De budgethouder moet in staat zijn om de aan een pgb verbonden taken op een verantwoorde wijze uit te voeren. Bij jongere budgethouders onder 16 jaar gaat het niet om de bekwaamheid van de jongere zelf, maar van zijn ouders/gezagsdragers (dan wel één van hen). Jongeren tussen 16 en 18 jaar kunnen in sommige gevallen zelf een contract aangaan.
De pgb-bekwaamheid wordt getoetst aan de hand van de volgende onderdelen:
Het budgetplan
Administratieve vaardigheden
Zorginhoudelijke kennis
Werk- opdrachtgever
Het budgetplan
De budgethouder moet voordat het pgb wordt toegekend een door de gemeente opgesteld format voor een budgetplan overleggen. De budgethouder is in staat om de doelstellingen en de resultaten van de ondersteuning te vertalen in het budgetplan.
Administratieve vaardigheden
De budgethouder moet in staat zijn een overzichtelijke pgb-administratie te voeren. Hij moet zorgovereenkomsten aan kunnen gaan en facturen/declaraties controleren (passend binnen de zorgovereenkomst), accorderen en indienen bij de SVB.
Zorginhoudelijke kennis
De budgethouder moet in staat zijn om de juiste hulpverleners te kiezen passend bij de zorgvraag en te behalen doelstellingen. Hij moet inzicht hebben in de activiteiten/interventies die worden geleverd, in staat zijn om evaluatiegesprekken te voeren, de effecten te volgen en bij te sturen indien nodig.
Werk- opdrachtgever
De budgethouder die voor 4 dagen of meer per week ondersteuning krijgt wordt werkgever. Hij moet in staat zijn de werkgeversverplichtingen die hieruit voortkomen te vervullen. Dit vereist kennis van arbeidsrechtelijke aspecten (juiste type overeenkomst, uurtarieven, doorbetaling bij ziekte, opzegtermijnen etc.).
De budgethouder is als werk- opdrachtgever verantwoordelijk voor het aansturen en beoordelen van de zorgverleners. Maar moet ook zorgen voor een veilige en vertrouwde werkomgeving.
Als hulpmiddel om de pgb-vaardigheid te testen, kan gevraagd worden de zelftest pgb van Per Saldo in te vullen.
Pgb taken uitvoeren door een derde
Als de budgethouder niet zelf de bovengenoemde pgb-taken kan uitvoeren, is het mogelijk een vertegenwoordiger aan te stellen die één of meer pgb-taken overneemt. De vertegenwoordiger kan een wettelijk vertegenwoordiger zijn of een gemachtigde. Hierbij wordt het volgende beoordeeld:
De vertegenwoordiger en de persoon die de ondersteuning levert zijn niet dezelfde. Een dergelijke dubbelrol geeft het risico dat de zorgverlener de pgb-taken met onvoldoende afstand en onvoldoende kritisch uitvoert. Slechts in situaties waarin familieleden in de eerste of tweede graad (een deel van) de zorg verlenen is het uitvoeren van de pgb-taken en de uitvoering van de ondersteuning door eenzelfde persoon mogelijk. In het budgetplan moet gemotiveerd worden waarom deze keuze het meest passend is.
De vertegenwoordiger wordt niet uit het pgb betaald.
De budgethouder heeft zelf de keuze gemaakt voor pgb i.p.v. zorg in natura en niet de vertegenwoordiger.
De vertegenwoordiger heeft kennis op het gebied van zowel financiën als zorgtaken. Als de vertegenwoordiger een professionele bewindvoerder is, moet geborgd zijn dat een ander regievoerder op zorginhoud is (budgethouder zelf, iemand uit zijn netwerk of een mentor)
De vertegenwoordiger mag zelf niet onder bewind en/of curatele staan.
De vertegenwoordiger is bereid bovengenoemde taak of taken op zich te nemen en is hiertoe in staat.
Hoofdstuk 2
Artikel 4