Bijlage Beleidsplan integrale schuldhulpverlening gemeente Alkmaar

Budgetwinkel

Inwoners van Alkmaar vragen soms ‘te laat’ of geen hulp bij het voorkomen van of oplossen van schulden. Wanneer zij niet tijdig geholpen worden vergroot dit de kans op problematische schulden wat vervolgens andere maatschappelijke kosten tot gevolg kan hebben. De Budgetwinkel wil schulden voorkomen en vroegtijdig doorverwijzen naar schuldhulpverlening of flankerende hulp.

De medewerkers van de Budgetwinkel bieden ondersteuning bij het opzetten en ordenen van de huishoudfinanciën. Zij geven tips en adviezen over het ordenen van post, bewaren en opvolgen van documenten. Daarnaast bieden zij ondersteuning bij het maken van een budgetoverzicht, kijken zij met klanten waar bezuinigd kan worden en kan worden doorverwezen naar voorliggende voorzieningen. Wanneer klanten in aanmerking komen voor het aanmeldgesprek schuldhulpverlening zullen zij hiernaar worden doorverwezen. Intussen kunnen zij ondersteuning bieden bij het contact opnemen van schuldeisers, zoals het voorbereiden van telefoongesprekken of aanschrijven van schuldeisers. Het uitgangspunt is hierbij het aanleren van vaardigheden, zodat de klant leert en mogelijk een volgende keer geen hulp nodig heeft van de medewerkers van de budgetwinkel. Daarnaast wordt wanneer mogelijk/nodig, doorverwezen naar de flankerende hulp.

De Budgetwinkel wordt bemand door twee 3e jaars HBO stagiaires Sociaal Juridische Dienstverlening of Maatschappelijk Werk en Dienstverlening (kosten circa € 13.400 p.j.). Op verschillende locaties (buurthuizen en wijkcentra) in Alkmaar, houdt de Budgetwinkel spreekuur. Het doel hiervan is de dienstverlening laagdrempelig aan te bieden (kosten circa € 3.000 p.j.).

Formulierenbrigade

Met de bijzondere bijstand en andere regelingen voor mensen met een laag inkomen, wordt niet iedereen bereikt die daar wellicht recht op heeft. De Formulierenbrigade helpt inwoners bij het aanvragen van deze voorzieningen en regelingen. Naast het tegen gaan van niet-gebruik, door inwoners van Alkmaar ondersteuning te bieden bij het invullen van formulieren voor voorzieningen en regelingen, heeft de formulierenbrigade ook een tweede doelstelling. De Formulierenbrigade kan ook gezien worden als een re-integratie instrument, een werkervaringsplaats voor mensen die gebruik maken van een bijstandsuitkering. De Formulierenbrigade wordt bemand door de coördinator (4 uur) en 5 brigadiers. De brigadiers zijn inwoners uit de gemeente Alkmaar met een WWB uitkering.

Zij krijgen een vergoeding voor de werkzaamheden die zij verrichten voor de Formulierenbrigade. Deze vergoeding komt uit het participatiebudget van het werk-deel/sociale activering van de WWB.

De Formulierenbrigade houdt op verschillende locaties in Alkmaar spreekuur. Het doel hiervan is laagdrempelige dienstverlening aan te bieden. Voor deze locaties wordt geen huur in rekening gebracht, hier zijn dus geen kosten aan verbonden.

Voorlichting scholen (uitgevoerd door Kern8)

Steeds meer jongeren gaan niet bewust om met geld waardoor zij al op jongere leeftijd in de schulden raken 9 Van alle jongeren tussen de 15 en 25 jaar zegt een derde wel eens geld te lenen. Van de jongeren tussen de 21 en 34 jaar heeft 48% een lening en ruim 30% een schuld (vanaf € 5.000). Problematische schulden komen steeds vaker voor bij jongeren die zelfstandig gaan wonen. Uitwonende jongeren staan vaker rood dan jongeren die nog thuis wonen, 56% tegen 33%. Ook hebben zij vaker een lening dan thuiswonende jongeren, 36% tegen 29%.. Onder de naam MoneyTalk wordt voorlichting gegeven op scholen over Schulden en Reclame & Verleiding om de bewustwording bij jongeren te bewerkstelligen.

