Handhaving is meer dan het uitvoeren van fraudeonderzoeken. Een effectief handhavingsbeleid is een samenspel van preventieve en repressieve activiteiten. De gemeente Ooststellingwerf onderkent hierbij de volgende uitgangspunten:
Gepaste zelfredzaamheid
Inwoners zijn zelf verantwoordelijk voor het tijdig verstrekken van de juiste gegevens. Daar kunnen zij ook op aangesproken worden. Voor de gemeente is het basisprincipe ‘vertrouwen’: inwoners krijgen alle vertrouwen, totdat het tegendeel bewezen is. Waar nodig ondersteunt de gemeente inwoners die even niet meekomen en weer op weg geholpen moeten worden. Die ondersteuning omvat ook preventieve maatregelen, waaronder actieve voorlichting.
Integrale aanpak
Handhaving staat niet op zichzelf, maar is een onderdeel van de totale dienstverlening aan de inwoners. Versnippering van handhavingsbeleid moet worden voorkomen. Verbinding zoeken tussen beleid en uitvoering, en tussen het fysieke domein en sociale domein is daarom belangrijk.
Korte lijnen en een goede communicatie intern en extern zijn hierbij een voorwaarde, met inachtneming van de privacyregels (Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG)).
Wederzijdse inlichtingenplicht
Inwoners worden aangesproken op hun eigen verantwoordelijkheid en hebben een inlichtingenplicht die niet vrijblijvend is. De gemeente speelt hier echter ook een belangrijke rol: ook zij heeft een actieve niet vrijblijvende informatieplicht richting inwoners. Zo is voor beide partijen duidelijk wat de rechten en plichten zijn en wat over en weer kan worden verwacht.
Gelijke behandeling
Voor de gemeente is iedereen gelijk en worden inwoners hetzelfde benaderd en behandeld. Dit kan, gelet op individuele omstandigheden, leiden tot verschillende uitkomsten. Dat is niet erg, want de benadering is persoonlijk en op maat, ook in het handhavingsbeleid.
Gericht op hetgeen regelgeving beoogt (doelmatigheid)
Voor de gemeente is van belang wat zij met het beleid en met regels wil bereiken. Wat moet het effect zijn voor de inwoners? In het geval van handhaving wordt ingezet op preventie door actieve voorlichting en andere maatregelen, waaronder toezicht op kwaliteit. Repressie is het laatste middel en kan leiden tot sanctionering. Repressief optreden en het opleggen van sancties wordt gedaan als en omdat het niet anders kan of in die gevallen waarin de wet dit voorschrijft.
Klantniveau en organisatieniveau
Binnen het sociaal domein heeft de gemeente niet alleen te maken met inwoners, maar ook met ketenpartners die voorzieningen verstrekken. Handhaving is dus niet alleen van toepassing op klantniveau (persoonlijk en individueel) maar ook op organisatieniveau (zoals zorgaanbieders).
Door beide niveaus in dit beleidsplan op te nemen, wordt een integrale aanpak bevorderd.
Hoofdstuk 1
Artikel 1.3.
Uitgangspunten
Onderdeel van Integraal Beleidsplan Handhaving Sociaal Domein Gemeente Ooststellingwerf 2022 - 2025