Sterkten
Veere is een economische sterke gemeente met veel bedrijvigheid en toerisme. Dit is te danken aan goed ondernemerschap en uitstekende omgevingskwaliteiten. De combinatie van de authentieke, kleinschalige kernen, de mooie plattelandsomgeving en de lange stranden zorgen er samen voor dat er jaarlijks veel bezoekers afreizen naar onze gemeente.
Het ondernemend karakter van de gemeente en haar bewoners is terug te zien in het aantal bedrijfsvestigingen (2.966 in 2022), wat gemiddeld een stuk hoger ligt ten opzichte van vergelijkingsgebieden als Zeeland en Nederland. Daarnaast is er ook weinig werkloosheid en ligt het gemiddeld inkomen per huishouden hoog.
Op het gebied van hernieuwbare energie scoort de gemeente volgens de beschikbare cijfers erg goed. Dit is grotendeels te danken aan het grote windmolenpark op Neeltje Jans. Maar ook het percentage van zon op woondaken is hoog (28% in 2020).
De gemeente heeft daarnaast veel ZZP'ers in de gemeente (27,3% t.o.v. aantal banen in 2022), wat duidt op een ondernemende en flexibele lokale economie. De inwoners worden als bovengemiddeld gezond en vitaal beschouwd, wat een positieve impact heeft op de levenskwaliteit en productiviteit. Ook hebben de ondernemers een sterke lokale binding, wat zorgt voor een hechte gemeenschap en veel samenwerking.
Zwakten
De gemeente kampt met verschillende uitdagingen die van invloed zijn op de economische situatie en de ontwikkeling ervan. Een van de belangrijkste problemen is het gebrek aan jongvolwassenen in de gemeente en de hoge grijze druk (48,2% 65+ers ten opzichte van 15 - 64 jarigen). Dit betekent dat er een tekort is aan jonge arbeidskrachten en dat de verhouding tussen de werkende bevolking en de gepensioneerde bevolking uit balans is. Dit heeft gevolgen voor de beschikbaarheid van arbeidskrachten en de economische groei op de lange termijn.
Een ander aspect dat de economie van de gemeente beïnvloedt, is het gebrek aan georganiseerde bedrijventerreinen. Momenteel zijn er twee geconcentreerde bedrijventerreinen in Koudekerke en Serooskerke. Dit beperkt de mogelijkheden voor bedrijven om zich te vestigen en samen te werken in een gedeelde infrastructuur. In plaats daarvan zijn er veel (zeer)kleinschalige bedrijventerreinen en solitaire vestigingen, wat de samenwerking en synergie tussen bedrijven belemmert.
De ondernemers in de gemeente Veere hebben in diverse sessies met de gemeente aangegeven dat zowel het ondernemingsklimaat als het vestigingsklimaat relatief zwak is. Een algemeen gegeven is dat een aantrekkelijk ondernemingsklimaat onder andere gunstige belastingtarieven, subsidies en andere ondersteunende maatregelen voor bedrijven omvat. Een positief vestigingsklimaat kent factoren zoals goede infrastructuur, beschikbare ruimte voor bedrijven en een goed opgeleide beroepsbevolking. Het is van belang dat de gemeente actief werkt aan het verbeteren van het ondernemingsklimaat en het vestigingsklimaat om nieuwe bedrijven aan te trekken en bestaande bedrijven te behouden.
Kijkend naar de grootte van onze gemeente hebben we relatief veel ondernemers met aanvragen. Dit zorgt ervoor dat we als organisatie onvoldoende capaciteit hebben op het gebied van planologie. We ondervangen het op dit moment door via het intaketeam binnen 4 weken duidelijkheid te verschaffen of een aanvraag wel of niet kansrijk is.
Kansen
Er zijn verschillende belangrijke kansen die de economie in Veere positief kunnen beïnvloeden. Allereerst is het essentieel om te investeren in een sterke digitale en energie infrastructuur. Dit legt de basis voor een moderne economie en maakt het mogelijk om te profiteren van technologische ontwikkelingen.
De groei en ontwikkelingen in de zorgsector en creatieve innovatiesector bieden ook veel mogelijkheden. Door te investeren in deze sectoren kunnen we banen creëren en de lokale economie stimuleren.
