DE IDENTITEITSDRAGERS VAN DE OPENBARE RUIMTE IN DE BINNENSTAD
Rond de binnenstad liggen gelijkmatig verdeeld over de singels grote en kleine poorten als toegangen naar de binnenstad. Eenmaal in die binnenstad openbaart zich een aantal hele sterke ruimtelijke dragers in de openbare ruimte.
De binnenstad is ooit ontstaan bij de “kern” met de omgeving van de Sint Janskerk en de Markt.
De oude linten naar die oorsprong zijn duidelijk herkenbaar zoals de Kleiweg en de Lange Tiendeweg. Naast deze oude linten, die beiden nu inmiddels winkelstraten zijn, is ook de Lange Groenendaal vergelijkbaar als iets nieuwer (winkel)lint. De Agnietenstraat als nieuwe winkelstraat in de stadsplattegrond kan zich bij deze identiteit als winkellint voegen.
De Haven en de Gouwe met haar kades en bomen, die het water begeleiden, zijn sterke identiteiten. De grachten - soms enkelzijdig (Zeugwater) en soms tweezijdig (Turfmarkt) begeleid - zijn belangrijk in de cultuurhistorische plattegrond maar kunnen winnen aan samenhang. Een aantal voormalige watergangen zoals de Raam en Nieuwe Haven zijn gedempte grachten en havens en dienen nu als groenstructuren.
De singels benoemen de grens tussen de binnenstad en de omliggende wijken en hebben hun eigen duidelijke karakter. Het overgrote deel van de singels verzorgt het verkeer en de groene begeleiding van de binnenstad. De Vest en de Turfsingel hebben binnen de singels hun eigen, kleinschaliger en verkeersluwer karakter.
Alle relevante ruimtelijke structuren van de binnenstad zijn geïnventariseerd en bekeken op hun gewenste identiteit.
”Samen geven zij kleur en identiteitaan het weefsel van samenhangende en doorgaande structuren in de buitenruimte.”
Tijdens de totstandkoming van het Kwaliteitsplan zijn de verschillende ruimtelijke structuurdragers benoemd.
Voor alle dragende structuren in de buitenruimte van de binnenstad zijn het beeld en de identiteit in een aantal principeprofielen uitgewerkt (zie bijlage).
De openbare ruimte wordt zo een leesbare en duurzame structuur binnen de verschillende tijdslagen van de historische binnenstad.
Waar mogelijk zijn de thema’s klimaatadaptatie, vergroening en biodiversiteit meegenomen in de uitwerking. Voor alle benoemde structuren is in de bijlage een totaaloverzicht toegevoegd.
de Gouwe als een van de oudste en sterkste structuurdragers binnen het weefsel van de binnenstad
voorbeeldprofiel Havens
Als voorbeeld voor de uitwerking van de ruimtelijke structuurdragers in de bijlage, zijn hier twee profielen opgenomen.
Het linker profiel is het principeprofiel voor de Havens, in dit geval de Westhaven / Oosthaven of de Hoge en Lage Gouwe. Langs de Havens wordt in het Verkeerscirculatieplan ingezet op steeds minder auto’s op straat. Het parkeren wordt uitgefaseerd, waarmeer er meer ruimte ontstaat voor de voetganger en verblijfskwaliteit. Ook voor de bomen wordt extra boomvakgrootte (ondergronds en bovengronds) gerealiseerd met een onderbeplanting, die bijdraagt aan de biodiversiteit. Omdat de komende jaren deze route voor logistiek verkeer in de binnenstad van groot belang blijft, ligt het trottoir wel hoger dan de straat. Het hele profiel watert vanaf de gevel af richting de kade en uiteindelijk de watergang. Voor de verharding is gekozen voor duurzaam hergebruik van de oorspronkelijke gebakken verharding in de binnenstad.
Het rechterprofiel is een voorbeeld van één van de Linten. De linten zijn volledig verblijfsgebied, autoluw en daarmee kan het hele profiel in principe à niveau (ongedeeld) worden uitgevoerd. Kenmerkend voor de linten zijn molgoten die de “wandelloper” onderscheiden van de “margezones” aan weerszijden. Die margezones kunnen worden ingezet voor reclame, uitstalling, terrasruimte of stallingsgelegenheid voor de fiets. Vergroening is een opgave in deze drukbezochte gebieden, waarbij bomen de beste oplossing zijn als klimaatmaatregel. Een opgave maar wel nodig. Qua materiaal is gekozen voor gebakken materiaal in een mix van vier kleuren, waarbij naast rood, bruin en donkerbruin (deels herbruik) ook een klein percentage geel past. Deze mix maakt het kernwinkelapparaat onderscheidend, waarbij het geel bewust verwijst naar de kleur, die ook is toegevoegd op de Markt en rond de Sint Janskerk.
voorbeeldprofiel Linten
Hoofdstuk 2 › Paragraaf 2.4
Artikel 2.4.2
Ruimtelijke structuurdragers
Onderdeel van Kwaliteitsplan openbare ruimte binnenstad Gouda