Art. 2.2 Leidraad inwonerbetrokkenheid Leusden — Bepaal de impact van het onderwerp

Niet elk plan of idee vraagt om uitgebreide inwonerbetrokkenheid. Voor een loszittende stoeptegel of een nieuwe werkwijze voor het aanvragen van een paspoort hoef je geen uitgebreid traject voor inwonerbetrokkenheid op te zetten. Tegelijkertijd zijn er onderwerpen die uitgebreide inwonerbetrokkenheid vragen omdat ze grote impact hebben. Om te bepalen welke aanpak past, kijken we naar de impact van een initiatief of opgave. Een kleine wijziging kan namelijk een grote invloed hebben op specifieke groepen. Denk aan een bushalte die verplaatst wordt, nieuw parkeerbeleid of het aanpassen van regels over (jeugd)zorg. En soms raakt een verandering weinig mensen, maar roept die wél sterke reacties bij vele anderen op. De impact die een plan of maatregel heeft, bepaalt het niveau van inwonerbetrokkenheid. Impact-factoren Om de impact te bepalen voorafgaand aan een proces van inwonerbetrokkenheid, weeg je vier factoren af: De gevolgen: wat merken mensen er in hun dagelijks leven van? De omvang: gebeurt het voor een specifieke doelgroep, in een straat, buurt, wijk of de hele gemeente? De aandacht: hoeveel maatschappelijke aandacht/onrust is er voor/over het onder- werp? De invloed: is er ruimte voor verandering? We bepalen bij iedere factor het impact-niveau en wegen vervolgens de totale impact. Zo kun je een onderwerp hebben dat geen gevolgen heeft, speelt op een zeer beperkte plek en waar je geen invloed op kunt uitoefenen, maar dat wel een veel aandacht heeft in de samen- leving. Samen afwegingen maken De uiteindelijke impact hangt af van de afweging die je als initiatiefnemer maakt nadat je alle factoren hebt overwogen. Dit voorkomt dat je bijvoorbeeld vergeet dat een proces van in- wonerbetrokkenheid met grote gevolgen, een grote omvang en veel aandacht er ook 1 kan zijn waarbij je niet in staat bent om er iets aan te veranderen, bijvoorbeeld door overmacht. Om het bespreken van de niveaus en domeinen overzichtelijk te maken, gebruik je onderstaande afwegingsmatrix. Niveau Factoren Niveau A - minimaal Niveau B - beperkt Niveau C - behoorlijk Niveau D - groter Niveau E – zeer groot Gevolgen Omvang Aandacht Ruimte voor Verandering Zo gebruik je het afwegingskader Beoordeel iedere dimensie afzonderlijk voor het betreffende initiatief of project. Bepaal welk niveau het meest van toepassing is op elke dimensie. Niet alle dimensies hoeven tot het- zelfde niveau te leiden. Weeg de dimensies goed tegen elkaar af. Enkele suggesties: Als 'gevolgen' en 'omvang' beiden hoog scoren, is meestal een hoger niveau vain inwonerbetrokkenheid gewenst; Als 'ruimte voor verandering’ laag scoort (weinig aanpasmogelijkheden), overweeg dan een lager niveau van inwonerbetrokkenheid; Als 'aandacht' hoog scoort, kan een hoger niveau van inwonerbetrokkenheid nodig zijn, zelfs als de andere factoren lager scoren. Maak een bewuste keuze op basis van de afweging. Het niveau met de meeste 'scores' is een goede indicatie, maar gebruik je professionele inzicht en ervaring voor de uiteindelijke beslissing. Overleg je keuze met betrokkenen, vooral wanneer je afwijkt van wat de matrix suggereert. Dit afwegingskader is een hulpmiddel om tot een weloverwogen keuze te komen, geen voor- schrift. De context van elk specifiek geval blijft belangrijk in de uiteindelijke besluitvorming over het niveau van inwonerbetrokkenheid. A minimale impact B beperkte impact C behoorlijke impact D grotere impact E zeer grote impact Niveau A: Voor initiatieven met minimale impact Dit niveau is voor dagelijkse werkzaamheden en situaties die weinig tot geen merkbare impact hebben op de omgeving of in de samen- leving. Tijdig en duidelijk informeren is hier voldoende. Denk aan: Reparatie van een deel van het wegdek Regulier onderhoud aan gemeentelijke voorzieningen Vervanging van bestaande elementen zonder functieverandering Interne werkprocessen die geen direct effect hebben op inwoners Niveau B: Voor initiatieven met beperkte impact Dit niveau past bij onderwerpen waar minder mensen iets van mer- ken en die makkelijk te begrijpen zijn. Inwonerbetrokkenheid gaat via direct contact tussen initiatiefnemer (een inwoner, bedrijf of gemeente) en de mensen die er mee te maken krijgen. Meestal is een eenvoudig stappenplan voldoende. Denk aan: Opzetten van gezamenlijk inkopen zonnepanelen Starten van een buurtmoestuin Aanpassen van de eigen woning met een uitbouw Niveau C: Voor initiatieven met behoorlijke impact Dit niveau past bij projecten die meer mensen raken en ook belangrijk zijn voor hen. Er is een beknopt stappenplan nodig voor de inwonerbetrokkenheid en soms professionele ondersteuning. Denk aan: Wijziging in de Mantelzorgondersteuning Start van een gezamenlijk energieproject Herinrichting van een speeltuin Niveau D: Voor initiatieven met grotere impact Bij deze initiatieven zijn veel inwoners betrokken en/of zijn de gevolgen groot voor hen. Er is een grondig stappenplan nodig en vaak ook professionele begeleiding van het proces rondom inwonerbetrokkenheid. Denk aan: Opstellen van een nieuwe nota over Sportbeleid Uitvoeringsplan in het kader van energiearmoede Aanleg van een zonneveld Bouw van een nieuw wijkcentrum Niveau E: Voor initiatieven met zeer grote impact Dit niveau past bij onderwerpen die belangrijk zijn voor de hele gemeente en waar veel mensen mee te maken krijgen. Er is een uitgebreid en planmatig traject voor inwonerbetrokkenheid nodig, vaak met externe begeleiding. Denk aan: Opstellen beleidskader Sociaal Domein Opstellen van klimaatbeleid Ontwikkeling van de omgevingsvisie Denk aan 3 tot 5 E-projecten voor inwonerbetrokkenheid per jaar De projecten op E-niveau zijn de zogenaamde sterprojecten, bijvoorbeeld de gemeentebrede ombuigingsmaatregelen of het maken van een nieuwe wijk. Zulke projecten zijn zeer uitge- breid, vragen meer tijd van de organisatie en doorgaans om een fiks budget. Het is daarom goed om vooraf na te denken over de voor- en nadelen van zulke projecten. In de praktijk is het waarschijnlijk logisch om jaarlijks niet meer dan 3 tot 5 van deze projecten te faciliteren. Stroomschema Afwegingskader

Rechtspraak bij dit artikel