**1.** De bepalingen van de artikelen VII tot en met XIV met betrekking tot de openbare aanbestedingsprocedures en de procedures met voorafgaande selectie behoeven niet te worden toegepast onder de volgende omstandigheden, mits de onderhandse aanbesteding niet wordt gebruikt om een zo groot mogelijke mededinging te vermijden of op een wijze die resulteert in discriminatie tussen leveranciers uit andere landen die Partij zijn bij de Overeenkomst of bescherming van nationale producenten of leveranciers:
wanneer er in het kader van een openbare aanbesteding of een aanbesteding met voorafgaande selectie geen offertes zijn ingekomen, of wanneer de ingediende offertes onderling zijn afgestemd of niet voldoen aan de essentiële voorwaarden van de aanbesteding, of afkomstig zijn van leveranciers die niet aan de overeenkomstig deze Overeenkomst gestelde voorwaarden voor deelneming voldoen, een en ander evenwel mits de vereisten van de oorspronkelijke aanbesteding niet wezenlijk zijn gewijzigd in de opdracht, zoals die wordt gegund;
wanneer de produkten of diensten in het geval van kunstwerken of om redenen in verband met de bescherming van exclusieve rechten, zoals octrooien of auteursrechten, of nog bij het ontbreken van concurrentie om technische redenen, alleen kunnen worden geleverd door een bepaalde leverancier en er geen redelijk alternatief of substituut bestaat;
in strikt noodzakelijke gevallen, wanneer de produkten of diensten om uiterst dringende redenen wegens gebeurtenissen die door de instantie niet konden worden voorzien niet tijdig kunnen worden verkregen door middel van openbare aanbestedingsprocedures of aanbestedingsprocedures met voorafgaande selectie;
bij aanvullende leveringen door de oorspronkelijke leverancier die zijn bedoeld als vervanging van onderdelen voor reeds uitgevoerde leveringen of reeds geleverde installaties, of als uitbreiding van die leveringen, dienstverlening of installaties, indien verandering van leverancier de instantie ertoe zou nopen materiaal of diensten aan te schaffen die niet aan de vereisten van onderlinge verwisselbaarheid met het bestaande materiaal of de bestaande diensten zouden voldoen1)Onder „bestaand materiaal” dient hier ook software te worden verstaan voor zover de oorspronkelijke aanschaffing van de software onder de Overeenkomst viel.;
wanneer een instantie prototypes of nieuwe produkten of diensten aanschaft die op haar verzoek tijdens de uitvoering van een specifieke opdracht inzake onderzoek, proefneming, studie of oorspronkelijke ontwikkeling ten behoeve van die opdracht zijn ontwikkeld. Wanneer dergelijke opdrachten zijn vervuld, vallen de daarop volgende aanschaffingen van produkten of diensten onder het bepaalde in de artikelen VII tot en met XIV1)De oorspronkelijke ontwikkeling van nieuwe produkten of diensten kan een beperkte produktie of levering omvatten, met de bedoeling de resultaten van veldonderzoek te verzamelen en aan te tonen dat het produkt of de dienst geschikt is om met inachtneming van aanvaardbare kwaliteitsnormen in grote hoeveelheden te worden geproduceerd of geleverd.;
wanneer aanvullende bouwwerkzaamheden die niet in de aanvankelijke opdracht waren opgenomen maar die binnen de doelstellingen van de oorspronkelijke aanbestedingsstukken vallen, als gevolg van onvoorziene omstandigheden noodzakelijk zijn geworden om de daarin beschreven bouwwerkzaamheden te voltooien, en de instantie de opdrachten voor de aanvullende werkzaamheden moet gunnen aan de aannemer die de betrokken werken uitvoert omdat de scheiding van de aanvullende bouwwerkzaamheden van de oorspronkelijke opdracht om technische of economische redenen moeilijk zou zijn en de instantie aanzienlijk ongemak zou bezorgen. De totale waarde van de met het oog op de aanvullende bouwwerkzaamheden geplaatste opdrachten mag evenwel niet meer bedragen 50% van het bedrag van de hoofdopdracht;
in het geval van nieuwe bouwwerkzaamheden, bestaande in de herhaling van soortgelijke werkzaamheden, welke beantwoorden aan een basisproject dat het voorwerp heeft gevormd van een overeenkomstig de artikelen VII tot en met XIV geplaatste eerste opdracht en waarbij de instantie in de aankondiging van de voorgenomen aanbesteding betreffende de eerste bouwwerkzaamheden heeft vermeld dat voor de gunning van opdrachten voor dergelijke nieuwe werkzaamheden gebruik kan worden gemaakt van onderhandse procedures;
voor produkten die op een goederenmarkt worden aangekocht;
voor aankopen die worden gedaan onder uitzonderlijk gunstige voorwaarden waarvan alleen op zeer korte termijn gebruik kan worden gemaakt. Deze bepaling heeft ook betrekking op ongewone uitverkopen van ondernemingen die normaliter geen leveranciers zijn en op de verkoop van de activa van ondernemingen die in vereffening zijn of onder het beheer van een curator staan. Routine-aankopen bij vaste leveranciers vallen niet onder deze bepaling;
in het geval van opdrachten die worden gegund aan de winnaar van een prijsvraag, mits die prijsvraag is georganiseerd op een wijze die verenigbaar is met de beginselen van deze Overeenkomst, met name betreffende de bekendmaking, in de zin van artikel IX, van een oproep tot hiervoor erkende leveranciers, om deel te nemen aan de prijsvraag, waarbij een onafhankelijke jury de winnaars aanwijst aan wie de opdrachten voor het maken van ontwerpen worden gegund.
**2.** De instanties maken proces-verbaal op van elke opdracht die overeenkomstig de bepalingen van lid 1 is gegund. Ieder proces-verbaal bevat de naam van de aanbestedende instantie, de waarde en de aard van de aangeschafte goederen of diensten, alsmede het land van oorsprong en een uiteenzetting over de in dit artikel bedoelde omstandigheden waarin de opdracht is gegund. Dit proces-verbaal blijft bij de betrokken instanties berusten en staat ter beschikking van de voor de instantie verantwoordelijke autoriteiten om zo nodig te kunnen worden gebruikt bij de procedures van de artikelen XVIII, XIX, XX en XXII.
Artikel XV
Onderhandse aanbesteding
Onderdeel van Overeenkomst inzake overheidsopdrachten· Financieel en economisch recht
Deze tekst geldt sinds 25 oktober 1996