Art. 6.2.1 Beleidsnotitie aanvullende kaders voor het toevoegen van incidentele woningen in het buitengebied van Tytsjerksteradiel — Afwegingskader omgevingsvisie: Omgevingskwaliteit is belangrijk

‘Onze bestaande ruimtelijke waarden, cultuurhistorie en identiteit vormen de basis voor alle ontwikkelingen. Dat betekent dat alle ontwikkelingen voortbouwen op de bestaande kwaliteiten de deze zo mogelijke versterken of verder ontwikkelen.’ Ruimtelijke waarden De bestaande ruimtelijke waarden binnen Tytsjerksteradiel zijn altijd al aan verandering onderhevig geweest en laten zich om die reden lastig eenduidig definiëren. Het landgebruik en het landschap in Tytsjerksteradiel is in de 20e eeuw ingrijpend veranderd, mede als gevolg van innovaties, toegenomen technologische mogelijkheden en toegenomen bevolkingsdruk. Ter illustratie: In 1950 bestond Burgum nog uit een kleinen lintbebouwing, gelegen in een gevarieerd halfnatuurlijk-agrarisch landschap. In 2021 is Burgum sterk veranderd en laat het zich qua oppervlak niet meer vangen in hetzelfde kaartbeeld. Er zijn in de tussentijd nieuwe functies toegevoegd – en ook alweer verdwenen – wat de dynamiek en voortdurende ontwikkeling van het landschap illustreert. Er is sprake van een toegenomen mate van verstedelijking, terwijl tegelijkertijd een relatief groot aandeel van het landgebruik nog agrarisch is. Met name de natuurlijke landschapsstructuren zijn in aanzienlijke mate verdwenen. Burgum in 1950 Burgum in 2021 Veel van de huidige ruimtelijke waarden en belangen zijn inmiddels (wettelijk) beschermd. Voorbeelden hiervan zijn geur- en geluidzonering rondom agrarische bedrijven in relatie tot nabijgelegen woningen. Andere ruimtelijke waarden, zoals landschappelijke en cultuurhistorische waarden, kennen een minder expliciete bescherming. Deze worden doorgaans beschermd via provinciaal en gemeentelijk beleid. Bijvoorbeeld in de vorm van stiltegebieden (provinciaal beschermd) en ‘dykswâllen’ (gemeentelijk beschermd). Waar gemeentelijk en provinciaal beleid en visies ruimte laten voor interpretatie, wordt het belang van natuur en landschap bij woningbouw vaak beoordeeld op basis van deskundigenrapporten en het advies van een ambtenaar of extern adviseur. De ruimtelijke en cultuurhistorische waarden binnen de gemeente Tytsjerksteradiel zijn in redelijke mate beschreven. Ook de ruimtelijke identiteit van de gemeente is voldoende gedocumenteerd. Open gebied Een groot deel van het grondgebied van de gemeente Tytsjerksteradiel bestaat uit het zogenoemde ‘open gebied’. Dit gebied betreft grotendeels (klei op) veenweide en ligt vrijwel volledig beneden NAP. De kleine ontwateringsdiepte zorgt ervoor dat veel boomsoorten hier van nature niet kunnen groeien. De soorten die wél voorkomen ontwikkelen een ondiep wortelgestel en zijn daardoor gevoelig voor windworp, het omwaaien van een boom met wortel en al. De kenmerkende openheid van het landschap wordt tenslotte in stand gehouden door de hogere windsnelheden, juist door het ontbreken van bomen. Bij het toevoegen van woningen in het buitengebied vormt dit landschapsbeeld een randvoorwaarde. Bebouwing staat vaak in scherp contrast met het open karakter van het landschap. Dit contrast kan – los van eventuele ontwerpaanpassingen – landschappelijk slechts worden verzacht met een landschapsvreemd element: bomen. Van oudsher was er op erven echter wel ruimte voor bomen; ze dienden een functioneel doel en werden daarom vaak geplant bij boerderijen. Die traditie biedt aanknopingspunten voor een passende landschappelijke inpassing. Toch wordt het provinciale beleid ten aanzien van beplanting in het open gebied momenteel vrij strikt geïnterpreteerd.

Rechtspraak bij dit artikel