Als we de situatie van nu vergelijken met onze toekomstdroom voor 2030, zien we zes belangrijke opgaven, die we vertaald hebben naar zeven speerpunten. In de volgende paragrafen lichten we ze verder toe. In de nog op te stellen uitvoeringsagenda maken we concreet met welke acties we de komende jaren aan de slag gaan. Bij elk speerpunt hebben we alvast een aantal voorbeelden voor mogelijke acties opgenomen.
Opgaven
Speerpunten
Onderscheidende kracht van het eiland Hoeksche Waard versterken, betere beleving van sterke punten van de Hoeksche Waard. Eilandgevoel versterken, beleving van de oevers verbeteren. “Spreiden en verleiden”.
Aanbodversterking en –ontwikkeling met themalijnen:
Agrifood in de Hoeksche Waard
De Hoeksche Waard, eiland van 60 polders
Ontwikkelen en verduurzamen van aanbod en verbinden van aanbod dat er al is, aansluitend op de kernkwaliteiten van de Hoeksche Waard.
Samenwerking en alliantievorming
Uitbreiden aanbod voor waterrecreatie, dagrecreatie en evenementen
Meer ruimte voor actieve recreatie zoals fietsen, wandelen, varen, vissen en verbeteren van de kwaliteit ervan en het realiseren van ontbrekende schakels daarin.
Beweegvriendelijke buitenruimte
(Dag)gasten verleiden langer te blijven en meer/beter verblijfsaanbod voor gasten die de verhalen van de Hoeksche Waard willen beleven.
Aantrekkelijke en duurzame verblijfsaccommodaties
Meer en beter aanbod voor jeugd en jongeren
Aanbod ontwikkelen met en voor jongeren en jeugd
Waarborgen en verbeteren van de bereikbaarheid over land en water
Goede en frequente vervoersverbindingen over water en tussen stad en land
Meer bekendheid genereren is óók een belangrijke opgave
Om onze ambitie en toekomstdroom waar te maken is het óók belangrijk om meer bekendheid te generen voor het aanbod. En om de Hoeksche Waard als toeristisch-recreatieve bestemming beter op de kaart te zetten. Daarom investeert de gemeente de komende tijd in gebiedsmarketing, met Natuurlijk. Hoeksche Waard als merknaam. Omdat dit een aanpalend traject is en de acties hiervoor geen onderdeel zullen uitmaken van de uitvoeringsagenda van de Visie Vrijetijdseconomie, hebben we het beter bekend maken van het aanbod hier niet specifiek als opgave opgenomen. Zoals eerder aangegeven, werken we in de uitvoering uiteraard wel nauw samen met gebiedsmarketing.
3.2.1Themalijnen voor aanbodversterking en productontwikkeling
Dit speerpunt geeft invulling aan de uitgangspunten:
1
De Visie Vrijetijdseconomie richt zich op de eigen inwoners én op bezoekers.
3
Met de Visie Vrijetijdseconomie richten we ons op het faciliteren van initiatieven én op actief uitnodigen en investeren.
4
De Hoeksche Waard is van zichzelf aantrekkelijk genoeg, daar hoeven geen grote recreatief-toeristische toevoegingen bij.
6
Bij de ontwikkeling van toeristisch-recreatief aanbod voor bezoekers ligt de focus op de Binnenbedijkte Maas, de Zuidrand en historische dorpskernen.
Met behulp van aansprekende thema’s kunnen we het toeristisch-recreatieve aanbod met elkaar verbinden en als geheel aantrekkelijker maken. Hiermee komen de toeristisch-recreatieve kernkwaliteiten van onze gemeente beter naar voren en kunnen we ze beter beleefbaar maken. Daarnaast kunnen we aan de hand van deze thema’s gericht aanvullend aanbod ontwikkelen dat van meerwaarde is. Zo benutten én versterken we onze onderscheidende kracht. En zorgen we ervoor dat we gasten en inwoners verleiden om ook minder bekende plekken in onze gemeente te bezoeken, zodat de hele Hoeksche Waard profiteert van recreatie en toerisme. We noemen dit ook wel “spreiden en verleiden”.
Waar staan we nu?
Onze gemeente heeft een rijke geschiedenis met een schat aan verhalen en historische objecten die daaraan herinneren. Met de status van Nationaal Landschap zijn ons landschap en onze natuur van nationale klasse. Bovendien hebben we een innovatieve agrifood sector, die hier en daar al de verbinding legt met recreatie en toerisme. Ons eiland heeft daarmee veel kwaliteiten die in potentie aantrekkelijk zijn voor recreatie en toerisme, maar het aanbod staat op dit moment nog te veel op zichzelf en het eilandgevoel is op veel plekken nog moeilijk waarneembaar. Zo zijn veel van onze oevers maar beperkt toegankelijk, zijn er slechts een aantal plekken waar je het water in kunt of aan het water kunt verblijven en hebben we geen vaste horecavoorzieningen op het strand.
