen
50
st
€ 12.390
€ 1.864
Totaal
10.131
st
€ 2.532.677
€ 174.937
Vormbomen
Bijna 20% van het bomenbestand bestaat uit boomsoorten die intensief of specifiek onderhoud nodig hebben zoals gekandelaberde bomen, leibomen (leilindes), knotbomen en de fruitbomen die jaarlijks gesnoeid moeten worden. Soms is het goed te verantwoorden waarom ergens een fruit- of vormboom is toegepast, bijvoorbeeld als onderdeel van een beschermd dorpsgezicht of bij de instandhouding van een hoogstamboomgaard. Dit geldt maar voor een beperkt aantal locaties. In de meeste gevallen zijn dit locaties waar in het verleden minder goede soortkeuzes gemaakt zijn, waarvoor nu een hoge prijs betaald wordt in de vorm van hoge onderhoudskosten.
Een efficiëntieslag kan bereikt worden door de dure vorm/leibomen en gekandelaberde bomen weg te halen en hiervoor andere bomen terug te planten op de plekken waar daarvoor wel ruimte is. Uitgangspunt bij het verwijderen is wel dat bomen die van belang zijn voor bijvoorbeeld een historisch dorpsgezicht of oude fruitboomgaard behouden blijven.
Verwijderen vormbomen
Beheergroep:
Areaal
Eenheid
Eenmalige kosten
Besparing onderhoudskosten
Leibomen
600*
st
€ 360.000
€ 22.565
knotbomen
1.690*
st
€ 1.014.000
€ 33.983
gekandelaberde bomen
550**
st
€ 330.000
€ 20.684
Totaal
2.840
st
€ 1.704.000
€ 77.232
* Aantallen gebaseerd op 50 % van het totaal
**Aantal gebaseerd op 95 % van het totaal
Hoofdstuk 8.
Artikel 8.2
Aanpassingen inrichting
Onderdeel van Beleidsregel van de gemeenteraad van de gemeente West Betuwe houdende regels omtrent het groenbeleidsplan 2021 t/m 2025