Zowel in de landelijke veiligheidstrends als in de lokale trends komt naar voren dat het aantal incidenten met personen met verward gedrag toeneemt. Het gaat om inwoners die om de één of andere reden niet meer mee kunnen doen in de samenleving. Inwoners met problemen die iedereen kunnen overkomen, zoals verslaving, echtscheiding en opnames in psychiatrische instellingen.
Landelijk was hier aandacht voor door het Aanjaagteam Verwarde Personen. Dit team stimuleerde een sluitende aanpak om persoonlijk en maatschappelijk leed en onrust te voorkomen. Het doel is dat deze mensen niet tussen wal en schip vallen. Ook in onze gemeente wonen mensen die niet meer op eigen kracht mee kunnen doen. Om goede maatregelen te kunnen nemen, is een verbinding tussen de teams Maatschappelijke Ondersteuning (Zorg) en Veiligheid binnen onze gemeente van groot belang.
4.1.1 Verbinding Zorg en Veiligheid
Zoals onder het kopje 4.1 aangegeven, heeft ook onze gemeente steeds vaker te maken met kwetsbare inwoners. Dit zijn vaak inwoners die overlast veroorzaken; waar de buren de politie voor bellen. Degene die overlast veroorzaakt, krijgt de politie op bezoek en wordt verzocht om geen woonoverlast meer te veroorzaken. Daarnaast is het vaak zo dat buurtbemiddeling wordt ingeschakeld. Regelmatig wordt een dergelijke kwetsbare inwoner hierdoor als ‘overlastgevend en vervelend’ bestempeld. Dit terwijl deze kwetsbare inwoner hier misschien niets aan kan doen, maar eigenlijk zorg nodig heeft en de overlast veroorzaakt om aandacht te vragen voor zijn/haar probleem. Op dit moment gebeurt het nog te vaak in ons land dat deze kwetsbare inwoners in een cel terecht komen in plaats van dat zij de zorg ontvangen die zij nodig hebben.
Om deze kwetsbare inwoners nog beter te kunnen helpen en wellicht daarmee veel woonoverlast te voorkomen, is een verbinding tussen zorg en veiligheid in onze gemeente van belang. Vanuit veiligheid moet niet direct gedacht worden aan ‘hoe los ik de woonoverlast op?’, maar meer ‘waardoor ontstaat de woonoverlast; waarom doet deze inwoner zo?’. En vanuit zorg moet meer gedacht worden ‘is de veiligheid van deze kwetsbare inwoner in het geding; moet deze inwoner beschermd worden?’. Zeker met het oog op de Wet Verplichte geestelijke gezondheid (Wvggz)12Per 1 januari 2020 wordt de Wvggz ingevoerd. De Wvggz gaat de Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Bopz) vervangen. De Wvggz regelt de voorwaarden voor zorg en eventuele opname bij psychische problemen. De wet biedt meer instrumenten voor zorg op maat: verplichte zorg zo kort als mogelijk en zo lang als noodzakelijk. Uitgangspunt blijft dat iemand alleen na het oordeel van een rechter tegen zijn wil opgenomen kan worden. is het van belang dat de verbinding goed is tussen zorg en veiligheid.
4.1.1.1 Regierollen verbeteren
Voor een goede verbinding tussen zorg en veiligheid zijn duidelijke regierollen van belang. Het moet duidelijk zijn wie wat doet. Indien dit namelijk niet belegd is, wordt er naar elkaar gewezen en kan een casus vervolgens stil komen te liggen doordat niet duidelijk is waar in de gemeente deze opgepakt wordt. Daarnaast hoort bij deze regierollen de contacten met de zorg- en veiligheidspartners, voorbeelden hiervan zijn de politie, Veilig Thuis, het Veiligheidshuis, Meldpunt bijzondere zorg van de GGD etc. Dit zodat er korte lijntjes zijn tussen de gemeente en de verschillende externe partners en er geen dubbele lijnen lopen.
Om deze duidelijkheid te scheppen en de verbinding te optimaliseren, is een regiedocument nodig waarin de afspraken staan wie waarvoor verantwoordelijk is en wie contactpersoon is van welke externe partner. Zowel voor interne partijen als voor externe partijen schept dit duidelijkheid. In overleg met het team Maatschappelijke Ontwikkeling wordt dit regiedocument opgesteld.
4.1.1.2 Optimaliseren gezamenlijk informatieknooppunt
In het IVP wordt gesproken over het inrichten van een gezamenlijk informatieknooppunt voor zorg en veiligheid. Een dergelijk informatieknooppunt bestaat al in onze gemeente, namelijk het Lokaal Zorgnetwerk. Het is wel goed om te bekijken of dit informatieknooppunt in onze gemeente optimaal werkt. Momenteel sluiten vooral zorgpartners aan bij dit overleg. Om een betere verbinding te krijgen, is het aansluiten van veiligheidspartners zoals de politie essentieel. Een groot obstakel hiervoor is echter de nieuwe privacywetgeving in de zin van de AVG13AVG: Algemene Verordening Gegevensbescherming. Door deze belemmering kunnen meerdere partijen niet of nauwelijks persoonlijke gegevens delen, waardoor belangrijke informatie voor het oppakken van casussen mist.
Samen met het team Maatschappelijke Ontwikkeling gaan we onderzoeken wat we nodig hebben om het Lokaal Zorgnetwerk zo optimaal mogelijk te laten werken en gaan we een convenant opstellen voor alle benodigde partners, zodat informatiedeling binnen het Lokaal Zorgnetwerk mogelijk wordt.
Hoofdstuk 4.
Artikel 4.1
Samenwerking Zorg en Veiligheid optimaliseren
Onderdeel van Lokale Integrale Veiligheidsplan 2020-2022