Waar werken we naartoe?
We zetten in op aanbodversterking en productontwikkeling, met name voor de bezoekers die meer te besteden hebben en langer willen blijven. Dit doen we aan de hand van twee themalijnen, die iconisch zijn voor de Hoeksche Waard:
Agrifood in de Hoeksche Waard – maak kennis met de innovatieve agrifood sector, proef unieke streekproducten en leer hoe ze worden gemaakt;
De Hoeksche Waard, eiland van 60 polders – beleef de unieke ligging (eilandgevoel), de ontstaansgeschiedenis, de strijd tegen het water, de cultuurhistorie en diverse landschappen en natuurgebieden.
Met de themalijnen creëren we een sterk toeristisch-recreatief product dat tot de verbeelding spreekt en dat inwoners en gasten verleidt om de hele Hoeksche Waard te ontdekken. Op de volgende pagina’s leest u meer over hoe die themalijnen er uit zouden kunnen zien.
Voorbeelden van mogelijke acties voor het uitvoeringsprogramma
Samenwerking met gebiedsmarketing, ondernemers en andere belanghebbenden voor uitwerking themalijnen.
Unieke kwaliteiten beter beleefbaar maken, door oevers en water beter toegankelijk te maken en door beleving toe te voegen langs routenetwerken.
Gerichte productontwikkeling ter versterking van de thema’s. Voor voorbeelden, zie uitwerking themalijnen.
Opstellen van uitnodigende ontwikkelkaders voor horeca, verblijfsrecreatie, nevenactiviteiten bij agrariërs, benutten van vrijkomende agrarische bebouwing. Met ruimte voor maatwerk.
Trots onder inwoners stimuleren zodat zij ambassadeurs worden van ons eiland.
Verbinding zoeken met Erfgoedlijn Goeree-Overflakkee / Hoeksche Waard / Voorne-Putten (provincie Zuid-Holland).
Themalijn: Agrifood in de Hoeksche Waard
Doel themalijn: De innovatieve agrifood sector en de producten die hieruit voortkomen benutten voor toeristische-recreatieve productontwikkeling, zoals het inrichten van arrangementen, organiseren van evenementen of educatieve programma’s.
Wat is daarvoor nodig? Een uitnodigend ontwikkelkader, ontwikkelruimte bieden op maatwerkniveau, benutten vrijkomende agrarische bebouwing, ‘ja, mits’ mentaliteit, nevenactiviteiten stimuleren, aansluiting op bestaande initiatieven zoals Foodlab.
De landbouw is een belangrijke drager van het polderlandschap. De Hoeksche Waard heeft een bijzonder sterke en innovatieve agrifood sector met potentie om uit te groeien tot een interessante agrifood bestemming. Ons eiland staat bekend om de vruchtbare kleigronden. In de landwinkels wordt een grote diversiteit aan streekproducten verkocht en soms mag er ook zelf worden geplukt. De vindingrijkheid in de landbouw is uniek en kenmerkend voor de hele Hoeksche Waard. De verhalen hierover en de producten die hieruit voortkomen bieden kansen voor toeristisch-recreatieve productontwikkeling.
Toeristisch-recreatief aanbod
Er is op dit moment al toeristisch-recreatief aanbod op het gebied van agrifood. Denk daarbij aan:
De diverse landwinkels waar lokale producten te koop zijn
Routes en evenementen zoals Tour langs de Boer, verlichte boerderijenroute, Oogstdag Tiengemeten
Lokale initiatieven op het gebied van streekproducten
Restaurants die koken met lokale producten
Diverse bestaande en nieuwe initiatieven onder de naam Foodlab Hoeksche Waard
Bij het ontwikkelen van aanvullend aanbod, waarmee de themalijn versterkt kan worden, valt te denken aan:
Pop-up store met alle streekproducten
Foodtruckfestival met lokale producten
Evenementen / activiteitenprogramma: boerenmarkt, workshops met lokale producten (lokaal koken), jaarlijks agrifood evenement
Arrangementen om aanbod te verbinden
Landwinkel combineren met andere mogelijkheden om het echt een uitje te maken
Complete beleving aanbieden (bv. de boerin die verkoopt)
Nevenactiviteiten, boerderijterrassen, uitrustpunt, rondleiding
Verbinden agrifood en cultuur
Fietsroute langs landwinkels
Educatieve programma’s in samenwerking met agrarische ondernemers
Akkerrandwandelingen
Interactieve belevingskaart voor bewoners en bezoekers
Route ontwikkeling
Doelgroepen
De themalijn agrifood is interessant voor eigen inwoners, voor kinderen, voor passanten en voor verblijfsgasten die nader kennis willen maken met lokale producten. De themalijn helpt inwoners om hun eigen eiland beter te leren kennen, stimuleert trots op de ‘eigen’ boeren en biedt bovendien een economische basis, als zij meer lokale producten kopen. Voor kinderen en scholen uit de omgeving heeft de themalijn een belangrijke educatieve waarde, omdat zij met eigen ogen kunnen zien hoe voedsel bereid wordt en kennis kunnen maken met de innovatieve landbouw en toeleverende bedrijven (bijvoorbeeld in de agrotechniek). Passanten worden naar de Hoeksche Waard getrokken door bijvoorbeeld een evenement op het gebied van agrifood. Voor verblijfsgasten maakt de themalijn het interessanter om langer op het eiland, omdat er zo veel te ontdekken is.