Een ander belangrijk aspect is de overgang naar een circulaire economie. Door het verminderen van afval en het hergebruiken van grondstoffen kunnen we duurzamer en efficiënter opereren, met voordelen voor zowel het milieu (= groen) als de economie (= poen).
Met het aanstellen van een actief Ondernemersteam hoopt de gemeente op een flinke versterking van de gemeentelijke dienstverlening voor de bedrijven. Door de ondernemers meer bij het beleid te betrekken ontstaan er kansen in het verbeteren van het ondernemings- en vestigingsklimaat in de gemeente.
Bedreigingen
De gemeente kampt met verschillende uitdagingen die een impact hebben op de economische situatie. Ten eerste zijn er vervallen bedrijventerreinen en is er geen ruimte beschikbaar voor nieuwe ontwikkelingen. De ondernemers geven aan behoefte te hebben aan actief bedrijventerreinenbeleid van de gemeente. Momenteel is er sprake van belemmering op de groei en modernisering van bedrijven en worden economische mogelijkheden in de gemeente tot op zekere hoogte beperkt.
Daarnaast is er een grote economische afhankelijkheid van het toerisme in de gemeente, wat samengaat met hoge druk op de leefbaarheid in de kernen Veere, Grijpskerke, Aagtekerke en Gapinge. Hoewel toerisme economische voordelen biedt, kan een te grote stroom toeristen leiden tot overbelasting van de infrastructuur, hoge prijzen en verstoring in de balans tussen leefbaarheid en toerisme. Dit heeft vervolgens een negatieve invloed op de lokale economie en levenskwaliteit.
De gevolgen van crisissen, zoals inflatie, hogere energieprijzen, overbelast energienet/netcongestie en schaarste aan grondstoffen, hebben grote impact op de economie. Deze factoren leiden tot hogere kosten voor bedrijven en consumenten, waardoor de economische activiteit wordt beïnvloed en er mogelijk een vertraging of achteruitgang optreedt. Van evident belang is dat er, naast de sector recreatie en toerisme, actief ingezet moet worden op het verbreden van de economie. Tevens is het zo dat er gekeken moet worden naar het onderscheidend vermogen van de sector recreatie en toerisme, door samen met de ondernemers te zoeken naar koppelkansen met andere sectoren.
De gemeente Veere staat voor een uitdaging waarin huidige en verwachte milieubeperkingen, zoals stikstof, bodem, water en CO2-uitstoot, een aanzienlijke invloed zullen hebben op de economie. Deze beperkingen zullen de manier waarop bedrijven opereren en groeien sterk beïnvloeden, waardoor het noodzakelijk is om duurzame en innovatieve oplossingen te vinden die in lijn zijn met de milieudoelstellingen. Het is van cruciaal belang dat we ons aanpassen aan deze nieuwe realiteit en gezamenlijk werken aan een economie die zowel welvarend als milieuvriendelijk is.
Een toenemend zorgpunt is de afname van familiebedrijven als gevolg van overnames en schaalvergroting. Kleinschalige familiebedrijven worden geconfronteerd met meerdere uitdagingen, zoals het vinden van geschikte opvolgers en de concurrentie met grotere spelers die vaak veerkrachtiger zijn tijdens crisissituaties. Deze factoren zorgen ervoor dat veel familiebedrijven geneigd zijn hun bedrijf voor een aanzienlijke prijs te verkopen. Het verlies van familiebedrijven heeft gevolgen voor de lokale economie. De opkoop van kleinschalige familiebedrijven en de daaropvolgende schaalvergroting hebben gevolgen voor de lokale gemeenschap. Er ontstaat minder betrokkenheid van deze bedrijven bij de lokale gemeenschap. Bovendien veroorzaakt de opschaling van bedrijven een verandering in het economische landschap van de gemeente, waarbij grotere spelers de overhand krijgen en de diversiteit en het karakter van Veere verandert.
Hoofdstuk 2.
Artikel 2.2
Korte toelichting SWOT
Onderdeel van Omgevingsprogramma Economie Veere 2024-2027