Voor u ligt onze visie op cultuurbeleid voor de periode tot 2030. Deze visie vervangt de Structuurnota Cultuur en publieke informatie Haarlemmermeer uit 1992. Aan het formuleren van deze nieuwe lange termijn visie ging een periode van participatie en onderzoek vooraf. Door de uitkomsten daarvan weten we dat deze visie past bij de vraag en de ambitie van inwoners, bezoekers, culturele instellingen, scholen en andere betrokkenen.
De afgelopen twintig jaar bouwde deze gemeente aan een cultureel voorzieningenniveau dat past bij het aantal inwoners en het atypische karakter van Haarlemmermeer. De aanwezigheid van kwalitatief goede culturele voorzieningen is een belangrijke factor in de waardering van het woon- en vestigingsklimaat. Met ons nieuwe cultuurbeleid maken wij nu een volgende stap en waarborgen en stimuleren een cultureel programma dat past bij onze inwoners en bezoekers en er voor zorgt dat zij nu en in de toekomst met plezier in onze gemeente wonen en verblijven.
Met ons nieuwe beleid willen wij de gemeente, zelfs in een tijd van bezuinigingen, cultureel aantrekkelijker maken. Daarom kiest de gemeente Haarlemmermeer voor een actief cultuurbeleid dat ruimte biedt aan kunst en cultuur en de kansen vergroot voor cultureel ondernemerschap. Ons cultuurbeleid creëert een cultureel programma, dat bestaat uit een cultureel aanbod dat wij als gemeente waarborgen en een aanbod aan kunst en cultuur dat door ondernemerschap tot stand komt.
Wij waarborgen die culturele activiteiten waarvan wij weten dat die noodzakelijk zijn om de Haarlemmermeerse samenleving goed te laten functioneren. Culturele activiteiten die, anders gezegd, maatschappelijk relevant zijn voor de inwoners en voor de bezoekers. Die maatschappelijke relevantie baseren wij op de uitkomsten van onderzoek en participatie1Staat van Haarlemmermeer, rapportage cultuur (2012 nog te verschijnen) , Menes cultuurbeleving jeugd en jongeren (2011) en themabijeenkomsten cultuur 2011 - 2012. Door de uitkomsten weten wij dat ons beleid leidt tot kunst en cultuur die een breed draagvlak hebben bij de culturele instellingen, het onderwijs, bewoners en ondernemers. Een cultureel aanbod dat beleving biedt en uitnodigt tot betrokkenheid. Naast de waarborg van dit cultureel aanbod geven wij de instellingen volop de ruimte om hun cultureel ondernemerschap uit te bouwen en zo een aanvullend en rijk programma aan te bieden. Wij vertrouwen op de vindingrijkheid, de ondernemingslust en de expansie van instellingen en initiatieven. Zij werken samen en zoeken afstemming en synergie, niet alleen binnen de gemeente maar ook in de gemeenten om ons heen.
Ruimte voor kunst en cultuur en kansen voor ondernemerschap vragen om een nieuwe rolverdeling tussen gemeente en de culturele instellingen. De gemeente investeert in de maatschappelijke vraag, in een aanbod van culturele activiteiten door het financieren van prestatieafspraken met de instellingen. De gemeente geeft de instellingen naast deze afspraken de ruimte om te ondernemen en daarbij nieuwe maatschappelijke allianties aan te gaan. De ruimte die wij geven leidt er uiteindelijk toe dat de inverdieneffecten en extra inkomsten van de instellingen ten goede komen aan een rijker cultureel programma. Dit betekent vrijheid om te ondernemen, maar uiteraard ook gebondenheid om te afspraken na te komen; vrijheid in gebondenheid. De gemeente verlegt met het nieuwe cultuurbeleid de koers van een nadruk op controle en verantwoording ‘achteraf’ naar regie, inspiratie en vertrouwen ‘vooraf’.
De gemeente Haarlemmermeer kiest voor het versterken van het culturele klimaat om de culturele en economische aantrekkingskracht van onze gemeente te vergroten. Dat doen we met vijf speerpunten van beleid:
Het Cultuurgebouw als spil in een netwerk van culturele kernen
We zetten in op het Cultuurgebouw als centrum van de culturele infrastructuur in Haarlemmermeer en als som van de in het Cultuurgebouw gevestigde instellingen. Van daaruit bouwt het Cultuurgebouw aan een levendig netwerk met het cultureel initiatief in de kernen. Dat geldt zowel voor de culturele activiteiten van het Cultuurgebouw in de kernen als voor het kleinschalig (amateur) initiatief in de zesentwintig kernen.
Cultureel ondernemerschap
Wij maken in onze afspraken met de instellingen ruimte voor cultureel ondernemerschap omdat ondernemerschap leidt tot een rijk, innovatief en passend cultureel aanbod voor inwoners, bedrijven en bezoekers van de gemeente. Door meer ondernemerschap slagen instellingen er in om het eigen financiële draagvlak te vergroten en meer maatschappelijke allianties aan te gaan.
Cultuureducatie en cultuur voor jongeren
Wij stimuleren het creatief vermogen van kinderen en jongeren door aansluiting van cultuur met het onderwijs en ondersteunen de kennismaking van leerlingen met kunst en cultuur. Wij hechten aan meer maatwerk in het aanbod en de bemiddeling voor het onderwijs. Daarnaast maken we afspraken met culturele instellingen over educatieve activiteiten voor hun bezoekers. Wij vinden het belangrijk dat er in de gemeente een consistent aantrekkelijk cultureel aanbod is voor jeugd en jongeren, want die doelgroep is absoluut en relatief groot in de gemeente.
Landschap en geschiedenis als inspiratiebron
Wij zetten in op meer aandacht voor de ontstaansgeschiedenis van Haarlemmermeer. Die unieke geschiedenis is nog altijd terug te vinden in het stedelijke en in het groene landschap. Musea, kunst, architectuur en cultuurhistorie tonen die landschappelijke en culturele kenmerken aan inwoners en bezoekers en leggen verbindingen tussen sporen uit het verleden en de hedendaagse en toekomstige ontwikkelingen in onze gemeente.
Samenwerken en specialiseren in een regio
Haarlemmermeer is onderdeel van de metropoolregio en ingebed tussen een aantal steden met een omvangrijk cultureel aanbod. Wij geven in ons beleid daarom prioriteit aan die culturele programmering die bestemd is voor onze eigen inwoners en die activiteiten die voortkomen uit de unieke kwaliteiten van onze gemeente. Op een aantal specifieke onderwerpen zoeken wij afstemming met omliggende gemeenten
Onze visie beslaat de kunst en cultuur in Haarlemmermeer en houdt rekening met de ambities en vraag van inwoners, bezoekers, organisaties en culturele instellingen. In het bij deze visie behorend uitvoeringsprogramma werken we de visie uit en geven we aan wat, naar onze opvatting, de rol van de verschillende instellingen en die van de gemeente is.