Uit de gesprekken is naar voren gekomen dat er een aantal gedeelde behoeften is die gelden voor alle doelgroepen. Het meest wenselijke scenario voorziet in realisatie en/of doorontwikkeling van:
Centraal informatiepunt
Het realiseren van een centraal informatiepunt: een fysieke plek met een telefoonnummer, waar in de backoffice alle organisaties samenwerken die een rol spelen in het ondersteunen van mantelzorgers.
Allereerst gaan we verkennen wat de beste plek is om dit informatiepunt onder te brengen. We willen geen nieuw ‘loket’ in het leven roepen maar gaan aansluiten bij dat wat er al is. We zoeken daarbij verbinding met onder andere de doorontwikkeling van de wijkteams.
Informatie die mantelzorgers nodig hebben moet via het informatiepunt duidelijk en makkelijk verkrijgbaar zijn, of op korte termijn beschikbaar kunnen komen. Bij voorkeur krijgt een mantelzorger een vaste contactpersoon toegewezen, zodat de communicatie via korte lijnen zo efficiënt mogelijk verloopt. De eerstelijns zorg, zoals de praktijkondersteuner van de huisarts, de wijkverpleegkundige en sociaal werker, speelt ook een belangrijke rol in de informatievoorziening en verwijzing naar ondersteuning.
Ondanks de eerder ontwikkelde informatiekaart en website Helpmijzorgen.nl blijft de behoefte aan duidelijke, makkelijk vindbare informatie en een centraal informatiepunt dat je kunt bellen bij mantelzorgers bovenaan staan. Dat kan meerdere redenen hebben: de informatiekaart en website zijn niet bekend genoeg of geven niet de informatie of vorm van ondersteuning die mantelzorgers nodig hebben. Ook kwam regelmatig in de gesprekken met mantelzorgers naar voren “als je niet assertief of pro-actief bent, vind je niet de hulp die je zoekt”.
Vergeleken met zorgvrijwilligers, weten mantelzorgers ook minder goed waar ze terecht kunnen bij vragen over advies, informatie en ondersteuning. Veel vrijwilligers zijn immers verbonden aan een organisatie, die vaak ook ondersteuning aanbiedt. Bij mantelzorgers ligt dit anders: zij helpen iemand met een hulpbehoefte waardoor ze niet automatisch contact hebben met de gemeente die ondersteuning kan bieden. Zij moeten er zelf actief naar op zoek.
Respijtzorg
Diverse vormen van respijtzorg meer bekendheid geven en de toegang laagdrempeliger maken.
Respijtzorg is een tijdelijke en volledige overname van zorg met als doel de mantelzorger een adempauze te geven. Door af en toe vrij te zijn van mantelzorgtaken kunnen mantelzorgers hun eigen leven beter in balans houden en de zorg voor hun naaste langer volhouden.
Er is veel verscheidenheid in respijtzorg. Zo kan dit in de thuissituatie zijn of buitenshuis, uitgevoerd door professionals of door vrijwilligers, kortdurend of voor langere tijd, individueel of collectief.
In de Hoeksche Waard worden al diverse vormen9Indeling volgens Movisie, Vilans en MantelzorgNL – september 2020 van respijtzorg aangeboden:
Respijtzorg light
Hierbij gaat het vaak om een activiteit voor de zorgvrager, waarbij de mantelzorger kan kiezen om wel of niet mee te gaan. Voorbeelden zijn het bezoeken van de Huiskamer van de Wijk of het Odensehuis of samen op vakantie gaan met de mogelijkheid de zorg los te laten.
Aanwezigheidszorg
Hierbij komt er iemand aan huis bij de zorgvrager zodat de mantelzorger even iets voor zichzelf kan doen. Dit kan een vrijwilliger zijn of een betaalde vervangende mantelzorger.
Dagopvang
De zorgvrager kan één of meerdere dagen per week naar een locatie waar hij of zij een passende activiteit doet. Denk aan een buurtkamer, wijkcentrum of zorgboerderij.
De mantelzorger heeft dan de hele dag voor zichzelf.
Logeeropvang
De zorgvrager gaat een nachtje of meerdere nachten logeren. Bijvoorbeeld logeerzorg in het Wijkpension, in een zorghotel of gastgezin.
Financiering vindt plaats via maatwerk of algemene voorzieningen vanuit de Wmo of Jeugdwet, via de WLZ of de (aanvullende) zorgverzekering.
Verbeteren van de samenwerking tussen organisaties
Er wordt in de Hoeksche Waard op meerdere thema’s al samengewerkt door een aantal zorgaanbieders, de wijk- en jeugdteams en de gemeente. We investeren in de samenwerking en betrekken hierbij ook de organisaties die vormen van mantelzorgondersteuning en informele zorg aanbieden. We werken hierbij dorpsgericht en stimuleren zo de sociale betrokkenheid tussen de genoemde partijen. Dit sluit naadloos aan bij de nieuwe gemeentelijke Visie Wonen Welzijn Zorg 2030 waarin wordt aangegeven dat samenwerking met inwoners en maatschappelijke partners van groot belang is. Niet alleen in de visievorming, maar vooral ook in de uitvoering.
Lotgenotencontact
Dit betreft vormen van onderlinge ontmoeting met andere mantelzorgers, met als doel het delen van ervaringen, vinden van herkenning en/of het vergroten van kennis over ondersteuningsmogelijkheden of ziektebeelden. Cursussen, workshops en activiteiten tijdens de jaarlijkse Dag van de Mantelzorg bieden deze ontmoetingsmogelijkheden.
Voortzetting van huidige activiteiten
Er is uiteraard al veel ontwikkeld op het gebied van mantelzorgondersteuning. Een aantal van de huidige activiteiten gaan we ook de komende jaren voortzetten:
individuele ondersteuning door mantelzorgconsulenten;
activiteiten op het gebied van bewustwording mantelzorg;
het maken en verspreiden van het mantelzorgmagazine (3 keer per jaar);
deskundigheidsbevordering bij professionals.
Deze activiteiten dragen bij aan het vinden, verlichten, versterken en verbinden van mantelzorgers.
Hoofdstuk 4.
Artikel 4.1
Vormen van ondersteuning voor alle mantelzorgers
Onderdeel van Mantelzorgagenda 2021-2024