Art. 5 Circulaire met betrekking tot de bewaking en beveiliging van personen, objecten en diensten 2026 — Afspraken gerelateerd aan bewaken en beveiligen

Om het benodigde weerstandsniveau te bereiken is medewerking van de te beveiligen persoon essentieel. De gedragingen van de te beveiligen persoon dragen in grote mate bij aan diens veiligheid. Wanneer de te beveiligen personen niet of onvoldoende meewerken aan hun eigen beveiliging, kan de overheid niet, of niet goed, voldoen aan haar aanvullende verantwoordelijkheid. Dit kan leiden tot ineffectief optreden en tot veiligheidsrisico’s voor de persoon zelf, de omgeving en beveiligingsfunctionarissen. Doorslaggevende criteria voor de uitvoering van veiligheidsmaatregelen zijn de operationele uitvoerbaarheid, en de vraag of die uitvoering verantwoord is vanuit het oogpunt van de veiligheid van de medewerkers die belast zijn met de uitvoering van de specifieke maatregel. Aandacht voor de te beveiligen persoon is onverminderd het uitgangspunt binnen het taakveld bewaken en beveiligen. Dreiging en veiligheidsmaatregelen kunnen een grote impact hebben op de te beveiligen persoon, maar mogelijk ook op diens gezin, familie en naasten. Om de impact van dreiging en maatregelen op het (kern)gezin te beperken, zijn in het primaire werkproces een aantal stappen ingericht en initiatieven ontwikkeld om de personen te ondersteunen en hun weerbaarheid te verhogen. Een onderdeel is het inrichten van een expertisefunctie weerbaar bewaken en beveiligen, waarmee er naast het operationele beveiligingsproces ook meer gerichte aandacht komt voor het welzijn van de te beveiligen persoon. Experts dragen zorg voor de coördinatie van psychosociale ondersteuning en voeren weerbaarheidsgesprekken, waarin de betrokken persoon (en diens gezinsleden) een palet aan ondersteuningsmogelijkheden krijgt aangeboden, passend bij de behoefte en leefsituatie. De gesprekken voorzien niet in psychologische behandeling, maar hebben een signalerende functie. Indien de expert daar aanleiding voor ziet, kan altijd worden doorverwezen naar professionele zorg door een zorginstelling. Het algemene uitgangspunt is dat er over veiligheidsmaatregelen niet wordt gecommuniceerd. Belangen rondom inlichtingen, opsporing of vervolging kunnen daartoe in de weg staan. Met betrekking tot veiligheidsmaatregelen is het van belang dat te beveiligen persoon en de beheerders van te beveiligen objecten en diensten worden geïnformeerd over de aard van de dreiging en de getroffen maatregelen. Zij worden periodiek geïnformeerd over het verloop van de dreiging en de getroffen maatregelen door een vertegenwoordiger van de uitvoerende organisatie en het gezag. Het kan zijn dat gebeurtenissen of ontwikkelingen aanleiding geven om een te beveiligen persoon tussentijds te informeren. Eerst wordt binnen het taakveld bewaken en beveiligen zorgvuldig gekeken naar de dreiging en hoe deze gewaardeerd moet worden. Dit gebeurt voordat het gecommuniceerd wordt naar de te beveiligen persoon, of beheerder van object of dienst om onduidelijkheid en onrust zoveel als mogelijk te voorkomen. Het gezag spant zich vervolgens in om de te beveiligen persoon, of beheerder van object of dienst passend te informeren zodat zij ook hun eigen verantwoordelijkheid goed kunnen invullen. Dit vraagt aandacht voor de communicatie en, waar mogelijk, transparantie over de situatie en beslissingen. Het is niet mogelijk om de betreffende persoon, of de beheerder van object of dienst te allen tijde te informeren over iedere (be)dreiging of verdachte situatie. Belangen rondom inlichtingen, opsporing of vervolging kunnen hierbij in de weg staan. Ook wordt onder de aandacht van de beveiligde persoon en de beheerders van objecten/diensten gebracht, dat er tegen derden geen uitlatingen mogen worden gedaan over de dreigingsinformatie en genomen maatregelen. Daartoe kan een geheimhoudingsverklaring ter ondertekening worden voorgelegd. Deze terughoudendheid is cruciaal voor zowel de veiligheid van de persoon als van de beveiligers. Indien in het openbaar toch uitspraken worden gedaan over genomen veiligheidsmaatregelen, kan door de NCTV of het lokaal gezag worden besloten terughoudender te zijn met het verstrekken van informatie aan de beveiligde persoon en de beheerders van beveiligde objecten/diensten. Tevens kunnen elementen in het beveiligingsconcept worden aangepast.

Rechtspraak bij dit artikel