Toepassingskaart PFOS/PFOA bovengrond (0,0-0,5 m-mv) binnen het Baggerverspreidingsgebied gemeente Aalsmeer

Doel

De kaart dient als wettig bewijsmiddel bij de toepassing van PFOS/PFOA- houdende grond en baggerspecie. Daarnaast kan de kaart en het achterliggende kennisdocument gebruikt worden als toetsingsinstrument bij de aanvraag van Omgevingsvergunningen, nul- en eindsituatiebepalingen bij inrichtingen, bij ruimtelijke plannen en bij het bepalen van terugsaneerwaarden bij bodemsaneringen.

Systematiek bodemkwaliteitskaart

Bij toepassing van grond en bagger als bodem dient de kwaliteit te worden vergeleken met de kwaliteit van de ontvangende bodem. Er is dus een onderzoek nodig voor zowel toe te passen grond/bagger als voor ontvangende bodem. Deze locatiespecifieke onderzoeken kunnen vervallen wanneer er andere bewijsmiddelen voorhanden zijn. Een bodemkwaliteitskaart is zo’n binnen het Besluit bodemkwaliteit geaccepteerd bewijsmiddel.

Een bodemkwaliteitskaart bestaat doorgaans uit meerdere kaarten: een uitsluitingenkaart, ontgravingskaarten en toepassingskaarten. Deze kaarten worden opgesteld aan de hand van recente meetgegevens conform de Richtlijn bodemkwaliteitskaarten.

Kaart Baggerverspreidingsgebied.

Binnen het Baggerverspreidingsgebied (uit de Nota Bodembeheer Regio Amstelland-Meerlanden) is de kaart primair gericht op het toepassen van baggerspecie (uit de Westeinderplassen) voor het op hoogte houden van uit veen bestaande percelen in het gebied ten behoeve van seringenteeltakkers, dagrecreatie, natuur en dergelijke. Dus niet op het ontgraven. Daarom is ervoor gekozen vooralsnog alleen een Toepassingskaart voor de bovengrond (0,0-0,5 m-mv) vast te stellen voor de op de kaart aangegeven percelen. De kaart is daarom ook niet automatisch geldig op terreinen met een woon-, infrastructurele of bedrijfsbestemming. De verantwoording van de kaart is beschreven in het kennisdocument “Toepassingskaart PFOAS/PFOA bovengrond (0,0-0,5 m-mv) Baggerverspreidingsgebied Aalsmeer” opgesteld door de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied met zaaknummer 8737879.

Gebruik Toepassingskaart voor vrijstelling bodemonderzoek

Volgens paragraaf 3.3 van de Beleidsregels is het met betrekking tot de kwaliteit voor PFAS-stoffen in de ontvangende bodem mogelijk af te zien van specifiek bodemonderzoek op locatie (conform daartoe geldende NEN-normering), wanneer daar een bodemkwaliteitszone is vastgesteld. Met de bijgevoegde “Toepassingskaart PFOS/PFOA bovengrond (0,0-0,5 m-mv) binnen Baggerverspreidingsgebied gemeente Aalsmeer” wordt invulling gegeven aan de diffuse achtergrondkwaliteit met deze stoffen in het aangegeven gebied.

Voorwaarde voor vrijstelling is het uitvoeren van een vooronderzoek waaruit blijkt dat de toepassingslocatie niet verdacht is als bronlocatie voor PFAS. Hieruit volgt dat de te verwachten gemiddelde bodemkwaliteit overeenkomt met het voor het kaartgebied bepaalde Achtergrondconcentratieniveau.

Verschil tussen bagger afkomstig binnen en buiten Aalsmeer

Baggerspecie afkomstig uit Aalsmeerse wateren mag op de landbodem worden toegepast en verspreid tot en met de ”Klasse Niet–ingedeeld PFOS/PFOA Toepasbaar “(landbouw/natuur) en tot en met klasse Wonen voor genormeerde stoffen uit het Besluit (gebiedsspecifiek).

Voor baggerspecie van buiten het (beheer)gebied van de bodembeheernota geldend voor Aalsmeer geldt een strengere eis: de gehalten mogen bij toepassing op de landbodem voor PFOS/PFOA onderstaand Achtergrondconcentratieniveau niet overschrijden en voor genormeerde stoffen de wettelijke Achtergrondwaarden uit het Besluit niet overschrijden(zie ook de toepassingseisen verderop).

Achtergrondconcentratieniveau (ACN)

Voor het gebied van de Toepassingskaart bestaat in beginsel geen verdenking op een verontreinigingsbron voor PFOS en PFOA, maar is wel sprake van een te verwachten gemiddelde landbodemverontreiniging met PFOS en PFOA. Dit lokaal (diffuus) Achtergrondconcentratieniveau (ACN) is voor PFOS (omgerekend naar een standaard-bodem) vastgesteld op 1,83 µ/kg ds en voor PFOA op 1,27 µ/kg ds. Deze waarden vallen in de ”Klasse Niet–ingedeeld PFOS/PFOA Toepasbaar “(Landbouw/natuur).

