Naar hoofdinhoud

Hoofdstuk 3. › Paragraaf 3.1

Artikel 3.1.1

Een nieuwe categorisering van de historische linten

Onderdeel van Kwaliteitskader Historische Linten

In de Historische Lintenvisie Gouda 2021 zijn de Goudse linten geïdentificeerd waarbij ook zeer nauwkeurig is gekeken naar de lintzones en het invloedsgebied van de linten. De categorisering van de historische linten heeft zich beperkt tot weglinten en waterlinten, terwijl er een groter en nauwkeuriger onderscheid te maken is. De handreiking boerderijlinten Zuid-Holland biedt handvatten voor een verdere categorisering van de Goudse linten. In deze handreiking zijn de boerderijlinten van Zuid-Holland op basis van bodemtype, ontstaansgeschiedenis, hoogteverschillen, maat en schaal onderverdeeld in 5 clusters en 35 typen linten. Wanneer we vanuit deze methodiek, met onderscheid in bodem, ontginningsgeschiedenis, hoogteverschillen, maat en schaal naar de historische linten van Gouda kijken zijn 9 van de 35 Zuid-Hollandse linttypen ook in Gouda terug te vinden binnen 3 categorieën; veenlinten, vaartlinten en dijklinten. Op de volgende pagina worden de ontstaansgeschiedenis en kernkarakteristieken van de 3 categorieën beknopt beschreven. Veenlint Ontstaansgeschiedenis Veenlinten zijn ontstaan tijdens de ontginning van veengebieden, vaak vanaf de middeleeuwen. Vanuit een hoofdontginningsas - meestal een weg of een watergang - groef men sloten en weteringen om het veen te ontwateren. Langs deze as vestigden zich mensen, waardoor een langgerekt, lineair bebouwingslint ontstond. Veenlinten groeiden geleidelijk, met een open opzet die zicht bleef bieden op het omliggende landschap. Kernkarakteristieken Algemeen: veenlinten hebben typerende smalle, langgerekte kavels die worden omsloten door water. Veenlinten zijn lineair, kleinschalig, gevarieerd en intiem. Structuurdrager: weg en veenwetering. Dwarsprofiel: zeer smal wegprofiel met water aan weerszijden, symmetrisch. Hoogteverschil: geen hoogteverschil. Maat/schaal: kleinschalig en gevarieerd, kleine korrel aan de weg en grotere korrel erachter. Openheid: veelal half open, met ruime doorzichten naar het achterland via vrije kavels, tussen bebouwde kavels door en over de kavels heen. Erfafscheiding: streekbeplanting, knotbomen. Vaartlint Ontstaansgeschiedenis Vaartlinten zijn door mensen gegraven waterlopen. De bereikbaarheid die het water biedt maakte het aantrekkelijk hier te vestigen, de vaartlinten zijn daarom vaak vrij dicht bebouwd. De hoger gelegen en smallere boezems vangen polderwater op en voeren het af. Kernkarakteristieken Algemeen: vaartlinten hebben een gevarieerd karakter qua maat, schaal en ritmiek; met vaak kenmerkende hoogteverschillen en een directe relatie met de watergang. Structuurdrager: boezem of vaart. Dwarsprofiel: groene bermen en zichtbare watergang, asymmetrisch. Hoogteverschil: klein tot kenmerkend hoogteverschil. Maat/schaal: gevarieerd, kleinere korrel direct aan de watergang en grotere korrel erachter. Openheid: half open, met doorzichten naar het achterland via vrije kavels en/of vanaf de verhoogde watergang. Erfafscheiding: streekbeplanting. Dijklint Ontstaansgeschiedenis Dijklinten vormden zich historisch op en aan de binnendijkse zijde van dijken. Inwoners waren hier beschermd tegen overstromingen. Daarnaast boden dijken goede bereikbaarheid en uitzicht over het omliggende landschap en water. Langs dijken die hun primaire waterkerende functie hebben verloren - vooral polderdijken - is bebouwing aan beide zijden van de dijk ontstaan. Kernkarakteristieken Algemeen: linten met een kenmerkend hoogteverschil, gelegen aan dijken langs rivieren en in polders. Bebouwing bevindt zich zowel op, als onderaan de dijk. Structuurdrager: dijk. Dwarsprofiel: smalle kruin met steile taluds, asymmetrisch. Hoogteverschil: kenmerkend tot zeer kenmerkend hoogteverschil. Maat/schaal: gevarieerd, kleinere korrel direct aan of op de dijk, grotere korrel erachter. Openheid: half open, met doorzichten naar het achterland en het water via vrije kavels en panorama’s vanaf de dijk. Erfafscheiding: streekbeplanting.

Rechtspraak bij dit artikel