We willen een vitale gemeente blijven, waarin jong en oud in evenwicht is en we kunnen voldoen aan de woonwensen van onze inwoners. Wijk bij Duurstede is een aantrekkelijke plek waarbij we het verzorgingsniveau van winkels, werkgelegenheid en voorzieningen op peil willen houden. Om te zorgen dat we een fijne, vitale gemeente blijven, is het voor de komende periode ook nodig dat mensen in onze gemeente hun (t)huis kunnen behouden, zo lang mogelijk gezond en veilig blijven wonen en (als woningzoekende) een woning kunnen vinden. De bouw van extra woningen is nodig om de vitaliteit van Wijk bij Duurstede te behouden en waar mogelijk te vergroten. Dit vertrekpunt is vastgelegd in verschillende documenten (zie hierna) die het uitgangspunt vormen en de kaders meegeven voor deze woonvisie. Voor de volledigheid zijn ook de uitgangspunten uit de vorige woonvisie genoemd.
Woonvisie 2016-2021 (13 december 2016)
Maatschappelijke agenda (20 februari 2018)
Coalitieakkoord 2018-2022 (15 mei 2018)
Motie Snel betaalbare woningen (26 maart 2019)
Anti-speculatiebeding / zelfbewoningsplicht:
Motie anti-speculatie beding bij doorverkoop sociale koopwoningen (16 jul. 2019)
Raadsvoorstel anti-speculatiebeding en zelfbewoningsplicht,
uitgangspunten + amendement (02 juni 2020)
Omgevingsvisie Stedelijk Gebied /
Kernenatlas omgevingsvisie (6 juli 2021)
Woonvisie 2016-2021
In de woonvisie 2016-2021 is een woonprogrammering bij nieuwbouw aangehouden van 35% sociale huur- en koopwoningen (20% huur en 15% koop), 35% middeldure huur- en koopwoningen en 30% vrije sector huur- en koopwoningen Deze verhouding is in het coalitieakkoord van 2018-2022 voor nieuw te bouwen extra woningen buiten de rode contour aangepast naar 30% sociale huur- en koopwoning (met als inzet 20% huur en 10% koop) en 70% vrije sector huur- en koopwoning (zie hieronder).
Realisatie van 125 nieuwbouwwoningen per jaar (in de categorieën < 60 m², 60- 90 m², 90-120 m² en > 120 m²). In zes jaar in totaal 750 woningen.
100% nul-op-de-meter woningen en gemiddelde GPR1 GPR-gebouw is een instrument om de duurzaamheid van een gebouw in kaart te brengen door middel van rapportcijfers voor de thema's energie, milieu, gezondheid, gebruikskwaliteit en toekomstwaarde. Hiermee wordt het begrip duurzaam bouwen meetbaar gemaakt. gebouwscore 7,5 (nieuwbouw) en inzet op energiebesparing in de bestaande woningvoorraad;
100% van de nieuwbouw woningen voldoen aan de basisprincipes van BTBV2 Bereikbaar, Toegankelijk, Bruikbaar en Veilig. Een eigen gemeentelijk systeem voor toegankelijk bouwen in diverse stappen;
Doorstroming bij sociale woningen verbeteren waardoor beschikbaarheid ontstaat voor jongeren, gezinnen met kinderen, vergunninghouders en kwetsbare inwoners en het scheefwonen vermindert.
Maatschappelijke agenda
De Maatschappelijke agenda (MAG) is het integraal beleidskader voor het sociaal domein en bevat drie thema’s: meedoen, opgroeien en wonen. Uitgangspunt van de MAG is dat we ons als gemeente richten op inwoners die kwetsbaar zijn of dat dreigen te worden. Doelstelling van het thema wonen is dat inwoners zo lang mogelijk gezond en veilig thuis kunnen wonen. Preventie en samenwerking met partijen op wonen, zorg en welzijn zijn daarvoor sleutelwoorden. De maatregelen in de ‘preventie-agenda wonen’ (2020) richten zich daarom zowel op de ‘hardware’(voldoende geschikte woningen voor iedereen maar ook voor kwetsbare inwoners) als op de ’software’ (mantelzorgondersteuning, inclusieve wijken, preventie op- en ondersteuning voor mensen met GGZ-problematiek dementie, verstandelijke beperkingen of andere chronische beperkingen. Ook voorkomen van overlast hoort hierbij.
Coalitieakkoord 2018-2022
Binnen het huidige coalitieakkoord is een aantal uitspraken gedaan met betrekking tot de woningbouw, zowel in aantallen als in programmering. Voor de volledigheid zijn deze onderstaand genoemd.
1.000 woningen extra tot 2030
Wijk bij Duurstede is volgens plan binnen vijf jaar volledig klaar met binnenstedelijk bouwen (nog 550 woningen). De komende 10 jaar (tot 2030) zijn naar verwachting in totaal 1.000 woningen extra nodig, deze woningen moeten buiten de rode contour gerealiseerd worden. Om dat te mogen doen, is toestemming nodig van de provincie.
De ambitie van 1.000 woningen extra buiten de rode contour wordt opgeknipt in fases waarmee kan worden bijgestuurd op demografische of regionale ontwikkelingen.
Programmering
Van de nieuw te bouwen extra woningen buiten de rode contour is 30% sociale huur- en koopwoning (met als inzet 20% huur en 10% koop) en 70% vrije sector huur- en koopwoning.
Het huidige woningbestand kent veel eengezinswoningen, er is weinig aanbod voor kleine huishoudens. Door vraaggericht te bouwen moet de doorstroom bevorderd worden. Een variatie in woonvormen, waaronder tiny houses, moet leiden tot een aantrekkelijk woningaanbod voor een breed publiek.
