Tijdens de looptijd van het VTH beleidsplan 2019 – 2022 Oost Gelre kunnen zich ontwikkelingen voordoen die invloed hebben op het doel en de prioriteiten uit dit beleid. Met het opstellen van dit beleid is zover mogelijk rekening gehouden met de onderstaande ontwikkelingen.
Landelijke ontwikkelingen
Omgevingswet4Naar verwachting is de invoering van deze wet in 2021.
De komst van de Omgevingswet betekent dat er veel verandert. De wet bundelt bijvoorbeeld 26 bestaande wetten voor onder meer bouwen, milieu, water, ruimtelijke ordening en natuur. Met de nieuwe Omgevingswet wil het kabinet de verschillende plannen voor ruimtelijke ordening, milieu en natuur beter op elkaar afstemmen. Daarnaast willen ze duurzame projecten stimuleren en gemeenten, provincies en waterschappen meer ruimte geven. Zo kunnen zij hun omgevingsbeleid afstemmen op hun eigen behoeften en doelstellingen. Verder biedt de wet meer ruimte voor particuliere ideeën.
Dit komt doordat er meer algemene regels gelden in plaats van gedetailleerde vergunningen. Het ziet er dan ook naar uit dat er een verschuiving zal plaatsvinden van vergunningverlening naar informatievoorziening/ communicatie en toezicht en handhaving. De bedoeling is dat de Omgevingswet 1 januari 2021 in werking treedt.
Wet kwaliteitsborging voor het bouwen
Op 11 juli 2017 heeft de Eerste Kamer besloten om de stemming over de wet ‘Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen’ uit te stellen. De behandeling van het wetsvoorstel lag vervolgens meer dan een jaar stil totdat de minister op 28 juni 2018 een brief aan de Eerste Kamer zond waarin zij laatstgenoemde verzocht om de behandeling van het wetsvoorstel te hervatten. De Eerste Kamer heeft echter opnieuw besloten niet te stemmen over de Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen en wil eerst het ingelaste dertigleden debat in de Tweede Kamer afwachten. Een dergelijk debat en de behandeling van het wetsvoorstel kan nog wel even duren, maar de minister beoogd een inwerkingtreding per 1 januari 2021.
Ondermijningswet’
De ‘Ondermijningswet’ is een verzamelterm voor meerdere wetten/wetsvoorstellen waarmee het instrumentarium van de overheid voor de aanpak van ondermijning wordt uitgebreid en versterkt. Twee meest concrete voorbeelden zijn de verruiming van artikel 13b Opiumwet en een voorstel tot wijziging van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob).
Verruiming artikel 13b Opiumwet
Op 11 december 2018 heeft de Eerste Kamer het wetsvoorstel tot wijziging van de Opiumwet (verruiming sluitingsbevoegdheid) aangenomen. Het gewijzigde artikel 13b Opiumwet is in 2019 in werking treden. Het moet burgemeesters de mogelijkheid bieden om panden te sluiten als er voorwerpen of stoffen worden aangetroffen die duidelijk bestemd zijn voor het telen of bereiden van drugs, zoals bepaalde apparatuur, chemicaliën en versnijdingsmiddelen. Voorheen kon een pand alleen worden gesloten als geconstateerd werd dat een handelshoeveelheid drugs aanwezig was, werd verkocht of afgeleverd.
Wijziging Wet Bibob
De Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (hierna: ‘Wet Bibob’) biedt een bestuurlijk instrument om overheden te ondersteunen bij het voorkomen van het ongewild faciliteren van criminele activiteiten. Er ligt een wetsvoorstel om de toepassingsmogelijkheden van de Wet Bibob te verruimen met o.a. een uitbreiding van de mogelijkheden tot het doen van eigen onderzoek en een uitbreiding van het toepassingsbereik van de wet. Zo is in het wetsvoorstel opgenomen dat bestuursorganen en rechtspersonen met een overheidstaak toegang krijgen tot de justitiële gegevens van ‘relevante’ derden, zoals vermogensverschaffers, bestuurders, aandeelhouders, leidinggevenden of beheerders van betrokkenen. Het idee hierachter is dat bestuursorganen zich dan een beter oordeel kunnen vormen over de zakelijke omgeving van de betrokkene en daarmee over diens integriteit. Daarnaast wordt het toepassingsbereik van Wet Bibob uitgebreid naar alle overheidsopdrachten en beperkt de wet zich niet langer tot de sectoren bouw, ICT en milieu. Verder wordt Bibob-onderzoek - net als bij vastgoedtransacties - mogelijk bij de overdracht van erfpacht, mits de gemeente een toestemmingsvereiste voor die overdracht heeft bedongen. Ten slotte kan ook de geheimhoudingsplicht op grond van artikel 29 Wet Bibob worden doorbroken als een bestuursorgaan het noodzakelijk acht om gegevens uit een Bibob-onderzoek met partners in het Regionaal Informatie en Expertise Centrum te delen. Het wetsvoorstel ligt voor advies bij de Raad van State en zal daarna worden ingediend bij de Tweede Kamer.
