Art. 6.1 Kunst- en cultuurvisie gemeente Alphen aan den Rijn 2021-2030

Beeldende kunst is al eeuwenlang de vorm van kunst waarbij de afbeelding, of het statische visuele beeld voorop staat. Tegenwoordig is ook audiovisuele kunst hier onderdeel van en zijn inmiddels allerlei kruisbestuivingen denkbaar. Bijvoorbeeld de versmelting van beeldende kunst met community-art 17 Samenwerking kunstenaar met inwoners projecten. Als afbeelding of kunstobjecten kennen we de platte vorm, zoals een schilderij of foto, of een ruimtelijke vorm, bijvoorbeeld een beeldhouw- werk. Onder beeldende kunst vallen de volgende kunstvormen: tekenen, schilderkunst, grafiek, fotografie en audiovisuele kunst beeldhouw- en monumentale kunst kunst in de openbare ruimte (waaronder bijvoorbeeld landschapskunst) Vaak wordt de waardering voor deze kunstdiscipline groter wanneer men het verhaal achter het werk kent, Dit geldt zowel voor werken in galerieën of musea maar ook voor kunst in de openbare ruimte. Het aanbod Beeldende kunst - educatie, actieve participatie en passieve participatie Binnen deze kunstdiscipline zijn er in onze gemeente veel makers en ook op het gebied van educatie is er veel aanbod. Er zijn individuele kunstenaars die cursussen geven, educatie op scholen, de Volksuniversiteit, Parkvilla en een groot aanbod aan één- of meerdaagse masterclasses of bijeenkomsten. Bui- ten (commerciële) organisaties die af en toe de publieke ruimte beschikbaar stellen voor exposities is het in Alphen aan den Rijn echter bijna niet moge- lijk om die kunstwerken vervolgens tentoon te stellen. Er is wel een stichting (STA-ART) die op wisselende en tijdelijke locaties zorgdraagt voor exposities van beeldende kunst. Zij beheren ook 11 ateliers op diverse plekken. Er is een beeldentuin in Hazerswoude-Dorp en één in Zwammerdam. Ook zijn er een paar kunstagenten in onze gemeente werkzaam. Maar de meeste kunstenaars nemen zelf het initiatief tot exposeren en er is geen sprake van een goed geoutilleerd netwerk. Een mooi voorbeeld van sociale inclusie binnen deze kunstdiscipline is Atelier Verfstreken (stichting Ipse de Bruggen). Mensen met een beperking hebben daar toegang tot het beeldend kunstenaarschap en hebben er de mogelijkheid hun werk te exposeren. Daarnaast zoekt dit Atelier aansluiting bij nieuwe initiatieven en bijvoorbeeld kunsteducatie binnen het (speciaal) onderwijs. Kunst in de openbare ruimte In Alphen aan den Rijn zijn ruim 200 kunstwerken en monumenten in de openbare (publieke) ruimte aanwezig: beelden, muurschilderingen of monumenten ter herdenking van een bijzondere gebeurtenis. Sommige herkenbaar figuratief, andere meer abstract waarbij de fantasie en eigen interpretatie gestimuleerd worden. Deze buitenkunst zorgt voor markering van een plek, geeft een wijk, verkeerspunt of buitengebied een verhaal en stimuleert het publieke gesprek. Over het algemeen wordt deze kunst in de openbare ruimte erg gewaardeerd en de buitencollectie als een openluchtmuseum ervaren. Goed gepositioneerd en met een bepaalde kwaliteit levert kunst in de openbare ruimte (KOR) een bijdrage aan de opgaven op het gebied van gemeentelijke identiteit/citymarketing of beleving van cultureel erfgoed. KOR kan ook worden ingezet bij placmaking en revitalisering van gebieden. Wat missen we? Op het gebied van talentontwikkeling, educatie en actieve participatie is veel aanbod, maar er zit weinig ontwikkeling in het programma of inzet op het bereiken van andere (doel)groepen. De gemiddelde leeftijd van de deelnemers neemt toe. We missen atelierplekken, broedplaatsen (ook pop-up mogelijkheden) en een of twee vaste galerieën. Overzichtskaart KOR (rood = kunstvoorwerpen, blauw = gedenkteken/monument, groen = bijzonder object) Zoals benoemd in 5.7 onderzoeken wij binnen dit kader ook de locatie van De Werf. De kinderraad kent beeldende kunst vooral van activiteiten op school. Ook de jongeren herkennen dit nog. Voor beide doelgroepen is het een belangrijke creatieve uiting. De jongeren gaven aan dat zij een toegankelijke plek missen. Zo een waar je je thuis voelt en waar je je creatief bezig kan zijn. Een samenwerking met kunstenaars in een broedplaats wordt als een goed idee gezien. Voor KOR is er een visie uit 2016 maar die wordt niet actief uitgevoerd. Een aantal kunstwerken staan er ‘verweesd’ bij, zonder uitleg van kunstenaar of aanleiding. Bij een aantal is sprake van achterstallig onderhoud, beheer en behoud zijn wel geregeld. Een vorm van aankoopbeleid en mogelijkheden tot vernieuwing, alsmede oog voor diversiteit in het aanbod worden gemist. Wat gaan wij doen? Het huidige aanbod en de aanwezige kunst in de openbare ruimte blijven zo veel mogelijk behouden. Daarnaast willen wij ruimte creëren om te vernieuwen en te ontwikkelen. Onderstaande punten gaan wij door middel van een incidentele investering versterken en door middel van de structurele activiteitensubsidies borgen. De komende jaren wordt in samenspraak met STA-ART en andere partners een vaste plek voor een galerie gerealiseerd met voldoende ruimte voor wisselende exposities van verschillende (amateur) kunstenaars. Dit kan binnen gemeentelijk vastgoed maar ook binnen commercieel vastgoed. Hierbij wordt niet ingezet op nieuw vastgoed maar gebruik gemaakt van leegstand. Wij zetten ons in om samen met de beeldende kunstenaars te zoeken naar wegen om voldoende atelierruimte te creëren. De 1% regeling uit de eerste fase (visie 2019) wordt uitgewerkt en als SROI 19 Social Return On Investments mogelijkheid ingezet (1% van financiering van nieuw te ontwikkelen maatschappelijk vastgoed wordt gereserveerd voor investeringen in Kunst in de Openbare/Publieke Ruimte). In de buitenruimte bestendigen en behouden we de huidige collectie zo optimaal mogelijk door overal het verhaal toe te voegen en licht achterstal- lig onderhoud in te halen. Daarnaast zetten wij in op verankering van KOR bij de inzet van place-ma- king en revitalisering van gebieden.

Rechtspraak bij dit artikel