Het bouwen in collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO) krijgt de ruimte. Deze vorm biedt groepen met bijzondere woonwensen, maar ook starters de mogelijkheid om woningen te realiseren waarin het reguliere aanbod niet voorziet.
Jaarlijks worden maximaal 10 woningen uit het reguliere aanbod van sociale huurwoningen toegewezen aan statushouders.
Oriëntatie op innovatieve alternatieve huisvesting met inbegrip van gebruik van de woningen in de flexibele schil en woningtoewijzing in bijvoorbeeld regionaal verband bij gemeenten die daar open voor staan.
De bereidheid om hoger te bouwen zodat er meer ruimte voor groen is.
Motie ‘Snel betaalbare woningen’
De motie ‘Snel betaalbare woningen’ is ingediend (en op 26 maart 2019 aangenomen) naar aanleiding van de werkconferentie ‘Snel betaalbaar bouwen’ van 8 maart 2019. In de motie wordt het college gevraagd om (samen met de woningcorporaties, particuliere grondeigenaren, particuliere stichtingen, kerken, makelaars en investeerders) te komen met een plan van aanpak voor het plaatsen van 10-15 tijdelijke woningen waarvan de bouwkosten lager zijn dan 165.000 euro (voor zowel koop als huur). Dit kan in verschillende gedaantes: tiny houses, tijdelijke flexwoningen, gestapelde modules of kleine appartementen. Daarnaast wordt het college verzocht om kansen te benutten voor splitsen van woningen/woongroepen en optoppen bij woningen van de woningcorporaties als van particuliere woningen.
Anti-speculatiebeding / zelfbewoningsplicht: motie en raadsvoorstel
De motie antispeculatie beding bij doorverkoop sociale koopwoningen is op 16 juli 2019 ingediend en door de raad aangenomen. Doel van de motie is om te voorkomen dat sociale koopwoningen nog voor ze zijn opgeleverd worden doorverkocht waarbij de eerste koper aanzienlijke winst maakt. Er was wel sprake van een anti speculatiebeding maar deze bleek onvoldoende om dit te voorkomen. Met het aannemen van de motie heeft de raad het college gevraagd om een effectief anti speculatiebeding en een zelfbewoningsplicht op te stellen zodat dergelijke situaties in de toekomst worden voorkomen. Op 2 juni 2020 heeft de raad een voorstel aangenomen om ‘een anti-speculatiebeding en zelfbewoningsplicht in te stellen voor sociale koopwoningen’. Via een amendement zijn de hierbij eveneens vastgestelde uitgangspunten gewijzigd vastgesteld. Afgesproken is dat het anti-speculatiebeding voor sociale koopwoningen wordt toegepast binnen vijf jaar na de eerste overdracht. De afdrachtstabel van winst door hogere waarde is via een amendement gewijzigd en loopt via een staffel van 100% in het eerste kalenderjaar naar 60% in het vijfde kalenderjaar. Hierna is er geen afdracht aan de gemeente.
De zelfbewoningsplicht geldt voor tenminste vijf jaar na de eerste ingebruikname van de woning. Bij handelen in strijd met deze zelfbewoningsplicht kan een boete worden opgelegd van € 1.000,- per maand met een maximum van € 50.000,- Voorts staat er een boete voor het niet doorgeven van het anti-speculatiebeding, de zelf-bewoningsplicht en/of het kettingbeding met een bedrag van € 75.000,-
Omgevingsvisie
In de omgevingsvisie wordt aangegeven dat er vooral voor de eigen bevolking gebouwd moet worden en dat de stad niet volgebouwd moet worden: het is van waarde dat ‘Wijk een groene stad blijft met genoeg ruimte om te spelen, sporten, wandelen of te genieten van de natuur om ons heen’. Er is nadrukkelijk aandacht geschonken aan het belang van gezond leven in onze gemeente. Gezond leven heeft baat bij een mooie en groene woonomgeving. Deze leidraad is in lijn met het amendement dat de raad op 16 februari 2021 bij de ontwerp omgevingsvisie heeft aangenomen: ‘gezonde kernen met gezonde inwoners in een gezonde leefomgeving’.
De ruimte voor nieuwe woningen zal daarmee niet alleen binnenstedelijk maar ook buiten de stad (uitleg) gevonden moeten worden. Nieuwbouw in Cothen en Langbroek dient aan te sluiten bij de karakteristieken van het dorp.
In de omgevingsvisie zijn de opgaven voor wonen als volgt vermeld:
Aantal
Periode tot 2025 : 600 woningen binnenstedelijk;
Periode 2026-2035 : 1.000 woningen uitleg.
Programma
Inzet voor kleine huishoudens (ouderen en jongeren):
Aanpassingen in bestaande woningvoorraad om de woningen geschikt te maken
Transformatie leegstaande en/of vrijkomende gebouwen t.b.v. kleine huishoudens
Levensloopbestendig bouwen en nieuw woon-zorgconcepten t.b.v. vergrijzende bevolking;
Woningen (huur/koop) voor starters (jongeren);
Verdeling bij nieuwbouw:
40% middeldure huur- en goedkope en middeldure koopsector (t.b.v. doorstroom);
30% sociaal, waarvan 20% huur en 10% koop (t.b.v. betaalbaarheid);
30% vrije sector (huur en koop).
Locaties
Geer III of Zuidwijk;
bedrijventerrein Cothen (transformatie).
Uitbreidingslocaties in Wijk bij Duurstede, Langbroek en Cothen – gerealiseerd, in planning en zoekgebieden (bron: Omgevingsvisie)
Hoofdstuk 1 › Paragraaf 1.2
Artikel 1.2.1
Lokaal
Onderdeel van Woonvisie 2021-2030 Wijk bij Duurstede