Themalijn 2. De Hoeksche Waard, eiland van 60 polders
Doel themalijn: Het diverse, authentieke, charmante landschap en de unieke ontstaansgeschiedenis van de Hoeksche Waard beter beleefbaar maken en het verhaal ervan vertellen met behulp van toeristisch-recreatieve productontwikkeling, zoals verblijf in de natuur, vervoer over water en een natuurspeeltuin of klimbos.
Wat is daar voor nodig? Investeren in relatie met gebiedspartners (Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, Hoeksche Waards Landschap, Erfgoedlijn), ondernemers en andere aanbieders, gezamenlijke aanpak om beleefbaarheid te vergroten, investeren in gastvrijheid, positieve grondhouding tegenover initiatieven, Eilandgevoel uitwerken en beleefbaarheid van het water versterken.
De Hoeksche Waard is landschappelijk divers, authentiek en charmant en heeft een unieke ontstaansgeschiedenis. De Hoeksche Waard bestaat uit 60 polders die zijn ontstaan vanaf 1421, toen de Sint-Elisabethsvloed plaatsvond. Het landschap wordt gekenmerkt door het patroon van polders omringd door smalle dijken en restanten van kreken met kreekruggen en veenresten: het is een wijds landschap waarin (historische) dorpen, dijken, molens, polders en kreken te vinden zijn. Zo herinneren de kreken als restanten van het oorspronkelijke getijdenlandschap aan de bijzondere ontstaansgeschiedenis.
Daarnaast wordt de identiteit van de Hoeksche Waard sterk bepaald door het omringende water: brede voormalige zeearmen aan de zuidkant en rivierarmen aan de noordkant. De wateren rondom het eiland hebben een belangrijke ecologische en recreatieve betekenis en zijn belangrijk voor een goede waterbalans en de landbouw. We willen dit unieke landschap en de beleving van het (omringende) water beter beleefbaar en toegankelijk maken voor toeristen en recreanten. Bezoekers vinden hier rust, ruimte en de horizon en kunnen er wandelen, fietsen of varen. De buitendijkse gebieden zijn veelal natuurgebieden met hoge natuurwaarden waar natuurlijke processen het beeld bepalen. Binnendijks vind je de strak verkavelde, agrarische polders met akkerranden. Daarnaast zijn er sporen te vinden van de Watersnoodramp 1953 en militair erfgoed zoals verschillende kazematten en fort Buitensluis.
Gekoppeld aan het landschap is de unieke ligging. De Hoeksche Waard biedt rust en ruimte op een steenworp afstand van de grootstedelijke dynamiek van onder andere Rotterdam: een groot contrast op korte afstand van elkaar. Deze ligging biedt kansen voor hotelontwikkeling. Om deze ligging nog beter te benutten is het goed om samen te werken met de omliggende eilanden (bijvoorbeeld vanuit de Erfgoedlijn of regiodeal).
Toeristisch-recreatief aanbod
Het verhaal van het ontstaan van de Hoeksche Waard, de cultuurhistorie en de beleving van het water, de unieke natuur en het landschap vinden we in de volgende voorzieningen, bezienswaardigheden en activiteiten:
De jachthavens
Het Oudeland van Strijen
De Oeverlanden Hollands Diep
De verschillende veerverbindingen
Kanoën door de kreken
Op Tiengemeten en in het natuurbezoekerscentrum Klein Profijt
Oude centrum van Oud-Beijerland
Monumenten als Fort Buitensluis en de molens
Museum Hoeksche Waard
Cultuurhistorisch landschap
Historische dorpskernen
Het verbinden van het bestaande aanbod versterkt de beleving van dit verhaal. En ook ontwikkelen van nieuw aanbod is belangrijk. Mogelijkheden voor nieuw aanbod zijn:
Beleving toevoegen langs routenetwerken voor wandelen, fietsen en varen. Denk aan een uitkijkpunt, kunstwerk, informatiepunt, historische elementen tot leven brengen, vlonderpad, etc.
