Bomen zijn de meest beeldbepalende elementen in het openbaar groen. Zeker wanneer ze volgroeid zijn. Bomen werden van oudsher aangeplant om belangrijke routes te markeren, voor houtproductie of om voor schaduw te zorgen. Daarnaast zijn het, mede dankzij de bloemen en vruchten, leefgebieden voor vogels en vele andere planten en dieren.
In deze paragraaf worden de belangrijkste punten rondom het beheer van bomen genoemd waar in de komende beheerperiode aandacht voor nodig is. In deel III zijn hiervoor in paragraaf 7.6 de kaders geformuleerd.
Bescherming en kap van bomen
Bestaande bomen staan geregeld ter discussie bij nieuwbouw, aanleg van een weg, of parkeerplaats, het plaatsen van zonnepanelen of omdat ze overlast geven. De wens is dan om de bomen te kunnen verwijderen. Omdat bomen ook andere algemene belangen dienen, is het belangrijk om als gemeente over juridisch geborgd kader te beschikken.
Het vellen van bomen is in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV 2020, Afdeling 3, artikel 4.11) geregeld. Bomen die op de lijst van Waardevolle Bomen staan zijn vergunningsplichtig en kennen een herplantplicht. Alle andere bomen mogen zonder vergunning gekapt worden en herplant is niet verplicht.
Er bestaat een niet vastgestelde lijst met beeldbepalende gemeentelijke bomen uit 2019. Voor particuliere bomen is er ook een niet vastgestelde lijst. De lijst moet formeel worden vastgesteld om ook bindingskracht te hebben (zie § 7.7).
Wat vinden onze inwoners, belangenorganisaties en raadsleden?
Zoek naar ruimte voor aanplant van extra bomen, bij voorkeur aaneengesloten rijen en aandacht voor soorten die aantrekkelijk zijn voor fauna en insecten.
Schep duidelijkheid wanneer wel of niet wordt ingegaan op klachten over overlast en hoe die worden afgehandeld.
In de afgelopen (10) jaren wordt bij aanplant van bomen rekening gehouden met (toekomstige) zonnepanelen. Bomen worden niet gekapt voor zonnepanelen. Hier is nog geen beleid voor vastgesteld.
Opnemen waar we het zwaartepunt leggen voor wel/niet kappen (beslisboom o.i.d.), hoe te handelen bij vervanging; herplantplicht (kan dat ook op een andere locatie?)
Beeldbepalende, monumentale of waardevolle bomen
De gemeente beheert ongeveer 4.600 bomen waarvan er circa 15010Onderzoek Pius Floris uit 2018 waarin ca 150 beeldbepalende bomen zijn aangewezen. Deze zijn op de nieuwe groenstructuurkaart opgenomen als ook de lijst uit 2016. De lijsten overlappen elkaar gedeeltelijk en zijn niet geheel actueel meer. op de (niet vastgestelde) lijst Waardevolle Bomen staan. Binnen de gemeente Landsmeer zijn er geen bomen aangemeld bij het landelijk register van Monumentale bomen van de Bomenstichting.
Criteria die bij de inspectie van 2019 zijn gehanteerd voor het aanwijzen van waardevolle bomen zijn:
Leeftijd ouder dan 50 jaar.
Stamdiameter groter 60 cm.
Conditie ten minste redelijk of goed.
Toekomstverwachting meer dan 10 of 20 jaar.
Met deze criteria is het nog weinig specifiek welke waarden de boom vertegenwoordigt (bv beeldbepalend, cultuurhistorisch, bijzondere soort, zie ook de criteria voor landelijke monumentale bomen). Voor een functionerend vergunningsstelsel op basis van een actueel te houden lijst van gemeentelijke en particuliere waardevolle bomen is dit wel aan te raden.
Onderhoud van bomen
De werkzaamheden die de gemeente aan de bomen uitvoert om ze te begeleiden tot volwassen, veilige bomen die oud kunnen worden bestaan overwegend uit:
Controle op veiligheid en gebreken (uitbesteed)
Begeleidings- en onderhoudssnoei (uitbesteed)
Verwijderen van stam- en wortelopschot
Schoonhouden van boomspiegels
Vellen van onveilige bomen
De gemeente kent op dit moment in verhouding veel grote en oudere bomen die de komende jaren steeds meer aandacht vragen. Inwoners ervaren daarvan – al dan niet terecht – steeds meer overlast in de vorm van vooral schaduw of angst voor vallende takken.
Vervangen of herplanten van dode, zieke of anders gevelde bomen wordt momenteel niet meer gedaan, zie paragraaf 9.3. Om op termijn een gevarieerd bomenbestand te krijgen is het van belang om op termijn weer bomen te kunnen planten.
Boomveiligheidscontroles (BVC)
De aanwezigheid van bomen in de openbare ruimte kan leiden tot gevaarlijke situaties of ongelukken. De beheerder is dan ook wettelijk verplicht om met regelmaat het bomenbestand visueel te controleren, de boomveiligheidscontrole (BVC). De opname wordt in eerste instantie gedaan volgens de VTA-methode (Visual Tree Assessment (VTA)): systematisch, visueel en met gebruik van prikstok en klophamer. Bij (mogelijk) onveilige bomen wordt vervolgens nader onderzoek (groeiplaats, kroon, sterkte) gedaan.
De frequentie van controle hangt af van het type boom, de leeftijd van de boom, de omgeving en de gebruiksintensiteit van het gebied. Het is gebruikelijk om hierbij een onderscheid te maken tussen attentiebomen en risicobomen. In gebieden waar de kans op gevaarlijke situaties gering is, wordt een lagere controlefrequentie aangehouden dan in gebieden waar het gevaar hoog is.
In de gemeente Landsmeer controleren gecertificeerde Boomveiligheidscontroleurs volgens onderstaand schema de bomen. Belangrijk is dat de uitkomsten van elke controle worden geregistreerd zodat aantoonbaar is dat de gemeente aan de wettelijke zorgplicht voldoet.
In 2019 heeft er volledige Boomveiligheidscontrole (VTA) plaatsgevonden. Naar aanleiding daarvan zijn bij 80 bomen maatregelen getroffen. Sindsdien wordt het volgende schema aangehouden voor de boomveiligheidscontroles
Leeftijd of type boom
Frequentie
Jonge bomen
1x per 5 jaar
Halfwas bomen en volwassen bomen met lage gevaarzetting
1x per 3 jaar
Attentie- en risicobomen
Jaarlijks
We gebruiken noodzakelijke cookies voor je account en beveiliging. Voor anonieme gebruiksstatistieken (Google Analytics) vragen we je toestemming. Meer over cookies