Ligging
De gemeente Vijfheerenlanden ligt in de provincie Utrecht tussen de rivieren Lek en Linge en wordt doorkruist door de A2 en de A27. Vijfheerenlanden vormt de zuidoostelijke hoek van het ‘Groene Hart’ van de Randstad.
Inwoners en inkomen
In de gemeente wonen circa 56.800 mensen1 CBS (2020), Bevolkingsontwikkeling; regio per maand.. De grootste woonplaatsen zijn Leerdam (circa 18.500 inw.) en Vianen (circa 17.100 inw.).2 CBS (2020), Kerncijfers wijken en buurten (januari 2019). Meest recente informatie op plaatsniveau. De rest van de bevolking woont verspreid over het landelijk gebied.
Meerkerk en Ameide (incl. het nabijgelegen Tienhoven) zijn in het westen de twee grootste woongebieden.
De overige plaatsen zijn voornamelijk kleinere lintdorpen, waarvan Lexmond en Schoonrewoerd het grootst zijn. De woongebieden Everdingen, Hei- en Boeicop, Kedichem, Leerbroek, Nieuwland en Zijderveld hebben allemaal rond de 1.000 inwoners (800 tot 1.250).
Het gemiddeld inkomen per inwoner ligt in Vijfheerenlanden met € 24.800 iets onder het landelijk gemiddelde van € 25.700.
Inwonerontwikkeling Vijfheerenlanden
De grootste woonontwikkelingen zijn gaande ten oosten van Vianen (Hoef en Haag) en ten westen van Leerdam (Broekgraaf). In voormalig Zederik wordt beperkt programma toegevoegd in Meerkerk, Lexmond en Ameide. De verwachting is dat het inwonertal in de totale gemeente tot 2030 toeneemt met circa 4.300 inwoners. De grootste groei vindt plaats rond Vianen (circa 3.000 inwoners)3 Analyse o.b.v. Primos, bevolkingsprognose (2019), PBL & CBS, Regionale bevolkings- en huishoudensprognose 2019-2050 (2019), Stec groep, woonbehoefteonderzoek Vijfheerenlanden (2019)..
Aanbod centra Vijfheerenlanden
De detailhandelsstructuur in Vijfheerenlanden bestaat uit de volgende centrumgebieden:
Het centrum van Leerdam heeft circa 88 winkels, met samen ± 14.700 m2 winkelvloeroppervlak (wvo) en is daarmee het grootste en meest diverse winkelgebied van de gemeente. In het centrum zijn een Albert Heijn van ± 1.200 m2 wvo en een Jumbo van ± 1.000 m2 wvo gevestigd.
Het centrum van Vianen heeft circa 47 winkels, met samen ± 7.300 m2 wvo. Het supermarktaanbod aan de Lijnbaan bestaat uit een Albert Heijn van ± 1.200 m2 wvo en een Jumbo van ± 800 m2 wvo.
De leegstand in de gemeente is vooral in deze twee grootste en meest diverse centra te vinden.
Meerkerk-Centrum is met circa 5.150 m2 wvo het op twee na grootste winkelgebied in winkelvloeroppervlak. Doordat modewinkel Zwijnenburg alleen al goed is voor circa 3.000 m2 wvo mode-aanbod, is de omvang van het centrum in aantal winkels beperkt (circa 15 winkels). Het centrum heeft een Plus-supermarkt van ± 900 m2 wvo.
Ameide-Centrum is met circa 8 winkels van samen ± 2.000 m2 wvo een klein dorpscentrum. De Coop-supermarkt in Ameide is
± 1.100 m2 wvo.
Lexmond en Schoonrewoerd hebben allebei een klein centrum met een supermarkt van beperkte omvang. Lexmond heeft een Spar van ± 400 m2 en Schoonrewoerd een Dagwinkel van ± 300 m2 wvo.
Leerdam en Vianen hebben buurtwinkelcentra waar hoofdzakelijk dagelijks aanbod te vinden is. In Leerdam zijn dat ‘Eiland’ en Europaplein. Eiland in Leerdam Noord bestaat uit een MCD-supermarkt (± 800 m2 wvo) en een snackbar. Europaplein is het meest complete buurtcentrum van de gemeente met twee supermarkten (Aldi van ± 1.000 m² en Plus van ± 1.200 m2 wvo) en aanvullend dagelijks aanbod van verszaken en een drogist. In Vianen liggen buurtcentra Monnikenhof en De Hagen. Monnikenhof is een compact buurtcentrum rond een parkeerplein met een Coop-supermarkt (± 700 m2 wvo) en aanvullende buurtfuncties, zoals afhaalhoreca, een kapper, een bakker en een drogist. Buurtcentrum De Hagen ligt bij een school en een tankstation en heeft een Aldi-supermarkt (± 850 m2 wvo), een verswinkel, slijter, bloemist en cafetaria.
Winkels op bedrijventerreinen
In de gemeente zijn meerdere winkels te vinden op bedrijventerreinen. Het betreft uitsluitend niet-dagelijks aanbod, met name winkels met volumineuze artikelen en een groot oppervlak, zoals bouwmarkten en keukenwinkels. Het aanzienlijke aanbod in winkelvloeroppervlak op deze locaties valt binnen een beperkt aantal winkels (bijv. 12 in Leerdam, 10 in Vianen, 7 in Meerkerk).
Verspreid gelegen winkelaanbod
In Leerdam en Vianen is naast de centra en het bedrijventerrein nog enig verspreid winkelaanbod te vinden, zoals een tuincentrum in Leerdam en groentewinkel Baars aan de Buitenstad in Vianen.
Het overige verspreid gelegen aanbod varieert. Zo zijn er bijvoorbeeld boerderijwinkels (Groene Geer, Barten), fietsenwinkels in Meerkerk, een tegelzaak in Hei- en Boeicop, een bloemist in Ameide en Winkel&Zo in Everdingen (dagbesteding).
Hoofdstuk 1
Artikel 1.2