Maatschappelijke waarde is een belangrijk thema bij aanbestedingen. In de Aanbestedingswet (AW) is als uitgangspunt opgenomen: Aanbesteder “draagt zorg voor het leveren van zo veel mogelijk maatschappelijke waarde voor de publieke middelen”.
Deze beleidsnotitie en het daaruit voortkomende uitvoeringsprotocol gaan over social return on investment (SROI), één van de manieren om zoveel mogelijk maatschappelijke waarde te creëren.
SROI is het stellen van sociale contractvoorwaarden bij inkoop en aanbestedingen. Social return betekent letterlijk: ‘iets teruggeven aan de samenleving’ en is net als duurzaam inkopen onderdeel van ‘maatschappelijk verantwoord inkopen’.
In de praktijk betekent dit dat de opdrachtgever (gemeente) een contracteis opneemt over de SROI verplichting. Dit houdt in dat de opdrachtnemers een bepaald percentage van de opdrachtwaarde investeren in het leveren van een bijdrage aan de werkgelegenheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt of aan andere activiteiten met een maatschappelijke impact.
Aan de voorkant bij het inkopeniDaar waar inkopen staat , kan ook aanbesteden worden gelezen en andersom. maken de gemeenten een strategische afweging hoe de meeste maatschappelijke impact te realiseren bij haar opgaven d.m.v. haar inkopen. Er zijn verschillende mogelijkheden van sociaal inkopen zoals:
inbesteden bij een eigen leerwerkbedrijf;
voorbehouden opdracht aan sociale werkvoorzieningen en sociale ondernemingen (AW artikel 2.82)ii Voorbehouden van opdrachten (art. 2.82 Aanbestedingswet) De nieuwe Aanbestedingswet geeft publieke organisaties de mogelijkheid opdrachten voor te behouden aan ondernemingen, werkplaatsen of programma’s ‘mits ten minste 30% van de werknemers van deze werkplaatsen, ondernemingen of programma’s gehandicapte of kansarme werknemers zijn’. Organisaties die voldoen aan deze (wettelijke) criteria worden ook wel 30+- of Abw- organisaties genoemd.;
stellen van aanvullende voorwaarden als contracteis, bijvoorbeeld een bijzondere uitvoeringsvoorwaarde over SROI.
Ook het onderverdelen in percelen kan gebruikt worden om bepaalde percelen specifiek sociaal in te kopen, bijv. een klein perceel één op één aan een sociale ondernemer gunnen of een klein perceel inbesteden of binnen één perceel met gebruikmaking van artikel 2.82. aan besteden.
SROI heeft zich landelijk bewezen als middel dat naast de reguliere re-integratie- en participatieactiviteiten van gemeenten kan bijdragen aan de verwezenlijking van de gemeentelijke doelstellingen op het terrein van het aan het werk helpen van werklozen en de participatie van deze doelgroep. Dit brengt hen in een betere positie op de arbeidsmarkt.
De meerwaarde van SROI voor opdrachtnemers zit in de mogelijkheid om invulling te geven aan de behoefte aan flexibele en structurele inzet van personeel, maatschappelijk verantwoord ondernemen en behoud van vakmanschap.
Hoofdstuk 1
Artikel 1.1
Inleiding
Onderdeel van Beleidsnotitie social return on investment Zaanstreek-Waterland 2020