Art. 2.3.2 Samenloop van strafrecht en ambtenarenrecht Handboek Ambtelijke integriteit

Het kan voorkomen dat een ambtenaar strafrechtelijk wordt vervolgd door Justitie. Dat is op zichzelf onvoldoende grond om de ambtenaar meteen ook plichtsverzuim te verwijten. Er zal dus uit eigen onderzoek moeten blijken of er ook sprake is van ambtelijk plichtsverzuim. Daarbij mag wel gebruik gemaakt worden van documenten uit het strafrechtelijke opsporings- en vervolgingstraject (zoals een proces-verbaal) als die beschikbaar zijn. Maar verder zijn het strafrechtelijke traject en het interne disciplinaire traject gescheiden. Daardoor is het mogelijk dat een ambtenaar twee keer voor het zelfde gestraft wordt, een keer strafrechtelijk met een vonnis door de rechter, en een keer door de werkgever omdat er sprake is van plichtsverzuim20Het beginsel ‘ne bis in idem’ is dus niet van toepassing op een samenloop tussen strafrecht en ambtenarenrecht.. Ook als de rechter niet overgaat tot een veroordeling omdat het bewijs ontbreekt, kan in sommige situaties toch een disciplinaire straf volgen, bijvoorbeeld wanneer eigen onderzoek door de organisatie leidt tot ernstige twijfel over de integriteit en betrouwbaarheid van een ambtenaar. Wanneer een ambtenaar van zijn vrijheid is beroofd in het kader van opsporing en vervolging - door voorarrest of gevangenisstraf bijvoorbeeld - volgt meestal automatisch ook een schorsing (schorsing van rechtswege). Zolang er sprake is van strafrechtelijke vervolging maar (nog) geen vrijheidsstraf is opgelegd ontbreekt dit automatisme. Het bevoegd gezag kan er wel zelf voor kiezen de ambtenaar te schorsen. Als een ambtenaar onherroepelijk is veroordeeld tot het ondergaan van een vrijheidsstraf wegens een misdrijf is het mogelijk hem of haar op basis van de CAR/UWO direct te ontslaan. Onherroepelijk wil zeggen dat de ambtenaar geen mogelijkheid meer heeft om in beroep te gaan tegen het strafrechtelijke vonnis. Ontslag is in een dergelijke situatie mogelijk maar niet verplicht. Ook dan heeft het bevoegd gezag vrijheid van keuze. In alle gevallen zal het bevoegd gezag dus zelf onderzoek moeten doen om plichtsverzuim vast te stellen, waarna de gepaste straf wordt opgelegd.

Artikel 2.3.2 Samenloop van strafrecht en ambtenarenrecht

Rechtspraak bij dit artikel