Waarom is het een opgave?
De zorgkosten blijven toenemen. Om de betaalbaarheid van het stelsel op de lange termijn te kunnen garanderen wordt er steeds meer ingezet op preventie: het voorkomen van gezondheidsproblemen in plaats van het medicaliseren ervan. Hierbij is er landelijk vooral aandacht voor overgewicht, middelengebruik (alcohol, drugs) en roken. Deze onderwerpen zijn ook onderdeel van het in 2018 afgesloten Nationaal Preventieakkoord.
In 2022 is in een interactief proces met lokale organisaties en verenigingen een preventieakkoord voor de gemeente opgesteld, met onderliggend actieplan preventie. In dit actieplan zijn naast de nationale prioriteiten ook het terugdringen van eenzaamheid en de relatie tussen armoede/schulden/laaggeletterdheid en gezondheidsproblemen opgenomen.
Overgewicht is in de gemeente een fors probleem: 57 procent van de mensen heeft overgewicht, waar het regionale gemiddelde 50 procent is. Onder ouderen is dit percentage hoger. Een op de vijf inwoners rookt. Het aandeel dat regelmatig alcohol drinkt is niet hoger dan gemiddeld in de regio, maar toch tamelijk hoog. Ook het aandeel rokers is stabiel (17 procent van de volwassen inwoners rookt).
Wat willen we bereiken?
Meer bewustwording van gezonde keuzes en wat voor gevolgen die hebben.
Inrichten van meer rook- dan wel alcoholvrije zones.
Het aantal inwoners met een problematische verslaving laten dalen.
Meer inzetten op valpreventie voor ouderen.
Quote: Voeding is belangrijk, zeker wanneer er wat ouderdomskwaaltjes opspelen.
Wat gaan we doen?
Uitvoering geven aan het actieplan preventie. Naast de landelijke thema’s is hierin prioriteit gegeven aan eenzaamheid en armoede/schulden/laaggeletterdheid in relatie tot gezondheidsproblemen.
Bij het tegengaan van overgewicht wordt er nadrukkelijk gekeken naar activiteiten die gericht zijn op kinderen en jongeren, bijvoorbeeld door de gezonde schoolaanpak van de GGD. Op deze manier komen hun ouders ook in aanraking met de aanpak, waardoor er hopelijk een vliegwieleffect kan worden gerealiseerd.
Lokale organisaties en verenigingen zijn waar relevant medeverantwoordelijk voor de acties en prioriteiten op het gebied van preventie, en kunnen deels als signaalplaatsen dienen voor onder meer eenzaamheid en laaggeletterdheid.
Voor verslavingsproblematiek maken we verschillende doelgroepen inzichtelijk en kijken we welke voorliggende interventie we in kunnen zetten om verslavingen te voorkomen. Een voorbeeld hiervan is meer inzet van lokale organisaties en netwerken, waardoor verleiding en verslaving binnen deze doelgroep sneller en vaak beter kan worden behandeld. Duidelijke kanttekening bij veel van deze zaken is dat er ook landelijke stimulans nodig is. Bijvoorbeeld door de suikertaks en een verbod op reclames voor ongezonde producten. Het lokale instrumentarium is relatief beperkt, wat ons er uiteraard niet van moet weerhouden om hier wel op in te zetten.
In 2022 zijn de bushaltes in de gemeente voorzien van rookvrijborden. Er kunnen meer rookvrije zones worden gekozen en ingericht, maar om ook te kunnen handhaven is een wijziging van de lokale algemene plaatselijke verordening (APV) nodig. Dit wordt nader onderzocht.
Hoofdstuk 2 › Paragraaf 2.4
Artikel 2.4.2
Gezondheid bevorderen: uitvoering geven aan lokale preventieprioriteiten
Onderdeel van Integrale beleidsnota sociaal domein 2023-2026