Wet regulering prostitutie en bestrijding misstanden seksbranche
Het is nog altijd niet bekend wanneer het wetsvoorstel ‘Wet regulering prostitutie en bestrijding misstanden seksbranche’ in werking zal treden. Met het wetsvoorstel wordt voorzien in een verplicht vergunningenstelsel voor gemeenten dat betrekking heeft op alle seksbedrijven. Door de invoering van deze wet zal van gemeenten een inspanning worden gevraagd die dat tot op het heden niet hoefden. Maar ook na invoering van dit wetsvoorstel blijft het mogelijk dat gemeenten toezichtstaken kunnen overdragen aan de politie. Afspraken hierover zullen moeten worden gemaakt in Driehoeksverband.
Asbestdaken
De Tweede Kamer heeft op 16 oktober 2018 ingestemd met het wetsvoorstel ‘Verwijdering asbest en asbesthoudende producten’. Met dit voorstel wordt het mogelijk om bij een Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB) het hebben van asbestproducten te verbieden. Dit kan inhouden dat een verplichting kan worden opgelegd op actieve verwijdering van:
asbest(producten) in toepassingen in bouwwerken of objecten zoals daken;
verontreiniging die een gevolg is van dergelijke toepassingen;
afvalstoffen van asbestproducten die in het milieu zijn terechtgekomen.
Op basis van deze wetswijziging zou vanaf 1 januari 2025 een verbod op asbestdaken moeten gaan gelden. Dit betekent dat eigenaren van gebouwen met asbesthoudende dakbedekking deze voor 1 januari 2025 moeten hebben verwijderd.
Regionale ontwikkelingen
Samenwerkingsconvenant ‘groene BOA’s‘
In 2018 hebben de provincie Gelderland en de politie een nieuw convenant "Handhaven op elkaars grondgebied, regio Oost Nederland" opgesteld en ter ondertekening voorgelegd aan alle handhavingspartners betrokken bij het toezicht in het Gelderse buitengebied. Het convenant ziet op de samenwerking tussen de lokale handhavingspartners in het buitengebied en het optreden op elkaars grondgebied/terrein. De lokale handhavingspartners zijn groene boa's die werkzaam zijn bij bijvoorbeeld provincie, gemeenten, omgevingsdiensten, natuurbeschermingsorganisaties, particuliere terreineigenaren, sportvisfederaties, politie en Koninklijke Marechaussee.
Op grond van het convenant moeten alle partijen voor de uitvoering van de samenwerking werkafspraken maken. Hiertoe heeft stichting Groennetwerk, na overleg met de provincie, een voorstel gedaan. De gemeente Oost Gelre heeft positief gereageerd op deze samenwerking.
Project Ariadne
Minister Ollongren heeft een bijdrage van € 400.000 euro beschikbaar gesteld voor het project Ariadne. Het project Ariadne beoogt een uniforme, informatie gestuurde, integrale aanpak van de vakantieparkenproblematiek in Gelderland. Daartoe werken gemeenten, politie, provincie Gelderland en het OM samen. Met het project moet onder andere de integrale handhaving worden versterkt en ondermijnende criminaliteit op en rondom vakantieparken worden tegengegaan. De recreatieparken zijn, op basis van het ondermijningsbeeld, een witte vlek binnen de gemeente Oost Gelre. De gemeente Oost Gelre gaat om die reden deelname aan dit project overwegen. Ariadne is onderdeel van het project Vitale Vakantieparken.
Regionale werkgroep ondermijning
Acht gemeenten in de Achterhoek hebben de intentie uitgesproken om de samenwerking te zoeken om ondermijning beter aan te kunnen pakken. De gemeenten kunnen elkaar helpen door kennisdeling, uitwisselen van goede voorbeelden, efficiënt organiseren van activiteiten en waar mogelijk samen optrekken. Het idee is om daarvoor een gezamenlijke werkgroep op te richten onder aansturing van een gezamenlijke projectleider die begin 2019 zal starten. Ook zal de projectleider ondersteunen in complexe casuïstiek en adviseren bij het prioriteren van thema’s.
