Naar hoofdinhoud

Hoofdstuk 4. › Paragraaf 4.2

Artikel 4.2.2

Vroegsignalering

Onderdeel van Beleidsplan Integrale Schulddienstverlening 2021-2024

Veel mensen met financiële problemen doen pas een hulpvraag, als het water hen aan de lippen staat. Dat is jammer en kostbaar, want hoe eerder je erbij bent, hoe sneller en beter schulden kunnen worden voorkomen of opgelost. Gemeenten zetten om die reden steeds meer in op algemeen preventieve maatregelen en op actieve vroegsignalering om inwoners. Met vroegsignalering van schulden biedt de gemeente aan inwoners met beginnende betalingsachterstanden hulp aan op het moment dat de problemen nog - relatief eenvoudig - kunnen worden opgelost. Onderstaande figuur illustreert de plaats van vroegsignalering ten opzichte van curatie (‘traditionele’ schulddienstverlening) en preventie. In dit figuur worden twee vormen van vroegsignalering onderscheiden: vroegsignalering op basis van betalingsachterstanden en vroegsignalering door ketenpartners in de gemeente. De gemeente Hoeksche Waard zet in de beleidsperiode in op beide vormen van vroegsignalering. We bieden hulp aan inwoners met betalingsachterstanden op hun vaste lasten Vroegsignalering op basis van feitelijke meldingen van betalingsachterstanden door verhuurders, energie- en waterleveranciers en zorgverzekeraars is vanaf 1 januari 2021 wettelijk verplicht op grond van de Wgs en wordt in onze gemeente in twee fasen geïmplementeerd. Begin 2021 is een digitaal meldpunt vroegsignalering schulden ingericht, zodat de noodzakelijke gegevensuitwisseling veilig en geautomatiseerd kan plaatsvinden. Het gaat om honderden meldingen per maand. Alle meldingen worden opgevolgd met een schriftelijk hulpaanbod aan de inwoner. De ervaring in andere gemeenten leert, dat persoonlijk contact aan de deur een veel grotere kans geeft op respons dan een schriftelijk hulpaanbod. In aanvulling op deze schriftelijke afhandeling van de signalen willen we daarom voor de hoog risico- groep; inwoners met een stapeling van betalingsachterstanden en/of hoge langdurige achterstanden een outreachende aanpak invoeren. De intentie is dat deze aanpak kan worden gepositioneerd binnen de wijkteams. Vroegsignalering op basis van betalingsachterstanden is een korte interventie van maximaal vier weken. In die vier weken proberen hulpverleners om met de inwoners in contact te komen. Als dat lukt en de inwoner accepteert het hulpaanbod, dan inventariseert de hulpverlener met de inwoner wat er speelt en wat er nodig is om de problemen op te lossen. Dit kan een eenvoudige betalingsregeling zijn of een aanvraag inkomensverruimende maatregelen, zoals toeslagen Belastingdienst, lokale inkomensondersteunende regelingen etc. Soms is er meer nodig en leidt de korte interventie tot een intake schulddienstverlening of een verwijzing voor vervolghulp van financiële of niet-financiële aard. Soms moeten eerst onderliggende problemen worden aangepakt, ook daar is oog voor. En soms is er helemaal geen hulp nodig, maar is het gesprekje aan de deur het zetje dat de inwoner nodig had om te onderkennen dat er problemen zijn en hiermee zelf aan de slag te gaan. Per januari 2021 is vroegsignalering verplicht voor betalingsachterstand op huur, zorgpremie, energie en water. De wetswijziging biedt ook ruimte om te experimenteren met andere signalen, onder bepaalde voorwaarden. Gemeente Hoeksche Waard wil op iets langere termijn beoordelen of ook andere signalen kunnen worden gemeld in het meldpunt. Het inrichten van vroegsignalering vraagt om een projectmatige aanpak. Er is een projectleider aangesteld om vroegsignalering op basis van betalingsachterstanden te realiseren. We stimuleren vroegsignalering door ketenpartners in de gemeente De gemeente zet in de beleidsperiode ook in op de tweede vorm van vroegsignalering, namelijk vroegsignalering door ketenpartners in de gemeente. In de Hoeksche Waard maken veel inwoners deel uit van sociale verbanden en kunnen (maatschappelijke) organisaties, scholen en werkgevers een belangrijke rol spelen in het herkennen van armoede of financiële problemen en het voeren van het juiste gesprek met de inwoner hierover. Partners ervaren het voeren van een gesprek met inwoners over armoede of financiële problemen soms als lastig. Dit komt doordat het hebben van financiële problemen een gevoelig onderwerp is waarbij schaamte een grote rol speelt, maar ook doordat partners vervolgens niet goed weten waar zij mensen naar door kunnen verwijzen. Het is dan ook essentieel dat onze partners leren hoe zij signalen herkennen, het juiste gesprek hierover kunnen voeren en de inwoner kunnen toeleiden naar hulp. Vanuit het convenant zetten we daarom in op het organiseren van workshops of bijeenkomsten voor onze (maatschappelijke) partners, gericht op de rol die zijn kunnen spelen bij preventie en vroegsignalering.

Rechtspraak bij dit artikel