3.1.1.Bestuurlijke waarschuwing
Een bestuurlijke waarschuwing is een schriftelijke mededeling van de gemeente aan de exploitant van een terras waarin wordt vastgesteld dat sprake is van een overtreding van de geldende regels. De waarschuwing dient als formele terechtwijzing en signaal dat bij herhaling of voortduring van de overtreding handhavend zal worden opgetreden, bijvoorbeeld met een last onder dwangsom. De waarschuwing heeft geen direct rechtsgevolg en vormt geen besluit waartegen bezwaar of beroep kan worden ingesteld.
3.1.2.Last onder dwangsom
Een last onder dwangsom is een herstelsanctie waarbij de gemeente een exploitant gelast om een overtreding van de terrasregels binnen een gestelde termijn te beëindigen of te voorkomen, op straffe van het verbeuren van een geldsom. De dwangsom wordt in principe opgelegd per constatering. Bij het bepalen van de hoogte wordt rekening gehouden met de aard van de overtreding en de financiële prikkel die nodig is om naleving af te dwingen. Als de dwangsom niet tot het gewenste resultaat leidt, kan worden overgegaan tot een last onder bestuursdwang of een nieuwe last onder dwangsom met hogere bedragen.
3.1.3.Modaliteit van de dwangsom
Bij het opleggen van een last onder dwangsom wordt per geval beoordeeld welke modaliteit het meest effectief is. Als uitgangspunt kiest de gemeente bij terrassen voor een dwangsom per overtreding. Deze is passend bij overtredingen die direct en volledig beëindigd kunnen worden, waarbij directe naleving nodig is vanwege impact op de openbare ruimte of veiligheid. Een dwangsom ineens biedt duidelijkheid, legt een stevige nalevingsprikkel en voorkomt langdurige controle. Afwijking is mogelijk indien de aard van de overtreding of de omstandigheden daartoe aanleiding geven. In die gevallen kan worden gekozen voor een dwangsom per constatering of per tijdseenheid.
3.1.4.Hoogte van de dwangsom
Bij het bepalen van de hoogte van de dwangsom wordt rekening gehouden met de aard en ernst van de overtreding en de impact op de openbare ruimte. De hoogte moet zodanig zijn dat naleving aantrekkelijker is dan het laten voortbestaan van de overtreding. Daarbij wordt ook gekeken naar het (economisch) voordeel dat met de overtreding wordt behaald en de financiële draagkracht binnen de branche.
In de sanctiematrix zijn richtbedragen opgenomen per categorie overtreding. Deze bieden houvast voor een consistente toepassing, maar laten ruimte voor afwijking in situaties waarin dat proportioneel is. Bij herhaling of aanhoudende overtreding kan de dwangsom worden verhoogd.
3.1.5.Preventieve last onder dwangsom
Een preventieve last onder dwangsom is een herstelsanctie die wordt opgelegd vóórdat een overtreding heeft plaatsgevonden. Deze kan alleen worden ingezet als er concrete, objectieve aanwijzingen (een klaarblijkelijk gevaar) zijn dat een exploitant op korte termijn de terrasregels zal overtreden. Eerdere overtredingen kunnen daarbij een rol spelen, maar zijn op zichzelf onvoldoende. Doel is om de overtreding te voorkomen door tijdig een financiële prikkel in te zetten.
3.1.6.Last onder bestuursdwang
Een last onder bestuursdwang is een herstelsanctie waarbij de gemeente een exploitant gelast een overtreding van de terrasregels binnen een gestelde termijn te beëindigen of ongedaan te maken. Als de exploitant hieraan geen gehoor geeft, beëindigt de gemeente de overtreding zelf, bijvoorbeeld door het verwijderen van terrasmeubilair. De kosten van deze uitvoering worden verhaald op de overtreder.
Bestuursdwang wordt met name toegepast wanneer sprake is van een ernstige overtreding en de exploitant weigert of nalaat om zelf de overtreding te beëindigen, ook na voorafgaande waarschuwing of dwangsom. Daarnaast kan bestuursdwang de voorkeur hebben bij overtredingen waarbij de kwaliteit van het herstel essentieel is. Denk bijvoorbeeld aan het verwijderen van ingrounds of het herstel van straatwerk, waarbij de gemeente wil voorkomen dat het herstel ondeugdelijk of niet conform de gestelde eisen wordt uitgevoerd.
3.1.7.Spoedeisende bestuursdwang
Bij urgente situaties, zoals ernstige belemmeringen van de doorgang voor hulpdiensten of directe risico’s voor de veiligheid, kan de burgemeester spoedeisende bestuursdwang toepassen. In dat geval kan direct worden gehandeld om de situatie te beëindigen. Bijvoorbeeld wanneer terrasmeubilair onveilig is geplaatst of het terras de toegang voor hulpdiensten blokkeert. Het besluit tot toepassing van bestuursdwang wordt zo spoedig mogelijk achteraf vastgesteld.
3.1.8.Hersteltermijn / begunstigingstermijn
Bij het opleggen van een last onder dwangsom of bestuursdwang wordt een redelijke termijn gesteld waarbinnen de overtreder de overtreding ongedaan kan maken. Deze zogeheten herstel- of begunstigingstermijn is verplicht op grond van artikel 5:24, tweede lid, en artikel 5:32a, tweede lid, van de Awb. Pas na afloop van deze termijn mag worden overgegaan tot het toepassen van bestuursdwang of verbeurt de dwangsom. De termijn wordt per casus bepaald, afhankelijk van de aard en ernst van de overtreding. In spoedeisende gevallen kan de burgemeester op grond van artikel 5:31, tweede lid, Awb bestuursdwang toepassen zonder voorafgaande begunstigingstermijn.
3.1.9.Zienswijze
Voordat de burgemeester overgaat tot het treffen van een bestuurlijke maatregel, wordt het voornemen daartoe schriftelijk aan de exploitant bekendgemaakt. Daarbij wordt de exploitant in de gelegenheid gesteld om zijn of haar zienswijze tegen het voorgenomen besluit schriftelijk of mondeling kenbaar te maken (artikel 4:8 Awb).
Indien van het horen van een zienswijze wordt afgezien, wordt dit gemotiveerd op basis van de uitzonderingsgronden in artikel 4:11 Awb.
De ontvangen zienswijze wordt betrokken bij de belangenafweging en motivering in het uiteindelijke besluit. Daarbij worden onder meer de ernst van de overtreding, het te beschermen belang en de evenredigheid van de maatregel gewogen.
De toepassing van de sancties per categorie overtreding is uitgewerkt in de sanctiematrix, opgenomen in hoofdstuk 4 van dit stappenplan.