Op basis van de Nederlandse wet, maar ook op basis van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens, dient het eigendomsrecht te worden beschermd. Ieder mens heeft recht op ongestoord genot van zijn eigendom, waaronder de woning. Dit recht mag worden ingeperkt als hiervoor een rechtvaardiging is. Een goede ruimtelijke ordening is zo’n rechtvaardiging. Op basis van de Wet ruimtelijke ordening worden in bestemmingsplannen eigendomsrechten ingeperkt. Bijvoorbeeld door in het bestemmingsplan aan te geven dat een pand de bestemming ‘wonen’ heeft. Bij Bed & Breakfast en particuliere vakantieverhuur worden panden met de bestemming ‘wonen’ verhuurd. Particuliere vakantieverhuur van een (gedeelte van een) woning is in de basis in strijd met deze bestemming.
Procedure
Op grond van de geldende wet- en regelgeving dient voor het aanbieden van Bed & Breakfast en particuliere vakantieverhuur een omgevingsvergunning te worden aangevraagd voor het afwijken van het geldende bestemmingsplan. Deze activiteiten vallen onder de noemer "buitenplanse activiteiten".
In bepaalde gevallen kan een aanvraag voor buitenplanse activiteiten echter worden behandeld als een binnenplanse afwijking van het bestemmingsplan. Binnenplanse afwijkingen zijn kleine afwijkingen waarvan de haalbaarheid eenvoudig is aan te tonen of niet nodig is, bijvoorbeeld omdat de activiteit naar aard en omvang gelijk te stellen is aan de huidige bestemming van het pand. Met andere woorden, als de activiteit niet veel verschilt van wat het pand momenteel al toestaat, kan de gemeente de aanvraag als een binnenplanse afwijking behandelen. In dit geval heeft het pand de bestemming "wonen". Het verblijven van een bezoeker in een Bed & Breakfast of in een woning voor particuliere vakantieverhuur wijkt niet veel af van de normale invulling van het pand als woning. De impact op de omgeving is niet heel anders dan wanneer er alleen wordt gewoond. Daarom kan deze activiteit worden beschouwd als een als een activiteit die past binnen de bestemming van het pand.
In situaties waarin sprake is van een binnenplanse afwijking, wordt de aanvraag niet ter inzage gelegd, aangezien belanghebbenden reeds de mogelijkheid hebben gehad om te reageren tijdens de vaststelling van het geldende beleid.