Keurmerk Veilig Buitengebied
Diverse gemeenten in Achterhoek Oost, waaronder Oost Gelre, gaan in 2019 starten met het opzetten van het Keurmerk Veilig Buitengebied. Doel is om het buitengebied veilig te houden en waar nodig veiliger te maken. Structurele samenwerking tussen publieke en private partijen in de aanpak van criminaliteit vormt de basis om tot het keurmerk te komen.
Lokale ontwikkelingen
Landelijke Aanpak Adreskwaliteit / project ‘Adressen op orde’
De gemeente Oost Gelre doet mee met de Landelijke Aanpak Adreskwaliteit. In dat kader is in 2019 gestart met het project ‘Adressen op orde’. Doel van dit project is om de Basisregistratie Personen (BRP) zoveel mogelijk op orde te krijgen en te houden en daarmee adresfraude tegen te gaan. Concreet houdt dit in dat als team Burgerzaken een inschrijving of verhuizing in de BRP ontvangt die vragen oproept, de toezichthouders een huisbezoek uitvoeren. Op die manier wordt vastgesteld of de adresgegevens kloppen. Het onderzoek en het huisbezoek brengen niet alleen gevallen van adresfraude aan het licht, maar ook situaties waarin burgers juist ondersteuning blijken nodig hebben.
Tegengaan ondermijnende criminaliteit
Ook in 2019 wordt aandacht geschonken aan het signaleren van ondermijning. Opvallende casussen worden in brede samenwerking, waaronder politie en het Regionale Informatie en Expertise Centrum Oost Nederland, opgepakt. Deze samenwerking wordt voortgezet. Samenwerking door informatie te delen, zorgt voor een completer beeld van de omvang, werkwijze en leidt daarmee tot een betere aanpak van criminaliteit.
Beleidsregels Wet aanpak woonoverlast gemeente Oost Gelre 2018
Op 1 juli 2017 is de Wet aanpak woonoverlast in werking getreden. Deze wet biedt gemeenteraden de mogelijkheid om de burgemeester bij verordening de bevoegdheid toe te kennen om bij ernstige en herhaaldelijke woonoverlast gedragsaanwijzingen op te leggen aan de overlastgever. De gemeenteraad van Oost Gelre heeft deze bevoegdheid bij raadsbesluit van 6 februari 2018 in de Algemene Plaatselijke Verordening opgenomen. Door deze wet en het betreffende APV-artikel heeft de burgemeester de mogelijkheid om specifieke gedragsaanwijzingen te geven aan overlastgevers in zowel huur- als koopwoningen. Houdt de overlastgever zich niet aan de gedragsaanwijzing, dan kan de dwangsom verbeurd worden verklaard en moet de overlastgever betalen óf kan de burgemeester met toepassing van bestuursdwang ingrijpen. In het verlengde hiervan zijn eind 2018 de beleidsregels ‘Wet aanpak woonoverlast gemeente Oost Gelre 2018’ vastgesteld. De beleidsregels zien op de wijze waarop de burgemeester van Oost Gelre uitvoering geeft aan zijn bevoegdheid tot het opleggen van gedragsaanwijzingen in het kader van de Wet aanpak woonoverlast.
Digitaal opkopersregister
Artikel 2:67 lid 1 van de APV bepaalt dat een handelaar verplicht is aantekening bij te houden van alle gebruikte of ongeregelde goederen die hij verkoopt of op andere wijze overdraagt, in een doorlopend en een door of namens de burgemeester gewaarmerkt register. Eind 2018 heeft de burgemeester besloten het Digitaal Opkopers Register (DOR) aan te wijzen als doorlopend en gewaarmerkt register voor de in- en verkoop van gebruikte of ongeregelde goederen. Het DOR is gekoppeld aan een landelijk systeem van de politie waarin gestolen goederen worden geregistreerd. Het voordeel van dit digitale systeem is dat de politie automatisch bericht krijgt, als gestolen geregistreerd goed in het opkopersregister wordt ingevoerd. De snelle uitwisseling van gegevens met de politie, vergroot de pakkans van helers, inbrekers en veelplegers. Met het DOR wordt bijgedragen aan de integrale aanpak van helers, inbrekers en veelplegers. De gemeente voert in samenwerking met de politie de controles uit op de registerplicht.