Oevers en water beter toegankelijk te maken en meer plekken te realiseren waar je aan het water kunt verblijven, waarmee het eilandgevoel wordt versterkt
Natuurspeeltuin of klimbos, rivierspeelplek, waterspeelplek
Natuur, landschap en oevers beter toegankelijk maken, bijvoorbeeld met “Klompenpaden” langs rivieren en bijv. akkerranden
Bijzonder verblijf in natuur of erfgoed, wat authenticiteit en beleving accentueert (bijv. water, uitzicht)
Strandjes met elk een eigen karakter en voorzieningenniveau
Professionaliseren vaarverbindingen en toegankelijkheid voor mensen met een beperking verbeteren
Verhalen uit het museum ook buiten beleven, bijvoorbeeld een speurtocht langs (immaterieel) erfgoed
Programma’s voor jong en oud op Fort Buitensluis
Ontwikkelen van toeristisch-recreatief aanbod in aansluiting op de Erfgoedlijn Goeree-Overflakkee / Hoeksche Waard / Voorne-Putten (provincie Zuid-Holland)
Aanhaken bij ontwikkelingen op omliggende eilanden
Doelgroepen
De themalijn maakt de Hoeksche Waard aantrekkelijker voor een brede doelgroep, omdat zij het unieke landschap en verhaal van de Hoeksche Waard beter kunnen beleven. Dit zorgt voor een ervaring van hoge kwaliteit, waarbij inwoners en bezoekers zelf kunnen bepalen welke onderdelen hen aanspreken. Ook educatieve programma’s kunnen een plek krijgen in deze themalijn.
3.2.2Samen werken aan de juiste totaalbeleving
Dit speerpunt is een belangrijke voorwaarde voor het realiseren van onze ambities voor de vrijetijdseconomie in het algemeen, en heeft daarom een indirecte relatie met alle uitgangspunten.
Om onze inwoners en gasten de juiste totaalbeleving te kunnen bieden, moeten we ervoor zorgen dat alle onderdelen van ons toeristisch-recreatieve ‘product’ goed op elkaar aansluiten en aan de verwachtingen voldoen. Wensen en behoeften op het gebied van vrijetijd veranderen continu. Door het samengestelde karakter van het toeristisch-recreatieve product (zie kader op de volgende pagina), zijn er veel partijen betrokken bij recreatie en toerisme. Onder de aanbieders zijn naast bedrijven ook natuurorganisaties, culturele instellingen, boerenbedrijven, vrijwilligersorganisaties en overheden. We realiseren ons dat samenwerking essentieel is om de kansen die recreatie en toerisme onze gemeente bieden, te kunnen verzilveren. Daarom zetten we in op het creëren van de juiste netwerken en allianties.
Waar staan we nu
Als gemeente werken we op dit moment al goed samen met ondernemers en andere aanbieders van vrijetijdsvoorzieningen. We hebben korte lijntjes en er is een kartrekkersgroep die werkt aan het traject voor gebiedsmarketing en ook bij deze visie betrokken is. De coronacrisis heeft geleid tot een intensivering van de samenwerking en het is ons gelukt om een noodfonds voor ondernemers op te richten. Voor bepaalde onderwerpen werken we ook samen met gemeenten in de regio. Zo is er een Regiodeal Zuid-Holland opgesteld waar toerisme en recreatie onderdeel van uitmaken, neemt de gemeente deel aan de Landschapstafel Haringvliet en werken we voor Expeditie Haringvliet samen met de gemeente Moerdijk. We zien kansen om de samenwerking met omliggende eilanden en andere Zuid-Hollandse regio’s te verbeteren. Daarnaast wordt er op dit moment nog beperkt samengewerkt tussen aanbieders van vrijetijdsvoorzieningen onderling.
Waar werken we naartoe
We willen dat alle onderdelen van ons toeristisch-recreatieve ‘product’ goed op elkaar aansluiten. Daar zetten we ons gezamenlijk voor in. We willen het volgende bereiken:
Behoud en verdere intensivering van de samenwerking tussen de gemeente en de sector;
Goede inbedding in de regio (Zuid-Hollandse eilanden, Haringvliet, provincie) waarmee we kansen op provinciaal en regionaal niveau beter kunnen benutten;
Betere samenwerking binnen de sector, die van meerwaarde is voor aanbieders zelf én voor de toeristisch-recreatieve bestemming de Hoeksche Waard als geheel.
Voorbeelden van mogelijke acties voor het uitvoeringsprogramma
Creëren van juiste netwerken en allianties met en tussen ondernemers, bijvoorbeeld in de vorm van een lokaal ondernemersplatform speciaal voor de vrijetijdseconomie;
Kennisontwikkeling en kennisontsluiting;
Opzetten van professionele samenwerking tussen winkelgebieden onderling en met de gemeente via het uitvoeringsprogramma Detailhandel;
Benutten van mogelijkheden voor verdere regionale samenwerking, bijvoorbeeld in het verlengde van de Regio Deal en door aan te sluiten bij de tafel recreatie en toerisme van de MRDH;
Uitwerken van kansen voor samenwerkingen met gemeenten Voorne-Putten en Goeree-Overflakkee. Bijvoorbeeld de Erfgoedlijn die we met deze eilanden delen, biedt hiervoor interessante aanknopingspunten.
