**1..** Voor de wijze van herstel en de verrekening van herstel-, onderhouds-, beheer-, en degeneratiekosten inzake ontstane schade die het gevolg is van de aanleg, instandhouding en opruiming van kabels of leidingen zijn meerdere varianten mogelijk, te weten:
Elementenverharding
variant A: Herstel en onderhoud uitgevoerd door of namens de gemeente;
variant B1: Herstel en onderhoud door netbeheerder;
variant B2: Herstel door netbeheerder en onderhoud door de gemeente;
variant C: Herstel door de gemeente voorafgaand aan algehele herbestrating.
Voor variant A geldt dat de netbeheerder de gemeente vijf werkdagen vooraf moet informeren over het moment waarop de herstelwerkzaamheden kunnen aanvangen. Indien deze termijn wordt overschreden moet de netbeheerder op zijn kosten de elementenverharding eerst provisorisch herstellen (terugbrengen van de verhardingsmaterialen in hetzelfde verband als voor de werkzaamheden aanwezig was, zodanig dat geen gevaar bestaat voor de weggebruiker). Vervolgens vindt definitief herstel plaats door of namens de gemeente.
Voor variant B1 geldt dat de netbeheerder op zijn kosten het herstel en onderhoud (met 12 maanden garantie conform RAW garantiebepalingen) verzorgt. Voor variant B2 geldt dat de netbeheerder op zijn kosten het herstel (met 12 maanden garantie in geval van overschrijding RAW garantienormen) verzorgt en dat de gemeente verantwoordelijk is voor het onderhoud.
Voor de varianten B1 en B2 geldt dat na overleg met de toezichthouder (bestratings-)materialen ten behoeve van inboet eventueel afgehaald kunnen worden op de gemeentewerf (zie artikel 8.1 zestiende lid en 8.2 derde lid Handboek kabels en leidingen).
Voor variant C geldt dat het herstel wordt uitgevoerd door of namens de gemeente, voorafgaand aan gehele herbestrating. In onderling overleg tussen de gemeente en de netbeheerder kan dit tarief in incidentele gevallen, afwijkend van de standaard keuze (zie artikel 5, eerste lid), toegepast worden als bijvoorbeeld grootschalige saneringen samenvallen met renovatie of reconstructie door de gemeente.
De herstel-, onderhouds-, beheer-, en degeneratiekosten worden in alle gevallen berekend volgens de vigerende tarieven, zie artikel 5, eerste lid.
Gesloten verhardingen, klinkerverharding > 100 meter, sierbestratingen en groenvoorzieningen (excl. bermen en gazons)
variant D: Herstel en onderhoud door of namens de gemeente.
Voor variant D geldt dat het herstel en onderhoud wordt uitgevoerd door of namens de gemeente en de marktconforme kosten worden volledig doorberekend aan de netbeheerder. De netbeheerder heeft geen garantieverplichting conform RAW garantiebepalingen.
**2..** Standaard wordt binnen de gemeente het herstel en onderhoud uitgevoerd door de netbeheerder. Hiervoor geldt het VNG-tarief, zie artikel 5, eerste lid.
Voor werkzaamheden aan klinkerverharding met een sleuflengte van meer dan 100 m moet vooraf overleg plaatsvinden met gemeente of herstel en onderhoud plaatsvindt volgens variant B1 of D.
**3..** Bij werkzaamheden waar ter plaatse gesloten verharding aanwezig is en de netbeheerder toestemming heeft gekregen van de gemeente om de gesloten verharding open te breken, moet de netbeheerder ervoor zorgen dat nadat de werkzaamheden zijn uitgevoerd de sleuf tijdelijk dicht gestraat wordt met betonklinkers. De netbeheerder moet de betonstenen zelf aanleveren. Het opbreken van de gesloten verharding en het dichtstraten van de sleuf moet gebeuren conform de voorschriften uit het Handboek kabels en leidingen.
De gemeente verzorgt het definitieve herstel van gesloten verhardingen. De gesloten verharding wordt tijdens het periodieke onderhoudsprogramma in opdracht van de gemeente hersteld. Hiervoor geldt een tarief behorend bij variant D, zie artikel 5, tweede lid.
**4..** De gemeente voert werkzaamheden aan c.q. het definitieve herstel van groenvoorzieningen (exclusief bermen en gazons) in eigen beheer uit of laat dit uitvoeren door een door de gemeente geselecteerde aannemer. Hiervoor geldt een tarief behorend bij variant D, zie artikel 5, derde lid.
