Naar hoofdinhoud

Artikel 3.1

Programmadoel

Onderdeel van Duurzaamheidsagenda 2025-2028

Waadhoeke werkt binnen de provincie Fryslân samen om de doelen uit het Klimaatakkoord te halen. De Regionale Energiestrategie (RES) is het instrument om hier vorm aan te geven. Om in 2030 landelijk 55% CO2 te besparen ten opzichte van 1990 en in 2050 helemaal fossielvrij te zijn, zijn er grote veranderingen nodig. Lukt het de gemeente om in 2040 energieneutraal te zijn, dan dragen wij in grote mate bij aan de landelijke doelstellingen. Er is al wel een duidelijke neerwaartse trend te herkennen in de CO2-uitstoot, maar het doel is nog niet bereikt. Tussen 2017 en 2022 is er in Waadhoeke al 92 kiloton CO2 bespaard. Tabel 3.2 laat een overzicht zien van de belangrijkste wet- en regelgeving waar wij binnen de programmalijn ‘Oars mei enerzjy omgean’ mee te maken hebben of gaan krijgen. Daarnaast dragen we als SDG-gemeente binnen deze programmalijn ook bij aan drie van de zeventien globale doelstellingen. In bijlage 2 is een volledig overzicht van alle SDG’s te vinden. Waadhoeke verwijst in hoofdstuk 2 (paragraaf 2.3) naar de vier duurzaamheidsprincipes. Één van die principes is dat we niet sneller grondstoffen uit de aardkorst in het milieu brengen dan de natuur kan verwerken. We sluiten hierbij aan door het doel te stellen om energieneutraal te worden. De energie die we in 2040 nog gebruiken, moet duurzaam opgewekt worden. ‘OARS MEI ENERZJY OMGEAN’ – SDG’s Betaalbare en duurzame energie: verzeker toegang tot betaalbare, betrouwbare, duurzame en moderne energie voor iedereen. Industrie, innovatie en infrastructuur: bouw veerkrachtige infrastructuur, bevorder inclusieve en duurzame industrialisering en stimuleer innovatie. Klimaatactie: neem dringend actie om klimaatverandering en haar impact te bestrijden. Afbeelding 3.2: Overzicht wet- en regelgeving Europa-Nederland-Fryslân-Waadhoeke gericht op energie en warmte. Het begint met educatie Naar aanleiding van de participatieavond op 3 juni 2024 kwam naar voren dat de jeugd meer betrokken moet worden bij de energie- en warmtetransitie. Vanuit Waadhoeke wordt er momenteel actief ingezet op Natuur- en Milieueducatie (NME). Met onze samenwerkingspartners zijn we in gesprek om vanaf 2025 NME om te zetten in Natuur- en Duurzaamheidseducatie (NDE). Het pakket zal hierdoor uitgebreid worden met onderwerpen als de energietransitie, klimaatadaptatie en andere duurzaamheidsthema’s. Daarnaast werd tijdens het kernteamoverleg van 24 september 2024 de vraag gesteld om de mogelijkheden te onderzoeken van een faciliteit waar aanschouwelijk onderwijs kan worden gegeven. Dit ten behoeve van zowel basisonderwijs als voortgezet onderwijs. In deze faciliteit zou een overzicht kunnen komen van energiebesparende en energieopwekkende maatregelen, zodat er kennis van installaties en techniek kan worden opgedaan. Deze vraag gaan we breed uitzetten en we zullen met een voorstel naar de raad komen. Naast een educatiecentrum, is tijdens het kern-teamoverleg aangegeven dat onderwijs op locatie moet worden gegeven. Op dit moment gebeurt dit al wel voor educatie omtrent afval en natuur. De vervolgstap is besparen en isoleren Energieneutraal worden en CO2 besparen, begint met minder energie gebruiken. Wat je niet verbruikt, hoef je ook niet op te wekken. In 2030 moet Nederland 55% minder CO2 uitstoten vergeleken met 1990. Waadhoeke heeft als doel gesteld om in 2040 zelfs energieneutraal te zijn. Wanneer de gemeente deze doelstelling waarmaakt, is het realistisch te stellen dat we in grote mate bijdragen aan de landelijke doelstelling. We zetten dan ook fors in op besparen. Het isoleren van woningen is een essentiële stap in het energieneutraal worden.Niet alleen om energie te besparen, maar ook als stap richting een duurzame warmtebron. In het projectenoverzicht zijn de projecten gericht op besparen en isoleren terug te vinden. De energie duurzaam opwekken Alle energie die we nu en in de toekomst gebruiken, moet duurzaam worden opgewekt. Ook de warmtevraag voor inwoners én bedrijven moet van een duurzame en schone bron komen. De Regionale Energie Strategie (RES) richt zich op de duurzame opwek van energie en de (toekomstige) warmtevraag om de doelen van het landelijke Klimaatakkoord te halen. De Friese Energietafel (FET) is het samenwerkingsverband van de provincie, Wetterskip, de Friese gemeenten en de Friese Energie Alliantie (FEA) om de RES tot uitvoering te brengen. Wind op zee, energietransitie in sectoren als de landbouw, MKB/industrie en mobiliteit tellen niet mee in de RES. Waadhoeke is gestart met het gebiedsontwikkelingsproces Klimaatlandschap om hieraan invulling te geven. Naar aanleiding van het Klimaatakkoord én omdat het huidige energiesysteem tegen zijn grenzen aanloopt, is besloten om binnen het samenwerkingsverband van de Friese Energietafel (FET) te starten met de aanpak van de energie-infrastructuur. De provincie Fryslân, de Friese gemeenten, It Wetterskip, de Friese Energiealliantie (FEA) en de netbeheerders werken samen aan de ontwikkeling van een Friese Energievisie. De investeringen in het energienetwerk om de ontwikkelingen van bedrijven, woningbouw, mobiliteit en de plannen van energieproductie, - opslag en energie-infrastructuur mogelijk te maken, moeten beter op elkaar afgestemd worden qua plaats, planning, etc. Dit is noodzakelijk om de huidige en de verwachte toename van de netcongestie aan te pakken. Het vastlopen van het energiesysteem heeft schadelijke gevolgen voor de energietransitie, de economie en de samenleving. De energie duurzaam opslaan Efficiënte energieopslagsystemen spelen steeds meer een rol in de energietransitie. Opslag van energie kan dan ook in vele vormen. In het kernteam kwam met name de opslag van elektriciteit in batterijen aan bod. Batterijopslag is erg in ontwikkeling. Voor thuisgebruik, maar ook bijv. naast de opwek van grootschalige opwek of bij bedrijven. Batterijopslag kan een positief effect hebben op de netcongestie, maar kan er ook aan bijdragen. Voor de gemeente geldt dat we goed moeten afwegen waar en hoe we dit stimuleren. Overmatig batterijgebruik heeft nadelen, maar mits goed toegepast kan het zeker bijdragen aan een evenwichtiger energiesysteem. De Friese Energie Tafel (FET) doet onderzoek naar de mogelijkheden van energieopslag en een batterijbeleid, dit onderzoek loopt op dit moment nog. Het onderzoek richt zich op een aantal sporen, namelijk het opslaan van energie thuis, opslag in de buurt of een grootschalige energieopslag.

Rechtspraak bij dit artikel