Samengesteld product maakt samenwerking van groot belang
Het toeristisch-recreatieve ‘product’ dat de Hoeksche Waard haar gasten biedt, bestaat uit meerdere onderdelen die samen zorgen voor een toeristisch-recreatieve beleving. Hoofdonderdelen zijn: vervoer, verblijf, dingen om te doen (oftewel ‘vermaak’) en de omgeving. Vervoer heeft betrekking op de reis naar de Hoeksche Waard toe, maar ook op fietsen, wandelen of toeren als activiteit op zich. Verblijf gaat over waar je kunt overnachten en onder ‘dingen om te doen’ verstaan we dagattracties, evenementen bezienswaardigheden, musea, horeca en winkelen. De omgeving en het landschap maken de beleving mogelijk, en is zelf ook onderdeel van het toeristisch-recreatieve product. Het samengestelde karakter van het toeristisch-recreatieve product betekent dat er veel partijen betrokken zijn die allemaal een stukje van het toeristisch-recreatieve product van ons eiland creëren en beïnvloeden. Door samen te werken kunnen we ervoor zorgen dat er meer samenhang ontstaat in de beleving die we onze gasten bieden. Zo worden we een sterkere bestemming.
3.2.3Waterrecreatie, dagrecreatie en evenementen
Dit speerpunt geeft invulling aan de uitgangspunten:
1
De Visie Vrijetijdseconomie richt zich op de eigen inwoners én op bezoekers.
3
Met de Visie Vrijetijdseconomie richten we ons op het faciliteren van initiatieven én op actief uitnodigen en investeren.
4
De Hoeksche Waard is van zichzelf aantrekkelijk genoeg, daar hoeven geen grote recreatief-toeristische toevoegingen bij.
6
Bij de ontwikkeling van toeristisch-recreatief aanbod voor bezoekers ligt de focus op de Binnenbedijkte Maas, de Zuidrand en historische dorpskernen.
Met de eerder genoemde themalijnen kiezen we er specifiek voor om een deel van ons aanbod in de etalage te zetten en als iconen door te ontwikkelen. Maar er liggen nog meer kansen voor aanbodversterking en productontwikkeling, die we willen benutten. Daarom richt dit speerpunt zich op het realiseren en mogelijk maken van aanbod voor waterrecreatie, dagrecreatie en evenementen, dat past bij de kernkwaliteiten van de Hoeksche Waard. Hier profiteren zowel inwoners, als gasten van.
Waar staan we nu
De belangrijkste dagattracties met bovenlokale aantrekkingskracht die onze gemeente rijk is, zijn Tiengemeten, Recreatieoord Binnenmaas, het historische centrum met het winkelgebied en de haven van Oud-Beijerland en evenementen zoals Sunglow en de Spuidagen. Ook Foodlab Hoeksche Waard heeft potentie om zich bij dit rijtje aan te sluiten en er is een uitvoeringsprogramma waarmee wordt gewerkt aan vitale en aantrekkelijke winkelgebieden. Voor het overige is het aanbod aan dagattracties en evenementen bescheiden met veelal een lokale aantrekkingskracht. Ook maken we nog te weinig gebruik van de recreatieve potentie van al het water in en om onze gemeente. Onze doelgroep bestaat op dit moment voor een groot deel uit recreanten uit Rotterdam en omstreken, die hier komen wandelen of fietsen en die op warme dagen in grote getalen aan de Binnenbedijkte Maas te vinden zijn.
Waar werken we naartoe
Uitbreiding van mogelijkheden voor dagrecreatie, met focus op de Binnenbedijkte Maas, de Zuidrand en de historische dorpskernen
Divers evenementenaanbod met verschillende mate van aantrekkingskracht
Meer en betere mogelijkheden voor waterrecreatie, toegankelijke oevers
Aanbod dat past bij het karakter en de schaal van de Hoeksche Waard, dat de gebiedsidentiteit van de Hoeksche Waard versterkt en bijdraagt aan de doelen van deze visie
Zoveel mogelijk duurzaam en inclusief aanbod
In hoofdstuk 4 leest u meer over de gewenste ontwikkelingen per subsector.
Voorbeelden van mogelijke acties voor het uitvoeringsprogramma
Ruimte bieden voor nieuw dagrecreatief aanbod dat past bij onze kernkwaliteiten
Verbeteren van voorzieningen op de stranden
Stimuleren van nieuwe concepten voor waterrecreatie
Parkeergelegenheid verbeteren rondom waterrecreatieplekken
Passende evenementen aantrekken, waaronder evenementen op het water
Ruimte bieden voor horeca in recreatieve focusgebieden en op/bij de stranden, opstellen ontwikkelkader
Aantrekkelijkheid van winkelgebieden op peil houden en verbeteren
Ontwikkelen van cultureel aanbod
Koppeling met streekproducten als onderdeel van de beleving
Verkennen van mogelijkheden voor verduurzaming van het aanbod en voor verbetering van de inclusiviteit
3.2.4Beweegvriendelijke buitenruimte
Dit speerpunt geeft invulling aan de uitgangspunten:
1
De Visie Vrijetijdseconomie richt zich op de eigen inwoners én op bezoekers.
