De gemeente heeft de mogelijkheid om op verschillende manieren samen te werken met marktpartijen. De twee uiterste vormen van grondbeleid en samenwerking betreffen aan de ene kant de volledige publieke ontwikkeling (actief grondbeleid) en aan de andere kant de volledige private ontwikkeling (faciliterend grondbeleid). Daartussen zijn nog diverse andere samenwerkingsvormen mogelijk, zoals hieronder schematisch weergegeven.
Bij actief grondbeleid stuurt de gemeente zelf op de gewenste wijziging van het grondgebruik door gronden aan te kopen en veelal te verkopen als bouwgrond. Dit kan de gemeente geheel zelf doen (bijv. Willem Alexanderhof) of in samenwerking met marktpartijen. Bij faciliterend grondbeleid gaat het om publiekrechtelijk planologisch faciliteren (’t Laar Noorderhaven).
Er zijn situaties waarvan niet direct duidelijk is of actief grondbeleid dan wel faciliterend grondbeleid gewenst is. Op de markt kan zich een kans voordoen, die voor de gemeente belangrijk is. Dit kan leiden tot een strategische aankoop door de gemeente. Het innemen van een grondpositie hoeft nog niet te betekenen dat actief grondbeleid wordt gevoerd. De keuze is afhankelijk van welke ontwikkeling daar gaat plaats vinden en de mogelijkheden tot samenwerking met marktpartijen. De strategische aankoop kan dan ook weer verkocht worden. Het doen van strategische aankopen kan ook nodig zijn in verband met verbonden partijen.
Hoofdstuk 4.
Artikel 4.2
Vormen van grondbeleid
Onderdeel van Beleidsregel van de gemeenteraad van de gemeente Den Helder houdende regels omtrent het grondbeleid