Als de netbeheerder (projectmatig) toestemming krijgt van de gemeente om de werkzaamheden aan c.q. het herstel van groenvoorzieningen zelf uit te voeren, worden vóór verstrekking van het instemmingsbesluit of vergunning specifieke afspraken tussen de gemeente en de netbeheerder gemaakt. Afhankelijk van de omvang van het werk geldt dan voor de netbeheerder een garantietermijn van een jaar of een volledig groeiseizoen (week 13 t/m 45) na oplevering. De gemaakte afspraken worden vastgelegd in het instemmingsbesluit of de vergunning.
Werkzaamheden aan bomen worden te allen tijde uitgevoerd door of in opdracht van de gemeente, zie artikel 5, derde lid.
**5..** Het definitieve herstel van sierbestrating moet door een door de gemeente geselecteerde aannemer uitgevoerd worden. Hiervoor geldt een tarief behorend bij variant D, zie artikel 5, vierde lid.
De lijst met gemeentelijke aannemers is opgenomen als bijlage in het Handboek.
**6..** De gemeente en de netbeheerder kunnen (projectmatig) vooraf de afspraak maken dat de herstelwerkzaamheden door een door de gemeente geselecteerde aannemer uitgevoerd moeten worden. De lijst met gemeentelijke aannemers is opgenomen als bijlage in het Handboek. De kosten van deze werkzaamheden komen voor rekening van de netbeheerder en worden verrekend op basis van de werkelijke kosten.
**7..** De gemeente kan bij in gebreke blijven van de grondroerder (als de voorgeschreven (herstel)termijnen verstreken zijn of als herstel onvoldoende is of uitblijft) zelf noodzakelijke (herstel)werkzaamheden uit laten voeren door een door de gemeente geselecteerde aannemer. Dit zal tegen marktconforme tarieven geschieden en de kosten worden aan de netbeheerder doorberekend. De gemeente zal de netbeheerder er vooraf (schriftelijk) van in kennis stellen dat zij het herstel zal laten verrichten.
**8..** Alle overige (extra) kosten1Onder andere kosten van: specifiek herstel van bijzondere (sier)bestrating; eventuele extra werkzaamheden ten behoeve van het herstel van straatwerk in oude staat; de uitvoering van het Bouwprocesbesluit Arbeidsomstandigheden; verwijderen van uit gebruik genomen kabels of leidingen of het rijzen van kabels of leidingen op verzoek van de gemeente; verwijderen van aanstootgevende graffiti, posters enzovoort, van bovengrondse voorzieningen; het aanbrengen van anti graffitivoorzieningen op bovengrondse voorzieningen; extra aan te planten groen nabij bovengrondse voorzieningen ten behoeve van inpassing in de omgeving; noodzakelijke werkzaamheden aan groenvoorzieningen en bomen; vervanging en herplanten van groenvoorzieningen en bomen; het afvoeren, tijdelijke opslag en terugplaatsen van bouwstoffen; inboet en het leveren van extra bouwstoffen; afvoeren inclusief de stortingskosten van (vervuilde) grond, puin, vrijgekomen asfaltmaterialen; definitief herstel gesloten verhardingen; leveren, aanbrengen en opruimen van tijdelijke (verkeers-)voorzieningen en verkeersmaatregelen en bronbemaling; herstel van verborgen gebreken; het opnieuw aanbrengen c.q. aanwijzen van peilen en hoofdafmetingen; het nemen van maatregelen ten aanzien van de bereikbaarheid van andere kabels of leidingen of percelen; het tijdelijk verwijderen en terugplaatsen van bovengrondse obstakels (lichtmasten, verkeersborden); gevolgen voortvloeiend uit het breekverbod; de hulpdiensten of de gemeente die voortvloeien uit spoedeisende werkzaamheden/calamiteiten. die door de grondroerder (of de gemeente) gemaakt moeten worden vanwege door de netbeheerder geïnitieerde werkzaamheden met betrekking tot kabels of leidingen of een gevolg zijn van de voorwaarden en eisen die zijn opgenomen in de AVOI, het instemmingsbesluit of de vergunning en het Handboek komen in principe voor rekening van de grondroerder c.q. de netbeheerder. Over de eventuele verrekening van overige (extra) kosten zullen nadere afspraken worden gemaakt.