2
Inwoners van alle dorpen in de Hoeksche Waard moeten in de eigen omgeving kunnen wandelen en fietsen. De gemeente gaat hierin actief investeren.
3
Met de Visie Vrijetijdseconomie richten we ons op het faciliteren van initiatieven én op actief uitnodigen en investeren.
4
De Hoeksche Waard is van zichzelf aantrekkelijk genoeg, daar hoeven geen grote recreatief-toeristische toevoegingen bij.
Bewegen en recreëren in de buitenruimte is belangrijk voor de gezondheid van al onze inwoners, van jong tot oud. Er is al jaren een toenemende behoefte aan actieve buitenrecreatie, die door de coronacrisis nog eens extra is benadrukt. We willen dat inwoners van alle dorpen in de Hoeksche Waard in hun eigen omgeving kunnen wandelen en fietsen. Bovendien zijn mogelijkheden voor actieve recreatie óók belangrijk om ons eiland aantrekkelijker te maken voor bezoekers. De gemeente gaat daarom bestaande voorzieningen verbeteren én actief investeren in het creëren van meer mogelijkheden voor fietsen, wandelen varen en vissen.
Waar staan we nu
De landschappelijke kwaliteiten van onze gemeente, de rust en de ruimte maken de Hoeksche Waard bij uitstek geschikt voor actieve recreatie zoals fietsen, wandelen en varen. Alhoewel er in onze gemeente ook nu al veel mogelijkheden zijn voor bijvoorbeeld wandelen, fietsen, vissen, varen, kanoën en paardrijden zien we kansen om deze mogelijkheden te verbeteren en uit te breiden. We hebben op dit moment al een goed dekkend recreatief routenetwerk voor wandelen en fietsen, maar relatief weinig routes per vierkante meter. Bovendien zijn er weinig vrijliggende paden waardoor er veel gecombineerd gebruik is. Dit levert soms gevaarlijke situaties op. Ook zijn er bijvoorbeeld weinig rustpunten langs routes, is er behoefte aan pleisterplaatsen en horeca, en leeft onder inwoners de wens voor een mountainbike-route en meer mogelijkheden om te zwemmen of het water in te gaan. Daarnaast kunnen voorzieningen beter toegankelijk gemaakt worden voor mensen met een beperking. Tot slot is er op provinciaal niveau veel aandacht voor de ontwikkeling van een sterk groenblauw netwerk dat stad en land verbindt, waar we op kunnen aanhaken.
Waar werken we naartoe
We willen de bestaande mogelijkheden verbeteren en nieuwe mogelijkheden voor bewegen buiten toevoegen, zodat gasten en inwoners zich uitgenodigd voelen om naar buiten te gaan. We werken toe naar:
Comfortabele en veilige paden voor wandelen en fietsen;
Speciale paden voor specifieke doelgroepen zoals mountainbikers;
Fijnmazig routenetwerk, óók richting de stad en omliggende eilanden;
Goede voorzieningen langs de routes;
Meer mogelijkheden om te zwemmen;
Toegankelijke en goed verbonden buitenruimte.
Voorbeelden van mogelijke acties voor het uitvoeringsprogramma
Verdichten van de routenetwerken
Rustpunten langs routes creëren
Ruimte bieden voor horeca op strategische plekken langs de routenetwerken
Toevoegen van mogelijkheden om te zwemmen
Wandelommetje(s) bij elke kern mogelijk maken
Meer vrijliggende wandel- en fietspaden aanleggen
Aanleggen van één of meerdere mountainbike-routes (MTB)
Uitbreiden van ruiterpaden
Voorzieningen toegankelijk maken voor mindervaliden
3.2.5Aantrekkelijk verblijfsaanbod
Dit speerpunt geeft invulling aan de uitgangspunten:
1
De Visie Vrijetijdseconomie richt zich op de eigen inwoners én op bezoekers.
3
Met de Visie Vrijetijdseconomie richten we ons op het faciliteren van initiatieven én op actief uitnodigen en investeren.
4
De Hoeksche Waard is van zichzelf aantrekkelijk genoeg, daar hoeven geen grote recreatief-toeristische toevoegingen bij.
5
We zetten op het gebied van verblijfsrecreatie in op klein tot middelgroot aanbod.
Eén van de opgaven is het vergroten van het aanbod voor verblijf. Met een groter en diverser verblijfsaanbod willen we (dag)gasten verleiden om langer te blijven en hen de mogelijkheid bieden om ons eiland écht te beleven. Daarbij kiest de Hoeksche Waard voor klein tot middelgroot aanbod (maximaal ca. 100-200 verblijfsplaatsen), omdat grootschalig aanbod minder goed past bij het DNA van de Hoeksche Waard en onvoldoende rekening houdt met de kwaliteit rust, ruimte en openheid.
