Bestuursrecht herstellend
Aanspreken/informeren
Aanspreken/informeren is een informele interventie (geen wettelijke basis), die ertoe moet leiden dat de overtreder naleeft of in staat is na te leven. Het kan mondeling, door het verstrekken van schriftelijke informatie of door verwijzing naar websites. De interventie is effectief bij goedwillende overtreders die onbedoeld niet naleven en die gemotiveerd zijn de overtreding zo snel mogelijk te beëindigen.
Waarschuwen – brief met hersteltermijn
Waarschuwen betekent dat de overtreder een waarschuwingsbrief krijgt. Daarin staat welke maatregelen of voorzieningen hij moet treffen om de regels na te leven en binnen welke (redelijke) termijn dat moet gebeuren. In de brief staat ook dat de gemeente verdergaande bestuursrechtelijke interventies zal nemen (last onder dwangsom of bestuursdwang), als blijkt dat hij de maatregelen of voorzieningen na het verstrijken van de termijn niet heeft getroffen.
Bestuurlijk gesprek
Een bestuurlijk gesprek met (de leiding van) de overtreder in kwestie is een aanvullende escalerende interventie op waarschuwen.
Verscherpt toezicht
Bij verscherpt toezicht wordt meer of intensiever toezicht op de overtreder gehouden. Een bestuurlijk gesprek zal hier vaak aan vooraf gaan. Verscherpt toezicht moet worden aangekondigd.
Last onder dwangsom (LOD)
Bij een last onder dwangsom krijgt de overtreder de verplichting (een last) opgelegd om binnen een gegeven termijn de overtreding te beëindigen. Als hij dat niet doet, verbeurt hij een dwangsom. De dwangsom moet voldoende hoog zijn om de overtreding te beëindigen.
Het opleggen van een last onder dwangsom gebeurt in 3 stappen:
Bestuurlijke waarschuwing, dat wil zeggen: het meedelen van het voornemen om een last onder dwangsom op te leggen met een hersteltermijn plus de termijn om zienswijzen in te dienen. Als niet tijdig wordt hersteld volgt:
Sanctiebeschikking, dat wil zeggen: de last onder dwangsom wordt daadwerkelijk opgelegd. Als de last niet tijdig wordt uitgevoerd, volgt het
Verbeuren en innen van de dwangsom.
Net zoals voor handhaving zelf, geldt voor de invordering van verbeurde dwangsommen een beginselplicht. De rechter heeft uitgesproken, dat aan het belang van de invordering van een verschuldigde dwangsom een zwaarwegend gewicht moet worden toegekend. Alleen in bijzondere omstandigheden mag geheel of gedeeltelijk van invordering worden afgezien. Deze lijn wordt (uiteraard) door ons gevolgd.
Last onder bestuursdwang – LOB
Ook bij een last onder bestuursdwang krijgt de overtreder de verplichting een overtreding binnen een bepaalde termijn ongedaan te maken of beëindigen. Als hij dat niet doet, zal de gemeente dat doen op zijn kosten.
Voor de last onder bestuursdwang gelden dezelfde 3 stappen als voor de last onder dwangsom.
In spoedeisende situaties en bij ernstige overtredingen is de last onder bestuursdwang de meest geschikte bestuursrechtelijke interventie, omdat de gemeente tot snelle of onmiddellijke beëindiging van de overtreding kan verplichten. In zeer bijzonder gevallen kan de gemeente zelfs zonder voorafgaande last feitelijk optreden. Wel moet dan zo snel mogelijk daarna alsnog een formele sanctiebeschikking worden gegeven.
Tijdelijk stilleggen
Tijdelijk stilleggen van activiteiten is mogelijk totdat de overtreding is hersteld en van naleving sprake is. Tijdelijk stilleggen kan onder de LOB vallen.
Bestuursrecht bestraffend
Bestuurlijke boete
De gemeente kan tegen veel voorkomende en lichte overlast gevende overtredingen uit APV of andere lokale verordeningen, zoals de afvalstoffenverordening, op treden met een bestuurlijke boete. De boete kan zonder tussenkomst van het OM of een rechter worden opgelegd. Er ontstaat een onvoorwaardelijke verplichting tot betaling van een geldsom. De boete kan naast een last onder dwangsom of een last onder bestuursdwang worden opgelegd.
Tegen het besluit tot opleggen van de boete kan bezwaar en beroep worden aangetekend.
Schorsen of intrekken van vergunning, certificaat of erkenning
Als de overtreder een begunstigend besluit (vergunning of ontheffing) heeft, dan kan het geheel of gedeeltelijk intrekken van dat besluit een passende interventie zijn. Deze interventie is met name passend als de overtreder niet in actie komt naar aanleiding van eerdere corrigerende interventies, zoals een last onder dwangsom.
Strafrecht
Bestuurlijke strafbeschikking
Net als de bestuurlijke boete geeft de bestuurlijke strafbeschikking de mogelijkheid om overlast in de openbare ruimte aan te pakken. De Boa’s kunnen een “bon” uitschrijven op grond van constatering van een strafbaar feit. De boete wordt geïnd door het Centraal Justitieel Incasso Bureau. Tegen de boete kan in verzet worden gekomen bij het OM.
Proces-verbaal (PV)
Politie of Boa’s die een strafbaar feit vermoeden of constateren, kunnen een PV opmaken. Dit optreden valt onder het strafrecht. Een PV is de basis voor het verdere optreden van het OM, dat kan leiden tot een rechterlijke veroordeling en sancties als: een geldboete, een werkstraf, een gevangenisstraf, ontneming van wederrechtelijk verkregen voordeel, publicatie van het vonnis, stillegging van de onderneming en verbeurdverklaring.
Privaatrechtelijke handhaving wordt in dit plan niet besproken, maar kan in uitzonderlijke gevallen uitkomst bieden.
Hoofdstuk › Paragraaf 6.
Artikel 6.5.3