Art. 4.2.1 Bomennota Apeldoorn 2024 – 2040

De Bomenplanner is een werkwijze bij projecten die ervoor zorgt dat mogelijke wensen en gevolgen voor bomen meegenomen worden in het proces. Vanaf het begin en in alle fasen van een planproces geeft het inzicht in de kansen en knelpunten van een ruimtelijk plan of een activiteit voor bomen. Bij de start van projecten wordt eerst het boombelang bepaald. Is het boombelang minder zwaarwegend, dan kan een ‘light’ versie van de bomenplanner volstaan. Deze begint met een visie op de groene buitenruimte ter plaatse. Gevolgd door een korte schets van behoudenswaardige bomen op deze locatie. Bij een project met een groot boombelang is de bomenplanner meestal uitgebreider. Bijvoorbeeld in de vorm van een doorlopende Bomen Effect Analyse (BEA) gedurende de hele looptijd van het project.9 De BEA is een heldere, bestaande en veel gebruikte methodiek waarmee het bomenbelang – hun waarde en functie - van begin tot eind kan worden meegenomen bij de besluitvorming over activiteiten in de buitenruimte. In het begin is de BEA strategisch van aard en krijg je uitgangspunten voor het behoud van de boom. In de loop van een bouwtraject wordt de BEA steeds verder uitgewerkt en leidt bijvoorbeeld tot advies over concrete beschermingsmaatregelen tijdens de realisatie van de activiteit. De Bomenplanner kan mogelijk leiden tot een onderzoek naar alternatieven of het vinden van een integrale oplossing. Het uitgangspunt is dat de kwaliteit van het bomenbestand en het kroonvolume op het niveau van Apeldoorn binnen bebouwd gebied omhoog moeten. Hiervoor is creativiteit vereist. Ook wanneer vanwege de functionaliteit van het ontwerp als geheel uiteindelijk gekozen moet worden voor de kap van een bijzondere boom, is het van belang om aan te geven op welke wijze de behoefte aan groen dan wordt ingevuld. De Bomenplanner beschrijft niet alleen de praktische gevolgen van een (gemeentelijk) plan op bestaande bomen en de bomenstructuur. Het biedt vooral perspectief om de groene buitenruimte optimaal of beter te benutten en in te richten. Daarbij rekening houdend met alle maatschappelijke opgaven, zoals wensen van inwoners en klimaatverandering. Het hangt van de aard van het plan (initiatief bij gemeente, ontwikkelaar of combinatie) af wat de rol van de gemeente precies is in het proces en hoe de Bomenplanner ingezet kan worden. Het is in alle gevallen belangrijk dat alle afdelingen binnen de gemeente die hier een rol in spelen goed worden meegenomen. Dit vraagt doorlopend om aandacht en goede communicatie binnen de gemeentelijke organisatie. Soort plan Initiatiefnemer Rol gemeente Rol bomenplanner Bouwplan voor privaat eigendom waarvoor een bouwvergunning nodig is Private partij Vergunningverlening; Toezicht op de bouw; Handhaving (als nodig) Meenemen gevolgen bouwplan voor eventueel kapvergunningplichtige bomen in vergunningverlening. Ontwikkelplan waarvan de openbare ruimte aan de gemeente wordt overgedragen Private partij Toetsende rol en eisen stellend ten aanzien van de over te dragen openbare ruimte. Vergunningverlening, directievoering, toezicht, handhaving Combinatie van aandacht voor bomen bij vergunningverlening en stroomschema in bijlage IV. Ontwikkelplan met een privaat deel en een openbaar deel waarbij de gemeente mede ontwikkelaar is Gemeente samen met private partij Gemeente maakt in de initiatieffase een gebieds- of projectvisie voor bomen en maakt afspraken met de ontwikkelende partij; Evt. ontwerpen openbare ruimte; Vergunningverlening, directievoering, Toezicht; Handhaving Zie uitwerking in bijlage IV met een stroomschema voor gebiedsgericht werken. Aanpassing / renovatie openbare ruimte Gemeente Ontwerpen openbare ruimte; Vergunningverlening, Directievoering Toezicht; Handhaving Meenemen kansen voor bomen in het ontwerp (gericht op synergie). Dwarsprofiel straat met bomen. Bron: Norminstituut Bomen. De aanpak bij een ontwikkellocatie waar de gemeente mede ontwikkelaar is, vraagt om de meest uitgebreide aanpak. De globale werkwijze bij dit type plannen wordt toegelicht in bijlage IV. Voor de verschillende typen (bouw)plannen wordt het gebruik van de Bomenplanner uitgewerkt in overzichtelijke, praktijkgerichte stappenplannen. Het gaat er daarbij om het proces zo in te richten dat er vroeg in het proces keuzes gemaakt worden en dat keuzes en afspraken worden vastgelegd. Met als doel dat we na realisatie kunnen concluderen dat is opgeleverd wat is afgesproken. De Bomenplanner is laagdrempelig en uitnodigend. Niet alleen de gemeente, maar ook initiatiefnemers en marktpartijen worden uitgedaagd om werk te maken van de ambitie tot vergroenen en het uitgangspunt om bestaande bomen zo veel als mogelijk te behouden. Vroegtijdig afspraken maken met de initiatiefnemer over op te leveren boomkwaliteit en behoud & bescherming van bestaande bomen is een belangrijk onderdeel van het proces. Wist je dat… … Eén grote boom een koelvermogen van wel 10 airco’s kan hebben? Uit onderzoek van Wageningen University & Research (WUR) blijkt dat een grote boom op een zonnige dag door verdamping van de bladeren (evapotranspiratie) en het creëren van schaduw een koelvermogen heeft van 20 – 30 kW, wat gelijk staat aan tien airco’s. Maar niet elke boom levert zoveel verkoeling. Het koelvermogen is afhankelijk van de grootte van de boom, de soort boom en de locatie van de boom.

Rechtspraak bij dit artikel