Waar staan we nu
Op dit moment bestaat het verblijfsaanbod in onze gemeente vooral uit (vaste) camping- en ligplaatsen. Voor het overige is het aanbod bescheiden en kleinschalig, maar daardoor juist ook authentiek en charmant. Er zijn weinig winterproof verblijfsaccommodaties zoals hotels en B&B’s. De spreiding van het aanbod over het eiland, is goed. Met het oog op onze unieke ligging en kernkwaliteiten, zien we onder voorwaarden kansen voor uitbreiding en diversificatie van het verblijfsaanbod. Er is een toetsingswijzer opgesteld, die de gemeente handvatten biedt om aanvragen voor nieuwe verblijfsaccommodaties te beoordelen.
Waar werken we naartoe
Om te kunnen profiteren van de kansen die verblijfstoerisme de Hoeksche Waard biedt, is uitbreiding van het verblijfsaanbod in aansluiting op de wensen van onze gasten essentieel. We zorgen ervoor dat dit niet ten koste gaat van onze kernkwaliteiten. We werken toe naar:
Nieuw klein tot middelgroot aanbod, dat past bij het DNA van de Hoeksche Waard;
Inzetten op onderscheidend vermogen en hoge kwaliteit in aansluiting op de wensen van de doelgroep;
Bijzondere concepten met een unieke belevingswaarde, zoals slapen in erfgoed, op het water of in de natuur;
Aanbod met een kwaliteit die je verwacht van het eiland: zicht op de horizon binnen handbereik, gezellig, knus en in verbinding met de inwoners.
In hoofdstuk 4 leest u meer over het type verblijfsrecreatieve ontwikkelingen dat we beogen.
Voorbeelden van mogelijke acties voor het uitvoeringsprogramma
Ruimte bieden voor nieuw verblijfsaanbod, zoals drijvende huisjes, verblijf bij de boer, campings met toeristische plaatsen
Verkennen van randvoorwaarden om medewerking te verlenen aan initiatieven voor verblijfsaccommodaties bij jachthavens
Benutten van vrijkomende agrarische bebouwing
Stimuleren van clustervorming, waarbij dag- en verblijfsrecreatie aan elkaar gekoppeld worden om de trekkracht te vergroten
Implementeren en doorontwikkelen van de Toetsingswijzer Nieuwe Initiatieven tot een uitnodigend ontwikkelkader
3.2.6Vrijetijdsvoorzieningen voor én door jeugd en jongeren
Dit speerpunt geeft invulling aan de uitgangspunten:
1
De Visie Vrijetijdseconomie richt zich op de eigen inwoners én op bezoekers.
3
Met de Visie Vrijetijdseconomie richten we ons op het faciliteren van initiatieven én op actief uitnodigen en investeren.
7
Voor jongeren ontwikkelt de gemeente samen met jongeren en initiatiefnemers een recreatief aanbod dat aanvullend is op het jongerenwerk en rekening houdt met een differentiatie in leeftijdscategorieën (met het oog op interessegebied en veiligheid). Daarbij wordt voorzien in meer buitenspeelplekken voor kinderen in de basisschoolleeftijd en actieve gemeente-brede recreatie voor de jongeren van 12 t/m 20 jaar.
De jeugd is de toekomst van ons eiland. Goede vrijetijdsvoorzieningen helpen om hen vast te houden en dragen bij aan de aantrekkelijkheid van onze gemeente voor jonge huishoudens. De jeugd weet zelf het beste waar zij behoefte aan heeft. Daarom richt dit speerpunt zich specifiek op buitenspeelplekken voor kinderen in de basisschoolleeftijd en een gemeentebreed vrijetijdsaanbod door én voor jeugd en jongeren, in de leeftijd van 12 t/m 20 jaar.
Waar staan we nu
Uit een enquête onder inwoners blijkt dat er in onze gemeente een groot gemis is van voorzieningen voor jeugd en jongeren. Er zijn weinig plekken waar de jeugd welkom is en hangplaatsen worden over het algemeen niet getolereerd. Ook zien we dat het aanbod dat er al wel is, nog niet altijd bekend is. Mede daardoor trekken jongeren steeds vaker naar de stad. We ondernemen al actie om hier verandering in te brengen. Er ligt een raadsvoorstel voor het realiseren van jongerenontmoetingsplekken en er komt een jongeren-participatieprogramma. We zien kansen om daar vanuit recreatie en toerisme goed bij aan te sluiten en om samen met jeugd en jongeren te werken aan goede vrijetijdsvoorzieningen.
Waar werken we naartoe
We willen dat er in de Hoeksche Waard genoeg te doen is voor onze jeugd. We werken toe naar een passend vrijetijdsaanbod, onder meer in samenhang met ons Cultuurbeleid, voor jeugd en jongeren van verschillende leeftijdsgroepen, dat bijdraagt aan de aantrekkelijkheid van de Hoeksche Waard als vestigingsgebied voor jongeren en jonge huishoudens.
