Deze beleidsnota is aan te merken als een beleidsregel. Zoals staat omschreven in artikel 1:3 lid 4 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) is een beleidsregel een bij besluit vastgestelde algemene regel, niet zijnde een algemeen verbindend voorschrift, omtrent de afweging van belangen, de vaststelling van feiten of de uitleg van wettelijke voorschriften bij het gebruik van een bevoegdheid van een bestuursorgaan. In dit geval is het een bevoegdheid van burgemeester en wethouders om al dan niet ontheffing te verlenen van het bestemmingsplan voor een beroep of bedrijf aan huis. Deze beleidsregel geeft een handvat bij de afweging van belangen. Daarnaast kan ter motivering van een besluit met betrekking tot een verzoek voor een beroep of bedrijf aan huis worden volstaan met de verwijzing naar deze beleidsregel. Deze beleidsregel kan dus als ruimtelijke onderbouwing worden gebruikt bij het toestaan of weigeren van een beroep of bedrijf aan huis.
Het daadwerkelijke doel van deze beleidsnota is tweedelig. Enerzijds heeft deze beleidsnota als doel het medegebruik van woningen te stimuleren, rekening houdend met de nadelen van een beroep of bedrijf aan huis zoals parkeer- en geluidsoverlast.
Anderzijds heeft deze beleidsnota als doel bij de beoordeling van een verzoek een gemotiveerde en zorgvuldige belangenafweging te kunnen maken. De voorwaarden die in de diverse bestemmingsplannen zijn opgenomen voor een binnenplanse ontheffing blijven van kracht. Deze voorwaarden zijn echter op zichzelf niet altijd even duidelijk. In deze beleidsnota worden de voorwaarden nader toegelicht, zodat er meer sturing gegeven kan worden aan de mogelijkheden van een beroep of bedrijf aan huis. Daarnaast geeft deze nota helderheid hoe moet worden omgegaan met een vrij beroep, administratieve werkzaamheden aan huis en welke voorwaarden van toepassing zijn voor een beroep of bedrijf aan huis in ruimere mate. Deze nota biedt dus een eenduidig kader die de burger rechtszekerheid en rechtsgelijkheid geeft.
In dit beleid is er een onderscheidt gemaakt in drie verschillende vormen van een beroep- of bedrijf aan huis:
vrije beroepen en administratieve werkzaamheden aan huis;
beroep- of bedrijf aan huis in beperkte mate, via binnenplanse ontheffing (art. 3.6 Wro);
beroep- of bedrijf aan huis in ruimere mate, via buitenplanse ontheffing (art. 3.23 Wro).
Hieronder worden deze groepen kort toegelicht.
In de bestemmingsplannen van Waalre is bij de ’Gebruiksbepaling’ opgenomen dat het verboden is de bebouwing te gebruiken op een wijze of tot een doel in strijd met de bestemming. De uitoefening van een vrij beroep is niet in strijd met de bestemming ’woondoeleinden’ omdat er vanouds wordt uitgegaan dat het houden van een praktijk aan huis door de vrije beroepsbeoefenaars tot de mogelijkheden hoort Daarnaast is het zonder ontheffing toegestaan om administratieve werkzaamheden aan huis te verrichten omdat deze geen enkele impact op de woonomgeving hebben.
Beroeps- en bedrijfsmatige activiteiten die niet onder de (traditionele) vrije beroepen vallen, passen in beginsel niet binnen de geldende woonbestemming. Echter, vanuit planologisch opzicht bestaat er vaak niet zoveel verschil tussen een vrij beroep en een niet vrij beroep of bedrijf. In de meeste bestemmingsplannen van Waalre is de mogelijkheid daarom opgenomen dat burgemeester en wethouders ontheffing kunnen verlenen van het gebruiksverbod voor een beroep of bedrijf aan huis. Deze ontheffingsprocedure betrek een binnenplanse ontheffing. De mogelijkheid van deze ontheffing is opgenomen in artikel 3.6 Wro. Deze ontheffing geeft in beperkte mate ontheffing voor een beroep of bedrijf aan huis.
Tot slot is het ook mogelijk om voor het vestigen van een beroep of bedrijf aan huis een buitenplanse ontheffing te verlenen. Deze buitenplanse ontheffing biedt in ruimere mate ontheffing voor een beroep of bedrijf aan huis. De grondslag voor deze ontheffing ligt in artikel 3.23 Wro.