De voorlichting is ontwikkeld door de voormalige afdeling schuldpreventie en is overgedragen aan Kern8. Als prioritaire doelgroep is benoemd de leeftijdsgroep 14 t/m 18 jaar en voor wat betreft opleidingsniveau Vmbo en Mbo niveau 1 en 2 op de volgende scholen:

• - Vmbo 3e of 4e jaar: Van der Meijcollege, PCC Oosterhout seniorcollege en Clusiuscollege.
• - MBO niveau 1 en niveau 2: Horizoncollege en Clusiuscollege.

Convenanten

Met de woningcorporaties in Alkmaar zijn convenanten afgesloten om te voorkomen dat mensen uit huis worden gezet. Wanneer bewoners een huurachterstand hebben, krijgen zij een betalingsherinnering. Bij een tweede herinnering worden zij gewezen op hulp die zij kunnen krijgen bij de afdeling schuldhulpverlening van de gemeente Alkmaar. Wanneer klanten niet aan hun betalingsverplichting voldoen en geen hulp vragen bij de gemeente Alkmaar, krijgen zij een brief met het onderwerp dreigende uithuisplaatsing. Zij worden wederom gewezen op de afdeling schuldhulpverlening. Wanneer de klant hier geen gebruik van maakt zal de deurwaarder een vonnis aanvragen bij de rechtbank waarna een datum voor uithuisplaatsing zal worden bepaald.

Wanneer klanten hiervan melding ontvangen kunnen zij nog tot maximaal 3 dagen voor de datum van uithuisplaatsing bij de afdeling schuldhulpverlening terecht waarna getracht zal worden alles in het werk te stellen om uithuisplaatsing te voorkomen.

Informeren vrijwilligers

Vrijwilligers zien cliënten vaak als eerste omdat zij achter de voordeur komen. Vervolgens bouwen zij veelal een vertrouwensband op. Vrijwilligers hebben dan ook een belangrijke rol in de signalering en doorverwijzing van inwoners met schulden. Er zijn samenwerkingsafspraken gemaakt met vrijwilligersorganisaties. Omdat de huidige manier van voorlichting aan vrijwilligers arbeidsintensief is, wordt in Alkmaar digitaal voorlichtingsmateriaal ontwikkeld specifiek afgestemd op de doelgroep vrijwilligers. Mogelijk zal de vrijwilligersacademie hier een verdere rol in spelen.

Netwerkoverleg/doorverwijsafspraken

Eens in het half jaar vindt er een netwerkoverleg plaats met vertegenwoordigers van de gemeente Alkmaar (WWB en afdeling schuldhulpverlening), WWZ-Wijzer, GGZ-NHN, MEE, Humanitas, het Veiligheidshuis en De Wering. Dit overleg heeft als doel op de hoogte te zijn en blijven van de organisaties, de veranderingen, het aanbod, de manier van werken zodat er wederzijds op een goede manier kan worden overgedragen. Er zijn doorverwijsafspraken gemaakt en men weet elkaar door dit overleg snel te vinden. Voorkomend uit het netwerkoverleg vinden er werkbezoeken/stages plaats.

Duurzame financiële dienstverlening (DFD)

DFD is een product met een preventief karakter. Het doel van DFD is het in evenwicht houden van inkomsten en uitgaven van de klant, waarbij is vastgesteld dat het bestaande schuldprobleem door in of bij die persoon gelegen omstandigheden nog niet duurzaam opgelost kan worden. DFD is erop gericht om de maatschappelijke positie van de klant niet te laten verslechteren. Het kan gebruikt worden om die klanten te kunnen helpen, waarvan het schuldprobleem niet opgelost kan worden middels Herfinanciering, Betalingsregeling, Saneringskrediet of Schuldbemiddeling. DFD is een belangrijk in te zetten product in de preventie en nazorgfase. Ook om de regie te behouden op de ontwikkeling van de klant en op tijd waar nodig andere maatregelen te treffen.