Voorbeelden van mogelijke acties voor het uitvoeringsprogramma
Bestaand aanbod voor de jeugd beter zichtbaar en vindbaar maken in samenwerking met gebiedsmarketing
Aansluiting zoeken bij het jongerenparticipatieprogramma
Verkennen van initiatieven zoals een theater, poppodium en/of bioscoop, in samenhang met het Cultuurbeleid
Aanleggen van één of meerdere Mountainbikeroutes (zie speerpunt 4)
Toevoegen van plekken waar jongeren kunnen ‘chillen’ (ontmoetingsplekken)
Stimuleren van initiatieven op het gebied van karten, lasergamen of paintballen op daarvoor geschikte plekken
Mede organiseren van evenementen voor en door jongeren
Meer buitenspeelplekken voor grotere kinderen realiseren
Gebruik maken van de mogelijkheden die sociale media en moderne technieken bieden
3.2.7Bereikbaar eiland
Dit speerpunt is een belangrijke voorwaarde voor het realiseren van onze ambities voor de vrijetijdseconomie in het algemeen, en heeft daarom een indirecte relatie met alle uitgangspunten.
De ligging is een belangrijke onderscheidende kracht van onze gemeente en biedt interessante kansen voor het verder ontwikkelen van recreatie en toerisme. Een goede bereikbaarheid is daarvoor essentieel. Als eiland hebben we maar een beperkt aantal verbindingen met het vaste land. Dat maakt ons soms kwetsbaar en betekent dat er structureel aandacht nodig is voor het behouden en verbeteren van de bereikbaarheid. Naast deze ‘externe’ bereikbaarheid, richt dit speerpunt zich óók op de interne bereikbaarheid, oftewel de verplaatsingsmogelijkheden binnen onze gemeente zelf.
Waar staan we nu
De komende jaren worden alle drie de vaste verbindingen aangepakt, waardoor de autobereikbaarheid van de Hoeksche Waard verslechtert én de pleziervaart ernstige hinder ondervindt. We hebben ons met man en macht ingezet om de verkeershinder zoveel mogelijk te beperken, maar onze positie is kwetsbaar. Er zijn ook andere aandachtspunten: er is geen waterbusverbinding meer met de steden en de frequentie van het openbaar vervoer op het eiland en de verbindingen met de stad zijn beperkt. Verdere versobering dreigt, nu het openbaar vervoer onder druk staat en mogelijk haltes worden geschrapt Bovendien leidt de grote afhankelijkheid van de auto bijvoorbeeld tot aandachtspunten met parkeren, zoals op warme dagen bij de Binnenbedijkte Maas. Er is ook goed nieuws. Zo is een deel van de snelfietsroute vanuit de regio Rotterdam/Den Haag naar de aanlegplaats van de veerboot naar Tiengemeten (Tiengemetenpad) gerealiseerd en worden de verbindingen over water (pontjes) niet alleen gebruikt voor woon-werkverkeer, maar zijn ze ook populair onder recreanten.
Waar werken we naartoe
We willen de interne en externe bereikbaarheid van onze gemeente over land en water waarborgen en verbeteren. We willen het volgende bereiken:
De Hoeksche Waard moet bereikbaar blijven over de weg, ook in de weekenden;
Betere bereikbaarheid via water, ook vanuit de steden;
Betere bereikbaarheid via (snel)fietsroutes;
In mobiliteitsbeleid voldoende aandacht voor toerisme en recreatie;
Adequate parkeervoorzieningen;
Meer aandacht voor de ‘last mile’.
Voorbeelden van mogelijke acties voor het uitvoeringsprogramma (in samenwerking met afdeling mobiliteit)
In gesprek met Rijkswaterstaat en provincie over het voorkomen van verkeershinder door werkzaamheden
Samen met partners als provincie en Rijkswaterstaat actief zoeken naar goede oplossingen om ons eiland op de lange termijn bereikbaar te houden voor inwoner én toerist
Actief in beeld raken bij de afdeling mobiliteit om koppelkansen voor recreatie en toerisme te realiseren
Afronden van Tiengemetenpad en andere snelfietsroutes
Stimuleren van gebruik elektrische fiets (oplaadpalen)
Verkennen van de mogelijkheden voor herintroductie Waterbus vanuit Dordrecht / Rotterdam, incl. geschikte afmeerlocatie
Nachtverbinding met de stad voor jongeren
Pontjes jaarrond laten varen (onderzoek professionalisering vaarverbindingen)
Verkenning van een verbinding over water naar Voorne-Putten
Koppelen van recreatief en utilitair vervoer
Ontwikkelen overstappunten van auto naar openbaar vervoer
Hoofdstuk 3
Artikel 3.2
Opgaven en speerpunten
Onderdeel van Visie Vrijetijdseconomie Hoeksche Waard