Naar hoofdinhoud

Hoofdstuk 4 › Paragraaf 4.2

Artikel 4.2.5

Ambities

Onderdeel van Erfgoednota gemeente Voerendaal

De gemeente Voerendaal heeft al een eerste inventarisatie uitgevoerd naar beeldbepalende en karakteristieke bouwwerken (zie § 4.2.4). Vanuit het Rijk is de vraag gekomen om ook erfgoed uit de Tweede Wereldoorlog, de periode van de wederopbouw / Koude Oorlog en de periode 1965-1990 aan te duiden als behoudenswaardig monument en deze in de monumentenlijst op te nemen. Ook kenmerkende stedenbouwkundige structuren binnen de gemeente, zoals het Laurentiusplein en omgeving, verdienen aandacht om deze als behoudenswaardig erfgoed te beschermen bij toekomstige ontwikkelingen. Kerken zijn belangrijk voor het beeld van de dorpen en het landschap. Een deel van de kerken is beschermd als Rijksmonument, de andere hebben geen beschermde status. De kerken vragen binnen de monumenten een aparte aanpak vanwege hun religieus karakter. Het is voor de gemeente belangrijk dat er nagedacht wordt over hoe met kerkgebouwen in de toekomst wordt omgegaan, ook als ze hun religieuze functie verliezen, en hoe de kwaliteiten van het gebouw zich verhouden tot aanpassingen die nodig zijn voor het gebruik en de verduurzaming ervan. Een mooi voorbeeld van een herbestemming is de kerk Onze Lieve Vrouw van Altijddurende Bijstand in Kunrade (figuur 27).51 Het betreft een IBA-Parkstad project in samenwerking met Delphinium Zorg, het Kerkbestuur Voerendaal Kunrade, H&S adviseurs, de provincie Limburg en de gemeente Voerendaal; https://www.iba-parkstad.nl/projecten/olv-van-altijddurende-bijstand-kunrade. In het gebouw is een kleinschalige woonzorgvoorziening gerealiseerd. Met deze herontwikkeling wordt tegemoetgekomen aan de toenemende (maatschappelijke) vraag naar betaalbare kwalitatief hoogwaardige zorghuisvesting in de regio Parkstad. Het gebouw heeft tevens een sociaalmaatschappelijke wijkfunctie, terwijl ook de kapelfunctie is behouden. Figuur 27. Zorghuis alias kerk O.L.V. Altijddurende Bijstand te Kunrade (bron: Zorghuis Kunrade). De gemeente heeft dan ook de ambitie uitgesproken voor de mogelijke opzet van een Kerkenvisie, waarin uitgewerkt wordt hoe de gemeente met haar kerkgebouwen wil omgaan. Het samenwerkingsverband Toekomst Religieus Erfgoed biedt handvatten voor het opstellen van een Kerkenvisie.52 Toekomst Religieus Erfgoed, z.j. De visie zou breder opgezet kunnen worden en naast herbestemming van kerkgebouwen aandacht kunnen hebben voor herbestemming van waardevolle gebouwen in het algemeen. Daarnaast wordt bekeken of het opstellen van de Kerkenvisie een grensoverschrijdend project kan worden met de andere Parkstadgemeenten, vergelijkbaar met het archeologiebeleid. De gemeente Voerendaal heeft in het coalitieakkoord ook de ambitie uitgesproken om het erfgoed meer beleefbaar te maken en zo het toerisme in de streek te versterken.53Gemeente Voerendaal, 2022: 15. Het wil onder meer de routestructuren verbeteren en bekijkt de mogelijkheden voor e-mobility. Wandel- en fietsroutes kunnen karakteristieke monumenten, zoals kerken en kastelen, verbinden en zo het verhaal van de plek vertellen. Ook wil het gebouwen, inclusief (historisch) interieur, meer openstellen voor het publiek. In Voerendaal bevinden zich op korte afstand van elkaar vier kastelen: Rivieren, Puth, Haeren en Cortenbach. Deze hoge concentratie aan rijksbeschermde landgoederen en buitenplaatsen biedt een uitgelezen kans om deze meer in de kijker te zetten.

Rechtspraak bij dit artikel