Gebouwen
Alle gebouwen gaan op natuurlijke momenten naar het basisniveau van isolatie, ventilatie en elektrisch koken. Daarnaast is in deze gebouwen een extra stap nodig om de binnenhuisinstallatie29 (bijvoorbeeld radiatoren) geschikt te maken voor lagetemperatuur verwarming op basis van elektriciteit (all-electric).
Warmteoptie
Individueel all-electric door middel van een warmtepomp en boilervat in de woning en een extra verzwaard elektriciteitsnet in de wijk is de voorkeurs- oplossing. Als bron voor deze warmtepompen kunnen de lucht, bodem, of zonthermische panelen dienen. Deze laatste twee bronnen hebben het beste rendement en belasten het elektriciteitsnet minder dan luchtwarmtepompen. De all-electric warmteoptie die wordt afgeraden is met infraroodpanelen. Deze hebben een hoog elektriciteitsgebruik en daardoor op dit moment een hoge CO2-uitstoot en een forse belasting op het elektranet.
Tempo
Deze wijken stappen gestaag over op all-electric, in het tempo van gebouweigenaren. Een te hoog tempo is in deze wijken onwenselijk en onnodig door:
De extra stap die deze gebouwen moeten zetten in de binnenhuisinstallatie, die bij voorkeur op een natuurlijk moment (verbouwing / verhuizing) wordt gezet.
Het feit dat er nog veel innovaties verwacht worden die de kosten van de overstap naar all-electric verlagen en netverzwaring van het elektriciteitsnet wellicht voorkomen.
Doordat in de nieuwere wijken van na 1995 de gas en elektriciteitsleidingen nog lang niet afgeschreven zijn.
Doordat deze nieuwere wijken vaak ook al redelijk goed geïsoleerd zijn, waardoor er relatief weinig klimaatwinst te behalen valt op dit moment.
Netverzwaring
Op een gegeven moment zijn zoveel gebouwen in een wijk overgestapt op een warmtepomp dat netverzwaring in de wijk onvermijdelijk is. Netbeheerder Enexis monitort de capaciteit op het net en kan op deze ontwikkelingen anticiperen. In sommige wijken zal ook vooraf het net verzwaard worden, voordat limieten zijn bereikt. In samenspraak tussen de gemeente en Enexis kan er worden besloten om op natuurlijke momenten het elektriciteitsnet te verzwaren en mogelijk ook het gasnet te verwijderen, zoals bij rioolvervanging. Dit wordt ook wel het benutten van meekoppelkansen genoemd.
Netverzwaring en gasnetverwijdering hoeven niet per definitie op hetzelfde moment doorgevoerd te worden. Verzwaring van het elektriciteitsnet houdt in de meeste gevallen in dat er kabels verzwaard moeten worden en extra transformatorhuisjes in de wijk geplaatst moeten worden.
Opt-out
Binnen deze all-electric wijken zullen lokale eilanden van warmtenetten als opt-out kunnen voorkomen. Deze gebieden zullen alleen voorkomen bij wijken die grenzen aan warmtenetwijken. Ook is het mogelijk dat een deel van de bewoners en bedrijven kiest voor een kleinschalige collectieve oplossing met een bronnet.
Varianten
We onderscheiden twee varianten in dit transitiepad:
Relatief jonge wijken: deze wijken hebben bouwjaar van na 1995. Zij zijn al relatief goed geïsoleerd en hebben dus minder natuurlijke momenten nodig om de transitie te doorlopen. Deze wijken kunnen naar verwachting rond 2040 aardgasvrij zijn, door vanaf nu no-regret maatregelen op natuurlijke momenten te nemen.
Relatief oude wijken: deze wijken hebben een bouwjaar van voor 1995. Zij hebben relatief veel natuurlijke momenten nodig om de transitie te doorlopen en zijn naar verwachting pas rond 2050 aardgasvrij.
Tempo all-electric wijken
Wijknaam
Kern
Gemiddelde bouwjaar
Temponaar aardgasvrij
Ruwenbos
Enschede
1996
2021-2040
Het Brunink
Enschede
2009
2021-2040
Sleutelkamp
Enschede
1997
2021-2040
Oikos
Glanerbrug
2002
2021-2040
Eilermarke
Glanerbrug
2005
2021-2040
Eekmaat West
Glanerbrug
1998
2021-2040
De Leuriks
Enschede
1983
2021-2050
Stokhorst
Enschede
1978
2021-2050
Bolhaar
Enschede
1966
2021-2050
Delen Lonneker
Lonneker
1983
2021-2050
Delen Boekelo
Boekelo
1990
2021-2050
Bentveld- Bultserve
Glanerbrug
1975
2021-2050
Schipholt- Glanermaten
Glanerbrug
1983
2021-2050
Tabel 4: Tempo all-electric wijken
De verwachting is dat ook veel eengezinswoningen van na 1995 verspreid door de hele gemeente Enschede overstappen op een individuele verwarmingsoptie met een (hybride) warmtepomp tussen nu en 2040.
Op sommige plekken zal aansluiting op een warmtenet voor deze woningen wel rendabel of interessant zijn als dat bijv. mede mogelijk maakt dat woningen in de omgeving hierdoor ook op een warmtenet aangesloten kunnen worden. De gemeentebrede sturing op all-electric voor woningen na 1995 wordt nader beschreven in paragraaf 8.4
De overstap naar all-electric of hybride tussenoplossingen zal veelal gemaakt worden op natuurlijke momenten als bijvoorbeeld de cv-ketel aan vervanging toe is. Uiteraard moet de woning of het bedrijfsgebouw dan wel voldoende geïsoleerd zijn. Hierbij volgt ieder zijn eigen tijdpad. Een (wijk)uitvoeringsplan zal voor deze wijken voorlopig niet opgesteld worden. Wel zal dit transitiepad verder uitgewerkt worden in samenwerking met het Energieloket. Dit zal in deze all-electric wijken onder de aandacht worden gebracht.
Hoofdstuk 6.
Artikel 6.1.2
Transitiepaden all-electricwijken
Onderdeel van Transitievisie Warmte Enschede