Met het gemeentelijk inkoopbeleid zijn de inkoopdoelstellingen vastgelegd. Daarna begint de uitwerking en implementatie van deze doelstellingen. De specifieke uitwerking zal echter per inkoopopdracht kunnen verschillen. Bij de inhuur van uitzendkrachten zal bijvoorbeeld minder de nadruk liggen op circulaire inkoop dan bij kantoormeubilair, maar zal er juist wel naar inclusief inkopen met oog voor diversiteit gekeken kunnen worden.
PIANOo, het landelijk expertisecentrum inzake inkopen en aanbesteden van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat, heeft tien inkoopcategorieën vastgesteld, waarin samenhangende leveringen, diensten en producten zijn gegroepeerd20https://www.pianoo.nl/nl/document/5752/inkooppakkettenlijst-algemeen. Deze inkoopcategorieën zijn een hulpmiddel om te komen tot categorieplannen, waarbij een vertaling van de inkoopdoelstellingen van de organisatie plaatsvindt naar een strategie per inkoopcategorie. In de bijlage is een overzicht opgenomen van de inkoopcategorieën. Dit is een landelijk ontwikkelde indeling. Hoewel deze niet altijd overeenkomt met de verdeling van de verantwoordelijkheden binnen Haarlem, is dit vanuit de interne samenhang van de inkooppakketten zelf een geschikt middel om te komen tot een afwegingskader ter sturing op de diverse inkoopdoelstellingen. De komende periode zal ingezet worden op het formuleren van twee à drie categorieplannen per jaar.
Een categorieplan geeft de vertaling van de inhoudelijke doelen en inkoopdoelen per inkoopcategorie en legt de acties en prioriteiten vast voor die inkoopcategorie. Niet alles kan immers tegelijkertijd opgepakt worden. Bij het opstellen van de categorieplannen worden de gesprekken met de markt, de kennis bij de Urban Agenda, de landelijk ontwikkelde MVI-criteria en de circulaire ambities van de MRA meegenomen. Op grond van zo’n categorieplan wordt richting gegeven aan individuele inkooptrajecten en kunnen de aanbestedings- en afdelings-overstijgende inkoopdoelstellingen gerealiseerd worden, zonder dat men blijft hangen in het enkel vervullen van de primaire inkoopbehoefte. Een categorieplan geeft dus houvast.
Een categorieplan heeft ook voordelen voor de marktpartijen; door een vaste gedragslijn per inkoopcategorie te hebben, kan een bedrijf makkelijker inspelen op de gemeentelijke inkoopdoelstellingen, wat niet alleen de samenwerking in en na het inkooptraject versoepelt, maar ook tot betere resultaten zal leiden.