3.4.1 Aanpak verkeersongevallen concentraties
Locaties waar in de afgelopen jaren meerdere ongevallen hebben plaatsgevonden worden betiteld als verkeersongevallenconcentraties (VOC’s). Het treffen van infrastructurele maatregelen in geval van een VOC is in het verleden zeer effectief gebleken. De gemeente blijft deze lijn dan ook voortzetten. Bij de prioritering van verkeersveiligheidsprojecten gaat in eerste instantie de aandacht uit naar de locatie met een objectieve verkeersonveiligheid. Wegvakken en kruispunten waarbij in een periode van 5 jaar twee of meer letselongevallen zijn voorgekomen krijgen de hoogste prioriteit.
Wegen buiten de bebouwde kom
Binnen de gemeentegrenzen van Medemblik is het merendeel van de wegen buiten de bebouwde kom in beheer van het Rijk, de Provincie Noord-Holland en Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. En de gemeente kan in beginsel alleen maatregelen treffen op de gemeentelijke wegen. Desondanks zal de gemeente Medemblik ook actie ondernemen indien VOC’s (verkeersongevallenconcentraties) op wegen binnen de gemeentegrenzen die worden beheerd door andere wegbeheerders (Rijk, Provincie of Hoogheemraadschap). In tabel 3.1 staat een overzicht van alle VOC’s binnen de gemeente Medemblik en in bijlage 1 is onderscheid gemaakt naar ongevallen per wegbeheerder. De gemeente waakt over de veiligheid van haar burgers en ziet het ook als haar verantwoordelijkheid om in geval van verkeersonveilige situaties of locaties actief mee te denken over mogelijk oplossingen. Op regelmatige basis zal er afstemming plaatsvinden met vooral het Hoogheemraadschap.
3.4.2 Schoolomgevingen
Steeds vaker ontstaan rondom scholen, en in mindere mate rondom kinderdagverblijven, verkeersonveilige situaties. Belangrijke oorzaak is gelegen in het halen en wegbrengen van de kinderen met de auto. Ouders en verzorgers brengen hun kinderen het liefst met de auto tot aan de ingang van de school met als argument dat de schoolomgeving erg verkeersonveilig is. De verkeersonveilige situaties ontstaan juist doordat veel auto’s, fietsers en voetgangers tegelijkertijd rondom de schoolingangen krioelen.
Om de verkeersveiligheid van onze jongste verkeersdeelnemers te kunnen blijven waarborgen zal gewerkt worden aan verkeersveilige schoolomgevingen. Een goede handreiking voor de aanpak van de schoolomgevingen wordt geboden in de publicatie “Samen werken aan een Duurzaam Veilige schoolomgeving” van het infopunt Duurzaam Veilig Verkeer.
Voor het veilig en eenduidig inrichten van de schoolomgevingen is het schoolerf-principe een waardevol uitgangspunt (zie bijlage 6). Voorgesteld wordt om bij die scholen, waar aantoonbaar een objectief verkeersveiligheidsprobleem aanwezig is, een onderzoek uit te voeren naar de knelpunten en indien noodzakelijk maatregelen te treffen. Hierbij zullen vertegenwoordigers van de schoolraad en van de ouderraad betrokken worden.
3.4.3 Lintdorpen
De gemeente Medemblik kent veel mooie historische lintdorpen. De lintbebouwing strekt zich bij deze dorpen tot enkele kilometers, waarbij het ene dorp bijna overgaat in het andere dorp. De lengte van de linten en het feit dat er geen alternatieve routes voorhanden leidt er toe dat de verkeerskundige inrichting van de Lintdorpen een voordurend aandachtspunt. Gelet op de wegbreedte en de bebouwing die dicht op de weg staat zou een inrichting als 30 km/uur-zone gewenst zijn. Echter de grote lengte van de linten leidt er toe dat dit tot te lange reistijden zou kunnen leiden.
De lijn die de voormalige gemeenten daarom hebben ingezet is om uitsluitend rond de centra met een hoge verblijfsfunctie (bijvoorbeeld bij kerken, winkels, scholen en woonconcentraties) een 30 km/uur-zone in te stellen. Andere delen worden bestempeld als zogenaamde gebiedsontsluitingsweg-min waar een snelheidsregime geldt van 50 km/uur. Deze beleidslijn voor lintdorpen wordt ook bij regionale buurgemeente toegepast.
Door de beperkte beschikbare breedte is een inrichting als gebiedsontsluitingsweg met een rijsnelheid van 50 km/uur niet mogelijk. Bij de inrichting van deze delen van de linten wordt gestreefd naar een gemiddelde rijsnelheid van 40 km/uur. De uitstraling van de weg vraagt voor het rijcomfort en veiligheidsgevoel van de automobilist een lagere rijsnelheid. De gebiedsontsluitingsweg-min zijn waar inpasbaar altijd voorzien van suggestiestroken voor fietsverkeer.
Bij de dorpslinten komen regelmatig klachten binnen over overlast van doorgaand verkeer. De verwachting is echter dat capaciteitvergroting van de Westfrisiaweg een groot deel van dit doorgaande verkeer weg zal nemen. ‘Sluipen’ via de linten levert dan geen reistijdwinst meer op.
3.4.4 Verkeersveiligheid in ruimtelijke plannen
Bij ruimtelijke ontwikkelingsplannen komen verschillende aspecten bij elkaar die een plek moeten krijgen in een ruimtelijk ontwerp. In de praktijk zullen de doelstellingen van de verschillende beleidsdisciplines soms overeenkomen, en soms elkaar tegenwerken. Vanuit de ruimtelijke ordening kan dan wel de behoefte bestaan om voorzieningen op een bepaalde locatie te ontwikkelen maar vanuit de verkeersveiligheid kan dat zeer ongewenst zijn. Zo is een school direct langs een gebiedsontsluitingsweg onwenselijk.
Om verkeersonveilige situaties in ruimtelijke plannen te voorkomen is het integraal opnemen van de duurzaam veilig principes in de ruimtelijke planvorming van essentieel belang. Hierbij dient al in een vroeg stadium met een ‘verkeersveiligheidsbril’ te worden gekeken naar de ruimtelijke plannen zodat verkeersonveilige situatie in de toekomst kunnen worden voorkomen en/of gezocht kan worden naar een verkeersveiliger alternatief. Met een verkeersveiligheidsbril dient meegekeken te worden in de volgende ruimtelijke plannen:
op structuurplanniveau; de locatie van uitbreidingen van woon- of werkgebieden;
op verkavelingsniveau; de ontsluitingsstructuur voor alle vervoerwijzen;
op inrichtingsniveau; de maatvoering van wegen en paden en inrichting van kruispunten.
Om de verkeersveiligheid te waarborgen zal altijd een programma van verkeersveiligheidseisen specifiek voor de betreffende ontwikkelingsplannen geformuleerd moeten worden. In het kader van het Duurzaam Veilig zijn daartoe reeds eerder inrichtingseisen opgesteld voor de onderscheiden typen wegen. Deze inrichtingseisen zijn immers primair gericht op het voorkomen van onveilige verkeerssituaties.
Hoofdstuk 3
Artikel 3.4
Een verkeersveilig wegennet
Onderdeel van Beleidsregel van de gemeenteraad van de gemeente Medemblik houdende regels omtrent gemeentelijk verkeer en vervoer