Algemeen
In hoofdstuk 1.1 is verwoord dat er vierjaarlijks een nota reserves en voorzieningen & weerstandscapaciteit opgesteld moet worden. In de Financiële verordening (artikel 212 GW) is door de raad mede bepaald dat er een nota risicomanagement & weerstandsvermogen opgesteld moet worden waarin tenminste het beleid behandeld wordt ten aanzien van:
Risicomanagement:
het risicomanagement en de wijze waarop deze wordt toegepast (hoe wordt met de risico’s omgegaan);
de wijze waarop de risico’s worden bepaald en opgevangen;
het omschrijven van de risico’s (in brede zin).
Weerstandsvermogen:
de beschikbare weerstandscapaciteit (waaronder de reserves en voorzieningen);
de risico’s van materieel belang;
het aanwezige t.o.v. het gewenste weerstandsvermogen.
Op grond van het BBV moet zowel in de beleidsbegroting als in het jaarverslag een paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing worden opgenomen. Deze paragraaf bevat in elk geval de volgende onderdelen:
een inventarisatie van de weerstandscapaciteit;
een inventarisatie van de risico’s;
het beleid omtrent de weerstandscapaciteit en de risico’s;
diverse voorgeschreven kengetallen;
een beoordeling van de onderlinge verhouding tussen de kengetallen (d) in relatie tot de financiële positie.
Onderstaand figuur maakt de verbinding zichtbaar tussen de nota reserves en voorzieningen & weerstandscapaciteit en de nota risicomanagement & weerstandsvermogen.
Weerstandscapaciteit – kader
Door middel van een goed systeem van risicomanagement kan worden bereikt dat de kans op het zich voordoen van onvoorziene tegenvallers afneemt. Maar als het nemen van risico’s onvermijdelijk of de beste keus is, dan moeten er maatregelen getroffen worden ter beantwoording van de vraag “hoe met deze risico’s omgegaan moet worden”.
Daarbij kan de aanwezige financiële weerstandscapaciteit als laatste achtervang dienen. Deze weerstandscapaciteit wordt gevormd door alle vrije middelen en mogelijkheden waarover de gemeente beschikt of kan beschikken. Deze kunnen aangewend worden ter dekking van de niet begrote kosten. Verliezen die op een andere manier, bijvoorbeeld via verzekering of voorziening/reservering, financieel zijn ondervangen vallen daar niet onder.
Voor de bepaling van de weerstandscapaciteit wordt onder meer gekeken naar de aanwezige algemene reserves. Het gaat hierbij om de vrij aanwendbare middelen. Daarnaast wordt de post “Onvoorzien” in de berekening meegenomen.
Weerstandscapaciteit – omvang
Tot de weerstandscapaciteit kunnen, gezien de bovengenoemde kaderstelling, de volgende reserves worden gerekend:
Algemene reserve (excl. reeds gelabelde bedragen en de reserve uit gronden Kampereiland);
Reserve bouwgrondexploitatie.
Bij de bepaling van de omvang van de weerstandscapaciteit kunnen naast deze reserves ook andere elementen worden meegenomen (o.a. onbenutte belastingcapaciteit, de post onvoorzien).
Risicomanagement
Door middel van risicomanagement worden risico’s systematisch geïdentificeerd, geanalyseerd en geëvalueerd ter voorkoming van de oorzaken en/of het beperken van ongewenste gebeurtenissen.
Het management maakt de afweging tussen het accepteren dat sommige risico’s er zijn en zich voor kunnen doen of het willen voorkomen/beperken van risico’s door bijvoorbeeld procesinhoudelijke maatregelen te nemen of door het aanleggen van een financiële buffer.
In de afzonderlijke nota Risicomanagement & Weerstandsvermogen is het risicomanagement binnen de gemeente Kampen nader uitgewerkt. Daarnaast wordt de relatie (verhouding) tussen de risico’s en de aanwezige weerstandscapaciteit, zijnde het weerstandsvermogen, in beeld gebracht.
Hoofdstuk 3.
Artikel 3.4
Weerstandscapaciteit
Onderdeel van Nota reserves en voorzieningen gemeente Kampen