Toetsing en voorwaarden ontvangende bodem

De voorwaarden voor de ontvangende bodem binnen het gebied van de Toepassingskaart zijn:

belasting voor PFOS en PFOA heeft plaatsgevonden vanuit depositie en/of baggerverspreiding uit het Westeinderplassengebied in het verleden;

bodem bestaat uit veen- of slibachtig materiaal, met meer dan 22,5% organische stof, met een gering hoogteprofiel van één tot enkele decimeters boven het oppervlaktewaterpeil van de Westeinderplassen en de Haarlemmerringvaart;

een (voormalig) gebruik als natuur, dagrecreatie, open teelt (seringen)akker met vergelijkbare historie, gebruik, bodemstructuur, -samenstelling en -kwaliteit, dan wel hieraan gelijkwaardige percelen.

De indiener van de melding kan bij het gebruik maken van de Toepassingskaart door het bevoegd gezag om een vooronderzoek NEN 5725 worden gevraagd om aan te tonen dat aan bovenstaande voorwaarden wordt voldaan.

De Toepassingskaart geldt namelijk in eerste aanleg voor de op de kaart aangegeven percelen binnen het Baggerverspreidingsgebied, maar is mogelijk eveneens representatief te beschouwen voor andere percelen binnen het Baggerverspreidingsgebied onder vergelijkbare omstandigheden, zoals (voormalig) gebruik, historie, bodemopbouw en bodemkwaliteit. Dit zal dan wel middels een bij de melding aan te leveren vooronderzoek verantwoord moeten worden. In overige situaties zal specifiek bodemonderzoek op de betreffende toepassingslocatie aan de orde zijn.

Resultaten van een uitgevoerd locatiespecifiek NEN-bodemonderzoek zijn overigens altijd representatiever en overrulen het gebruik van de Toepassingskaart.

Toepassing grond en bagger afkomstig uit de gemeente Aalsmeer

Voor de volgende situaties mag PFOS/PFOA-houdende grond en baggerspecie binnen het gebied van de Toepassingskaart worden toegepast of verspreid, met een kwaliteit die voldoet aan de “Klasse Niet ingedeeld- PFOS/PFOA”:

Baggerspecie (waterbodem)

uit de Westeinderplassen met een kwaliteit die voldoet aan de ms-PAF-kwaliteit uit het Besluit, en verspreidbaar conform het Gebiedsspecifiek beleid baggerverspreidingsgebied Aalsmeer uit de Nota Bodembeheer Regio Amstelland-Meerlanden;

uit waterlopen binnen de gemeente met een maximale waarde kwaliteitsklasse Wonen uit het Besluit, conform het gebiedsspecifiek beleid;

Grond (landbodem)

uit de gehele gemeente Aalsmeer, met een maximale waarde kwaliteitsklasse Wonen uit het Besluit, conform het gebiedsspecifiek beleid.

Toepassing grond en bagger afkomstig van elders

Binnen het gebied van de Toepassingskaart kan tevens PFOS/PFOA-houdende grond of tot grond gerijpt baggermateriaal afkomstig van elders worden toegepast welke voldoet aan het vastgestelde lokaal diffuus Achtergrond-concentratieniveau (ACN). Dit betekent dat grond en (gerijpte) bagger afkomstig van elders, met een onderzoeksinspanning voor PFOS en PFOA gelijk of analoog aan een wettig bewijsmiddel conform het Bbk, binnen het gebied van de Toepassingskaart toegepast mag worden wanneer voldaan wordt aan de ACN-waarden. Dit geldt voor grond en (gerijpte) bagger afkomstig vanuit gebieden buiten de gemeente Aalsmeer én vanuit depots, verwerkers, inrichtingen, etc. Hiermee kan met materiaal van buiten de gemeente toch een geleidelijke verbetering van de bodemkwaliteit gerealiseerd worden.

Uitzondering hierop is grond uit de overige gemeenten binnen het (beheer)gebied waarvoor de Nota Bodembeheer Regio Amstelland-Meerlanden van toepassing is (i.c. Amstelveen, Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn). PFOS/PFOA-houdende grond uit deze gemeenten is gelijkgesteld aan de toepassing van grond afkomstig uit de gemeente Aalsmeer. De Beleidsregel stelt dat dit eveneens van toepassing is voor gemeenten buiten het (beheer)gebied, die een vergelijkbaar beleid hebben vastgesteld waarbij tevens grond en/of (gerijpte) bagger uit Aalsmeer wordt geaccepteerd (momenteel zijn dit Amsterdam en Haarlemmermeer).

Let op:

De grond en (gerijpte) bagger dient daarnaast voor de gemeenten uit het (beheer)gebied van de Nota voor genormeerde stoffen te voldoen aan de maximale waarden kwaliteitsklasse Wonen uit het Besluit (conform gebiedsspecifiek beleid uit de Nota Bodembeheer Regio Amstelland-Meerlanden), en voor overige gemeenten aan de generieke wettelijke Achtergrondwaarden.

Kaart -presentatie

Zie aanhangsel.

De klasse-indeling en de gepresenteerde gehalten zijn gebaseerd op een standaard bodem (10% organische stof).

De kaart kan alleen gebruikt worden in samenhang met de tekst van de Beleidsregels en de toelichting in deze appendix.