Regelgericht versus risicogericht
De Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland (VNOG) heeft aangegeven dat, vanwege de toekomstige Omgevingswet, er binnen de brandweer gewerkt wordt met het traject van regelgericht naar risicogericht werken. Dit houdt in dat de brandweer in het voortraject van een plan met de initiatiefnemer aan tafel gaat om de uitgangspunten met betrekking tot de brandveiligheid, maar zeker ook de mogelijk om op te kunnen treden bij brand, te bespreken. Verder zal de brandweer na oplevering of net voor oplevering een controlerende taak gaan krijgen of er wel of niet aan alle uitgangspunten en regelgeving voldaan is. Naast het hebben van vooroverleg met de initiatiefnemer zal ook toezicht houden op wet- en regelgeving verder ontwikkeld gaan worden.
Naast de VNOG gaat ook de Omgevingsdienst Achterhoek (ODA) risicogericht toezicht houden. Dit staat beschreven in het Integraal Uitvoeringsprogramma Omgevingsdienst Achterhoek (ODA). 5Integraal Uitvoeringsprogramma Omgevingsdienst Achterhoek (ODA).
Integraal toezicht en handhaving
Integraal wil zeggen dat een probleemsituatie of overtreding de aanpak vraagt van medewerkers vanuit verschillende vakdisciplines of organisaties. Eén medewerker uit één vakdiscipline of organisatie kan het vraagstuk niet alleen oplossen. Daarom is het toezicht en de handhaving integraal. Hierbij valt te denken aan toezicht op een evenement. Daarbij is betrokken politie, brandweer, boa’s en bouwtoezicht. Dit in tegenstelling tot probleemsituaties of overtredingen die niet integraal zijn, zoals een illegaal gebouwde schutting of hondenpoep. Deze kunnen door de medewerker van één vakdiscipline of organisatie worden opgepakt.
De meerwaarde van integraal toezicht en handhaving is onder andere dat de handhavingsstrategie afgestemd kan worden, waarbij gekozen wordt voor de meest effectieve handhavingsstrategie. Daarnaast is integraal toezicht en handhaven effectiever en efficiënter. Ook neemt hierdoor voor de burger en ondernemer de toezichts- en handhavingslast af.
Samenwerkingsconvenant collegiale uitruil toezichthoudend ambtenaren en BOA’s Openbare Ruimte in de Regio Achterhoek
De meeste gemeenten in de Achterhoek (Berkelland, Bronckhorst, Doetinchem, Montferland, Oude IJsselstreek, Winterswijk en Oost Gelre) hebben een in 2017 een convenant ondertekend voor het uitruilen van toezichthoudend ambtenaren en boa’s openbare ruimte. Het mogelijk maken van het onderling uitruilen van deze functionarissen biedt vele voordelen namelijk;
het waarborgt continuïteit in piekperiodes, vakantieperiodes, bij ziekte, bij opleiding en bij andere gevallen van verhindering;
vanwege een beperkte personele bezetting bij sommige gemeenten waarborgt deze samenwerking de veiligheid tijdens het daadwerkelijk optreden in avond- en nachtelijke uren en tijdens evenementen;
er door uitruil soms regionaal en projectmatig gehandhaafd kan worden;
soms anonimiteit of anders gesteld “plaatselijk niet bekend zijn van de handhavers” gewenst is;
onderlinge uitwisseling een leereffect en kennisoverdracht oplevert.
In 2019 wordt dit samenwerkingsconvenant geëvalueerd. Er wordt gekeken of gemeenten evenredig hebben bijgedragen aan het uitruilen van toezichthouders en boa’s en of er draagvlak is voor het in stand houden van de samenwerkingsovereenkomst.
Integraal veiligheidsplan Achterhoek Oost 2019 – 2022
Eind 2018 is het Integraal veiligheidsplan Achterhoek Oost 2019 – 2022 vastgesteld door de gemeenteraad. De volgende prioriteiten zijn daarin vastgelegd:
Woninginbraken (inclusief inbraak uit schuren)
Ondermijning
Geweld
Jeugdoverlast en –criminaliteit
Op de genoemde prioriteiten wordt ook inzet gevraagd vanuit toezicht en handhaving. Dit geldt voor de gemeente maar ook voor onze samenwerkingspartners als de VNOG en ODA. Om die reden worden deze prioriteiten ook meegenomen in het VTH beleidsplan 2019 – 2022 Oost Gelre en het HUP.
Hoofdstuk 1:
Artikel 1.6
Landelijke, regionale en lokale ontwikkelingen
Onderdeel van VTH Beleidsplan 2019 – 2022 Oost Gelre