De wettelijke basis, cijfers rondom alcoholgebruik en Waalwijkse ambities zijn de uitgangspunten voor het preventie en handhavingsbeleid. Daarbij conformeren we ons aan de doelstellingen uit het Nationaal Preventieakkoord (Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, 2018) die gericht zijn op het bestrijden van problematisch alcoholgebruik (Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, 2023). De belangrijkste doelen voor 2040 zijn:
Een daling van het aantal jongeren dat ooit alcohol heeft gedronken van 45% naar 25%. Het streven is om uiteindelijk tot 0% alcoholgebruik te komen onder de 18 jaar.
Een daling van het aantal zwangere vrouwen dat drinkt van 8,9% naar 4%. Het streven is om uiteindelijk tot 0% alcoholgebruik te komen. Vanuit het gezondheidsbeleid en het programma kansrijke start richten we ons ook specifiek op deze doelgroep, met diverse voorlichtingscampagnes en interventies.
Een daling van het overmatig alcoholgebruik van 8,8% naar 5%.
Een daling van zwaar alcoholgebruik van 8,5% naar 5%. Hierbij is vooral aandacht voor het aandeel zware drinkers onder jongvolwassenen tussen de 18 en 30 jaar.
80% van de Nederlanders van 12 jaar en ouder kent de belangrijke (gezondheids)effecten van alcoholgebruik.
100% naleving van de leeftijdsgrens vanaf 2030.
De focus in dit preventie- en handhavingsplan alcoholgebruik ligt voornamelijk op de doelen die aan beide aspecten (preventie en handhaving) te koppelen zijn. Het gaat hierbij om het alcoholgebruik van jongeren onder de 18 en het verstrekken van alcohol aan deze jongeren. Er wordt ook ingezet op de andere doelen middels preventieve activiteiten en acties die voortkomen uit het gezondheidsbeleid, ‘Jong in Waalwijk’ en de ‘Koers sociaal domein’.
Het verminderen van alcoholgebruik onder de 18 jaar is een van de speerpunten van het Nationaal Preventieakkoord en wordt uiteengezet in 3 doelen. Uiteindelijk is de doelstelling om tot 0% alcoholgebruik te komen onder de 18 jaar. Deze doelen worden hier weergegeven inclusief de meest recente cijfers van de jongeren in gemeente Waalwijk.
Het aantal scholieren (12-16 jaar) dat ooit alcohol heeft gedronken (heel glas of meer) daalt van 45% in 2017 naar maximaal 25% in 2040. In gemeente Waalwijk is dit nu 29% (Dashboard2, z.d.-a).
Het deel van de scholieren dat de afgelopen maand alcohol heeft gedronken gaat omlaag van 25% in 2017 naar 15% in 2040. In 2021 betrof dit in gemeente Waalwijk en de hele regio Hart voor Brabant nog 31% van de jongeren (Dashboard2, z.d.-a).
Onder het aantal jongeren dat de afgelopen maand heeft gedronken, daalt het aantal dat binget (5 of meer glazen bij één gelegenheid) van 71% in 2017 naar 45% in 2040. Voor gemeente Waalwijk zijn alleen cijfers bekend over wel of niet bingedrinken (niet als onderdeel van het aantal jongeren dat de afgelopen maand heeft gedronken). Dit percentage is in 2022 20% (Dashboard2, z.d.-a).
Op basis van deze doelen, de onderzoekscijfers in gemeente Waalwijk en de gesprekken met de Sociale Adviesraad Waalwijk en de Jongerenambassadeurs Waalwijk, komen we tot twee concrete acties om het preventie- en handhavingsbeleid in gemeente Waalwijk te versterken die we in de volgende hoofdstukken verder zullen uitwerken:
1. Een koppeling maken tussen landelijk en lokaal preventiebeleid
We haken aan bij landelijke campagnes en maken deze zichtbaar in gemeente Waalwijk, eventueel met een vertaling naar de Waalwijkse omgeving en jongeren.
2. De koppeling tussen preventie en handhaving versterken.
Preventieve activiteiten en handhaving kunnen verschillen en parallel worden uitgevoerd, maar daarnaast willen we ook dat er een logische opvolging komt van preventie naar handhaving. Een voorbeeld is het aansluiten van een nalevingscontrole op een landelijke campagne (zoals Dry January).
Door middel van bovenstaande acties streven we naar minder zwaar en overmatig alcoholgebruik en een daling van het alcoholgebruik bij jongeren onder de 18 en zwangere vrouwen in de periode dat dit plan van kracht is. Daarnaast beogen we meer bewustwording te creëren bij zowel ouders als jongeren over de schadelijkheid van alcohol. Tot slot streven we naar een verbetering in het de naleving van de leeftijdsgrens. In het schema in hoofdstuk 4 is dit verder uitgewerkt.
Hoofdstuk 3.
Artikel 3.2
Doelstellingen
Onderdeel van Preventie- en Handhavingsplan Alcohol Gemeente Waalwijk 2024-2027 (Niet voor Nix18)