Met de Wet opheffing algemeen bordeelverbod in 2000 is het in Nederland toegestaan om sekswerk onder gereguleerde voorwaarden bedrijfsmatig aan te bieden. In plaats van landelijke wetgeving koos de overheid voor een lokale invulling van het sekswerkbeleid en stelde gemeenten verantwoordelijk voor de formulering van dit beleid. Het idee hierachter is dat er ingespeeld kan worden op specifieke omstandigheden op lokaal niveau. Veel gemeenten in Nederland hebben in 2000 sekswerkbeleid gemaakt, zo ook de gemeente Bernheze.
Het kabinet werkt sinds 2009 aan landelijke wetgeving: de Wet regulering sekswerk (hierna Wrs). Met de Wet regulering sekswerk (Wrs) streeft de overheid naar een uniforme landelijke aanpak, waarin sekswerk beter gereguleerd en beschermd wordt. De wet introduceert onder meer een landelijke vergunningsplicht voor sekswerkers en exploitanten, een minimumleeftijd van 21 jaar, en verplichte intakegesprekken gericht op het signaleren van misstanden. Daarnaast komt er een landelijk register, en worden klanten strafbaar als ze gebruikmaken van illegaal sekswerk.
De wet is op 26 januari 2021 ingediend bij de Tweede Kamer. De Wrs leidt tot zorgen bij gemeenten, belangenorganisaties en sekswerkers zelf. Zij vrezen onder meer verdergaande stigmatisering, een toename van illegaal en onzichtbaar sekswerk en een belemmering van toegang tot zorg en bescherming. Dit heeft ertoe geleidt dat de wet op onderdelen wordt aangepast. Totdat de wet wordt ingevoerd, blijven gemeenten verantwoordelijk voor hun eigen lokale beleid. De verwachting is dat het nog lang duurt voordat de Wrs daadwerkelijk wordt aangenomen. Daarom motiveert de Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid1 Brief van 11 juli 2022 gemeenten om, in afwachting van de Wrs, door te gaan met het opstellen of actualiseren van lokaal sekswerkbeleid.
Naast de Wrs werkt de rijksoverheid ook aan het wetsvoorstel gemeentelijk toezicht op seksbedrijven (hierna: Wgts). Dit voorstel beoogt een wettelijke grondslag te geven aan gemeenten om bij het toezicht op seksbedrijven bepaalde bijzondere persoonsgegevens van sekswerkers te verwerken. Op dit moment ontbreekt die grondslag, waardoor het gemeentelijk toezicht in de praktijk beperkt is. Het wetsvoorstel voorziet in een wijziging van artikel 151a van de Gemeentewet, zodat gemeenten persoonsgegevens mogen verwerken als dat noodzakelijk is voor toezicht en handhaving bij seksbedrijven. De behandeling van het wetsvoorstel in de Tweede Kamer moet nog plaatsvinden. Tot die tijd blijft de gemeente gebonden aan de huidige wettelijke kaders.
Hoofdstuk 2.
Artikel 2.1.2.
Landelijke ontwikkelingen
Onderdeel van Beleidsnota sekswerk gemeente Bernheze