6.4.1 Aanbod gestuurd
Het toezicht bij bouw- en sloopwerkzaamheden is primair aanbod gestuurd. De werkvoorraad volgt verleende omgevingsvergunningen en gemelde activiteiten en is daardoor niet volledig vooraf te plannen. Jaarlijks wordt in overleg met betrokken partijen een inschatting gemaakt van het te verwachten aantal bouw- en sloopactiviteiten. Op basis daarvan wordt de benodigde capaciteit voor het bouwtoezicht vastgesteld.
Voor bouwactiviteiten worden omgevingsvergunningen verleend. Het toezicht daarop omvat:
• Constructiecontrole: beoordeling van ingediende constructieve en geotechnische berekeningen.
• Bezoek/toezicht op de bouwplaats: controleren of de voorgeschreven werkwijze feitelijk wordt gevolgd.
6.4.2Toezichtsmatrix
Het bouwtoezicht wordt uitgevoerd aan de hand van een toezichtsmatrix. Hierin zijn de prioriteiten vertaald naar de frequentie en diepgang van controles per categorie bouwwerk. Het toezicht is daarbij ingedeeld in de volgende fasen:
Projectvoorbereiding
Aanloop
Omgeving
Onderbouw
Bovenbouw
Gevel/dak
Afbouw
Archivering
Per fase is vastgelegd op welke onderdelen het toezicht is gericht, of een onderdeel wel of niet wordt gecontroleerd (frequentie) en met welke diepgang. De matrix onderscheidt bovendien het ruimtelijke deel en het bouwtechnische deel van de bouwactiviteit.
Diepgang van toezicht
De diepgang volgt de prioriteiten in de matrix. Constructieve veiligheid en brandveiligheid krijgen de meeste aandacht. Bij de diepgang van het toezicht kent de navolgende niveaus:
Niveau
Omschrijving
Toelichting
1
Visuele controle (QuickScan)
Een vluchtige beoordeling op het oog op basis van kennis en ervaring zonder project specifieke tekeningen of details te raadplegen en of hulpmiddelen te gebruiken.
2
Beoordeling van hoofdlijnen en hoofdaspecten
Op het oog en met eenvoudige hulpmiddelen worden elementaire controles uitgevoerd. Er worden alleen algemene project specifieke tekeningen geraadpleegd (geen detailtekeningen).
3
Beoordeling hoofdlijnen en kenmerkende details
Op het oog en met eenvoudige hulpmiddelen worden elementaire controles uitgevoerd van de te beoordelen onderdelen. Daarnaast worden enkele kritische detailleringen in detail beoordeeld. Er worden algemene project specifieke tekeningen geraadpleegd en detailtekeningen van kritische detailleringen.
4
Integrale beoordeling op detailniveau
Op het oog en met de benodigde hulpmiddelen worden controles tot op detailniveau uitgevoerd. Alle project specifieke tekeningen en detailtekeningen worden geraadpleegd.
In aanvulling op de voorgaande niveaus wordt voor sommige toezichtsonderdelen de steekproef toegepast. De steekproef is een steekproefsgewijze controle van een toetsmoment.
Frequentie van toezicht
De controlefrequentie verschilt per situatie en is afhankelijk van de risico’s die samenhangen met het bouwwerk. Hoe groter de risico’s, des te hoger de controlefrequentie. Bij lage risico’s kan worden volstaan met laagfrequente of steekproefsgewijze controles; in sommige gevallen kunnen controles achterwege blijven.
De toezichtsmatrix is opgenomen in bijlage 3.
6.4.3 Voorbereiding van bouwtoezicht
De voorbereiding van het toezicht tijdens de bouw maakt onderdeel uit van de toezichtsmatrix. Afhankelijk van de categorie van het bouwwerk is deze voorbereiding minder of meer intensief. Onderdeel van de voorbereiding is altijd:
De controle van het vergunningendossier op volledigheid
Onderzoek naar eventuele aanvullende voorwaarden in de vergunning
Een beoordeling van de aanwezige bouwtechnische gegevens bij de vergunning.
Een beoordeling van het BLVC-plan (indien noodzakelijk).
Het inventariseren van de stikstofemissie beperkende maatregelen (informatieplicht)
Inwinnen van nader advies (juridisch, constructie enz.);
Afstemmen met (handhaving)partners;
Aanwezigheid melding start bouw (informatieplicht)
Op basis van deze gegevens en aan de hand van de toezichtsmatrix plant de inspecteur de toezichtsmomenten in.
Vrijwel altijd wordt (zeker bij de gevolgklasse 2 en 3) voorafgaande aan de start van de werkzaamheden een startgesprek met alle bij de bouw betrokken partijen gevoerd. Hierbij wordt de verleende omgevingsvergunning besproken en (nog) in te dienen technische gegevens. Ook worden de grootste risico’s van zowel het bouwwerk als de veiligheid voor de omgeving besproken en ook misschien de nodige aanvullende ontheffingen/vergunningen.
De inspecteur zorgt in het voortraject voor afstemming met de VRU over het gecombineerd uitvoeren van toezicht. Hierbij maakt de inspecteur op de aspecten met betrekking tot brandveiligheid bij complexe (gevolgklassen 2 en 3) bouwwerken afspraken met vergezeld van een inspecteur van de Veiligheidsregio Utrecht over eventuele gezamenlijke inspectiebezoeken en te beoordelen gegevens.
6.4.4 Basiswerkwijze toezichtsbezoek
De buiteninspecteurs werken met een applicatie op een IPad die de rapportageformats, toezichtprotocollen en bouwdossiers, inclusief de tekeningen, bevatten. De bevindingen worden op de bouwplaats of direct aansluitend aan de controle ingevoerd in een standaard rapportageformat en doorgezonden naar een databestand dat gekoppeld is aan het zaaksysteem.
Geconstateerde overtredingen tijdens de bouw- of sloopwerkzaamheden proberen we direct op te lossen in overleg met de bouwer, zonder dat daar formele sancties worden opgelegd. Overtredingen worden zoveel mogelijk direct door de inspecteur besproken met de bouwer. De constatering van de overtreding, het overleg daarover met de bouwer, de gemaakte afspraken en de uitvoering daarvan, worden ter plaatse geregistreerd. Is een gesprek ter plaatse niet mogelijk dan worden de constateringen en de eventueel te treffen maatregelen door de toezichthouder vastgelegd in een constateringsbrief die naar de bouwer/opdrachtgever wordt verstuurd. De toezichthouder controleert of de gemaakte afspraken of opgelegde maatregel binnen de gestelde termijn worden nageleefd.
Bij niet naleving van de afspraken die door de inspecteur met de bouwer zijn gemaakt wordt het toezichtsdossier door de inspecteur naar een handhavingsjurist gestuurd. Deze overweegt de inzet van juridische dwangmiddelen.
Hoofdstuk 6
Artikel 6.4
Toezicht tijdens de bouw
Onderdeel van Beleidsregel Toezichts- en Handhavingsstrategie Nieuwbouw, Verbouw en Constructiecontrole 2026, gemeente Utrecht